Language/Standard-arabic/Grammar/Formation-and-placement/az

Ərəb dili → Qrammatika → 0-dan A1-ə Kurs → Zarfın yaradılması və yerləşməsi

Hər kəsə salam! Bugünkü dərsimizdə Standart Ərəb dilində zarfın yaradılması və yerləşməsi mövzusunu öyrənəcəyik. Zarf, cümlədə feilin, sifətin və ya başqasının necə, nə zaman, harada, nə qədər olduğunu izah edən sözlərdir. Zarfın doğru istifadəsi, cümlənizi daha anlaşıqlı və ifadəli etməyə kömək edir. Bu dərs, sizə ərəb dilində zarfın necə yaradılacağını və cümlələrdə necə yerləşdiriləcəyini öyrədəcəkdir.

Dərsin strukturu aşağıdakı kimidir:

1. Zarfın tərifi və əhəmiyyəti

2. Zarfın yaradılması qaydaları

3. Zarfın cümlədəki yeri

4. Məsələlər və təcrübə

5. Nəticə

Zarfın tərifi və əhəmiyyəti

Zarf, cümlədəki hərəkəti, vəziyyəti və ya başqalarını daha dəqiq təsvir etməyə kömək edən bir söz növüdür. Zarfın istifadəsi, cümlədəki xəbərin və ya ifadənin daha anlaşıqlı olmasını təmin edir. Məsələn, "o, sürətlə qaçdı" cümləsində "sürətlə" zarfı hərəkətin sürətini izah edir.

Zarfın yaradılması qaydaları

Zarfı yaratmaq üçün bir neçə qayda var. Aşağıda ən çox istifadə olunan zarf növlərini və onların yaradılma yollarını təqdim edirik.

Zaman zarfı

Bu zarf, hərəkətin nə zaman baş verdiyini göstərir. Zaman zarfı adətən "bu gün", "dünən", "sabah" kimi sözlərdən ibarətdir.

Standart Ərəb	Tələffüz	Şimal Azərbaycan
اليوم	al-yawm	bu gün
أمس	ams	dünən
غداً	ghadan	sabah

Məkan zarfı

Bu zarf, hərəkətin harada baş verdiyini göstərir. Məsələn, "burada", "orada" və "yuxarıda" sözləri məkana aiddir.

Standart Ərəb	Tələffüz	Şimal Azərbaycan
هنا	huna	burada
هناك	hunak	orada
فوق	fawq	yuxarıda

Şərait zarfı

Bu zarf, hərəkətin necə baş verdiyini izah edir. Məsələn, "yavaşca", "sürətlə" və "gözəl" sözləri şərait zarfıdır.

Standart Ərəb	Tələffüz	Şimal Azərbaycan
ببطء	bi-buṭ'	yavaşca
بسرعة	bi-sura'a	sürətlə
بشكل جميل	bi-shakl jameel	gözəl şəkildə

Zarfın cümlədəki yeri

Zarf cümlədə müxtəlif yerlərdə yerləşə bilər. Əsasən, o, feildən əvvəl və ya sonra gəlir. Məsələn:

• "علي يكتب بسرعة." (Ali sürətlə yazır.)

• "يكتب علي بسرعة." (Sürətlə Ali yazır.)

Zarfın cümlədəki yerini dəyişmək ifadənin mənasını dəyişməyə bilər, amma vurğulama dəyişə bilər. Məsələn:

• "هو يتحدث ببطء." (O, yavaşca danışır.)

• "ببطء يتحدث هو." (Yavaşca o danışır.)

Məsələlər və təcrübə

İndi, öyrəndiklərimