Language/Standard-arabic/Grammar/Present-tense-conjugation/az

Polyglot Club WIKI saytından
Jump to navigation Jump to search
This lesson can still be improved. EDIT IT NOW! & become VIP
Rate this lesson:
0.00
(0 votes)


Arabic-Language-PolyglotClub.png
Standart Ərəb dili → Qrammatika → 0-dan A1-ə Kurs → Hazırki vaxt çəkmə

Giriş[redaktə | mənbəni redaktə et]

Salam, əziz tələbələr! Bugünkü dərsimizdə biz Hazırki vaxt çəkmə mövzusunu öyrənəcəyik. Ərəb dilinin qrammatikasında fiillərin çəkimi olduqca önəmlidir, çünki bu, cümlələrimizi düzgün qurmağımıza kömək edir. Hazırki zaman çəkməsi, gündəlik həyatda istifadə etdiyimiz fəaliyyətləri ifadə etməyə imkan tanıyır. Bu dərsdə siz, ərəb dilindəki fiillərin hazırki zaman çəkimini öyrənəcəksiniz, bütün şəxslər üçün uyğun şəkilləri mənimsəyəcəksiniz.

Bu dərsin strukturu aşağıdakı kimidir:

  • Hazırki zaman çəkmənin əsas prinsipləri
  • Şəxsi zamir və onların uyğunluğu
  • Məsələn, fiillərin çəkimi
  • Tətbiq üçün tapşırıqlar

Hazırki zaman çəkmənin əsas prinsipləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Hazırki zaman çəkməsi, ərəb dilindəki fiillərin indiki zamanda necə ifadə edildiyini göstərir. Hər bir fiil, cümlədəki subyektə uyğun olaraq dəyişir. Bu, ərəb dilinin əsas xüsusiyyətlərindən biridir. Biz aşağıdakı şəxsləri nəzərdən keçirəcəyik:

1. Mən (أَنَا)

2. Sən (أَنْتَ / أَنْتِ)

3. O (هُوَ / هِيَ)

4. Biz (نَحْنُ)

5. Siz (أَنْتُمْ / أَنْتُنَّ)

6. Onlar (هُمْ / هُنَّ)

Fiilin kök forması, hər bir şəxslə uyğunlaşaraq dəyişir. Məsələn, "yazmaq" fiilini (كَتَبَ) götürsək, onun hazırki zaman forması "yazır" (يَكْتُبُ) olur. Bu, ərəb dilinin qrammatikasında fiil çəkiminin əsasını təşkil edir.

Şəxsi zamir və onların uyğunluğu[redaktə | mənbəni redaktə et]

Hazırki zaman çəkməsində şəxsi zamirlər önəmlidir. Hər bir zamir, fiil ilə birbaşa əlaqəlidir. Gəlin, bu zamirlərin hər birini və onların uyğun fiil formalarını öyrənək:

Şəxsi zamir Fiil forması (yazmaq) Tərcümə
أَنَا (mən) أَكْتُبُ mən yazıram
أَنْتَ (sən, kişi) تَكْتُبُ sən yazırsan (kişi)
أَنْتِ (sən, qadın) تَكْتُبِينَ sən yazırsan (qadın)
هُوَ (o, kişi) يَكْتُبُ o yazır (kişi)
هِيَ (o, qadın) تَكْتُبُ o yazır (qadın)
نَحْنُ (biz) نَكْتُبُ biz yazırıq
أَنْتُمْ (siz, kişi) تَكْتُبُونَ siz yazırsınız (kişi)
أَنْتُنَّ (siz, qadın) تَكْتُبْنَ siz yazırsınız (qadın)
هُمْ (onlar, kişi) يَكْتُبُونَ onlar yazırlar (kişi)
هُنَّ (onlar, qadın) يَكْتُبْنَ onlar yazırlar (qadın)

Bu cədvəldəki fiil formaları, sizə şəxsi zamirlərlə fiillərin necə uyğunlaşdığını öyrənməyə kömək edəcək. Hər zamir üçün fiil forması dəyişir və bu, cümlənin mənasını tamamlamağa kömək edir.

Məsələn, fiillərin çəkimi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Gəlin, hazırki zaman çəkməsinin daha çox nümunələrinə nəzər salaq. Bu nümunələr sizə fiillərin çəkimini daha aydın başa düşməyə kömək edəcək:

Standart Ərəb Tələffüz Şimal Azərbaycanı
أَكْتُبُ ʔaːk.tu.bu Mən yazıram
تَكْتُبُ (m) tak.tu.bu Sən yazırsan (kişi)
تَكْتُبِينَ tak.tu.biː.n Sən yazırsan (qadın)
يَكْتُبُ (m) jaːk.tu.bu O yazır (kişi)
تَكْتُبُ (f) tak.tu.bu O yazır (qadın)
نَكْتُبُ nak.tu.bu Biz yazırıq
تَكْتُبُونَ tak.tu.buː.na Siz yazırsınız (kişi)
تَكْتُبْنَ tak.tu.bna Siz yazırsınız (qadın)
يَكْتُبُونَ jaːk.tu.buː.na Onlar yazırlar (kişi)
يَكْتُبْنَ jaːk.tu.bna Onlar yazırlar (qadın)

Bu cədvəldəki nümunələr, sizə fiillərin çəkimini daha aydın başa düşməyə kömək edəcək. Hər bir şəxsin özünəməxsus forması var, bu da cümlələrimizi daha mənalı edir.

Tətbiq üçün tapşırıqlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

İndi isə, öyrəndiklərinizi tətbiq etmək üçün bəzi tapşırıqlar təqdim edəcəyik. Bu tapşırıqları yerinə yetirərək, fiillərin hazırki zaman çəkməsini daha yaxşı mənimsəyəcəksiniz.

Tapşırıq 1[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri tamamlayın:

1. أَنَا ________ (oxumaq) kitab.

2. أَنْتَ ________ (yazmaq) məktub.

3. هُوَ ________ (görmək) filmi.

4. نَحْنُ ________ (gedmək) parka.

Cavablar:

1. أَنَا أَقْرَأُ kitab. (Mən kitab oxuyuram.)

2. أَنْتَ تَكْتُبُ məktub. (Sən məktub yazırsan.)

3. هُوَ يَرَى filmi. (O filmi görür.)

4. نَحْنُ نَذْهَبُ parka. (Biz parka gedirik.)

Tapşırıq 2[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri düzəldin:

1. أَنْتِ تَكْتُبُ (Sən yazırsan) -> أَنْتِ تَكْتُبِينَ

2. هُمْ يَكْتُبُونَ (Onlar yazırlar) -> هُمْ يَكْتُبَ

3. أَنَا يَكْتُبُ (Mən yazıram) -> أَنَا أَكْتُبُ

Cavablar:

1. Düzgün. (Sən yazırsan (qadın) -> Sən yazırsan.)

2. Yanlış. Düzgün: هُمْ يَكْتُبُونَ (Onlar yazırlar.)

3. Yanlış. Düzgün: أَنَا أَكْتُبُ (Mən yazıram.)

Tapşırıq 3[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümələri tərcümə edin:

1. O, kitab oxuyur.

2. Biz məktub yazırıq.

3. Siz filmi görürsünüz.

Cavablar:

1. هُوَ يَقْرَأُ الكتاب. (O kitab oxuyur.)

2. نَحْنُ نَكْتُبُ الْمَكْتُوبَ. (Biz məktub yazırıq.)

3. أَنْتُمْ تَرَوْنَ الفيلم. (Siz filmi görürsünüz.)

Tapşırıq 4[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri düzəldin:

1. أَنْتُمْ يَكْتُبُونَ (Siz yazırsınız (kişi)) -> أَنْتُمْ تَكْتُبُونَ

2. هِيَ تَكْتُبُ (O yazır (qadın)) -> هِيَ تَكْتُبَ

3. أَنَا يَكْتُبُ (Mən yazıram) -> أَنَا أَكْتُبُ

Cavablar:

1. Düzgün. (Siz yazırsınız (kişi) -> Siz yazırsınız.)

2. Yanlış. Düzgün: هِيَ تَكْتُبُ (O yazır (qadın).)

3. Yanlış. Düzgün: أَنَا أَكْتُبُ (Mən yazıram.)

Tapşırıq 5[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri tamamlayın:

1. أَنْتَ ________ (görmək) dostunu.

2. هِيَ ________ (yazmaq) məktubunu.

3. نَحْنُ ________ (gedmək) bazara.

Cavablar:

1. أَنْتَ تَرَى dostunu. (Sən dostunu görürsən.)

2. هِيَ تَكْتُبُ məktubunu. (O məktubunu yazır.)

3. نَحْنُ نَذْهَبُ bazara. (Biz bazara gedirik.)

Tapşırıq 6[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri düzəldin:

1. أَنتِ تَكْتُبِينَ (Sən yazırsan (qadın)) -> Düzgün.

2. هُمْ يَكْتُبُونَ (Onlar yazırlar) -> Düzgün.

3. أَنَا يَكْتُبُ (Mən yazıram) -> Yanlış. Düzgün: أَنَا أَكْتُبُ.

Tapşırıq 7[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri tərcümə edin:

1. O, məktubu yazır.

2. Biz filmi görürük.

3. Sən kitab oxuyursan.

Cavablar:

1. هُوَ يَكْتُبُ الْمَكْتُوبَ. (O, məktubu yazır.)

2. نَحْنُ نَرَى الفيلم. (Biz filmi görürük.)

3. أَنْتَ تَقْرَأُ الكتاب. (Sən kitab oxuyursan.)

Tapşırıq 8[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri tamamlayın:

1. هُم ________ (yazmaq) məktubu.

2. أَنَا ________ (görmək) filmi.

3. نَحْنُ ________ (gedmək) parka.

Cavablar:

1. هُمْ يَكْتُبُونَ (Onlar məktubu yazırlar.)

2. أَنَا أَرَى (Mən filmi görürəm.)

3. نَحْنُ نَذْهَبُ (Biz parka gedirik.)

Tapşırıq 9[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri düzəldin:

1. أَنْتُمْ تَقْرَأُونَ (Siz oxuyursunuz) -> Düzgün.

2. هِيَ تَكْتُبُ (O yazır (qadın)) -> Düzgün.

3. أَنَا يَرَى (Mən görürəm) -> Yanlış. Düzgün: أَنَا أَرَى.

Tapşırıq 10[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aşağıdakı cümlələri tamamlayın:

1. أَنْتِ ________ (oxumaq) kitab.

2. هُوَ ________ (yazmaq) məktubu.

3. نَحْنُ ________ (görmək) filmi.

Cavablar:

1. أَنْتِ تَقْرَأِينَ (Sən kitab oxuyursan (qadın).)

2. هُوَ يَكْتُبُ (O məktubu yazır (kişi).)

3. نَحْنُ نَرَى (Biz filmi görürük.)

Bu tapşırıqlar sizə fiillərin hazırki zaman çəkməsini daha yaxşı başa düşməyə və tətbiq etməyə kömək edəcək. İndi siz, ərəb dilində hazırki zaman çəkməsini öyrənməyə başladınız. Unutmayın ki, təcrübə etdikcə daha da irəliləyəcəksiniz!

0-dan A1-ə qədər Standart Ərəb Dili Kursları - Məzmun cədvəli[mənbəni redaktə et]


Ərəb əlifbasının təqdimatı


Ərəb dilində ism və cinsiyət


Ərəb dilində fiillər və onların çəkimi


Ərəb dilində sayılar və saymaq


Gündəlik Ərəb dilində lüğət


Ərəb dilində yemək və içki lüğəti


Ərəb ədəbiyyatı və mədəniyyəti


Ərəb musiqisi və əyləncə


Ərəb dilində sifət və ismlər


Ərəb dilində zamir


Ərəb dilində öndərlik edənlər


Ərəb dilində soruşdurucu


Ərəb dilində zarf


Nəqliyyat lüğəti


Məişət və pul lüğəti


Ərəb ədəbiyyatı və şeirlər


Ərəb xətwrit və sənəti


Hava lüğəti


Ərəb dilində şərti cümlələr


Ərəb dilində passive səslilik


Ərəb dilində sıfət və ismlər


Ərəb kinoteatrı və TV


Ərəb modası və güzəllik


İdman və boş zaman lüğəti


Other lessons[redaktə | mənbəni redaktə et]


Contributors

Maintenance script

Create a new Lesson

Mənbə — "https://polyglotclub.com/wiki/index.php?title=Language/Standard-arabic/Grammar/Present-tense-conjugation/az&oldid=301164"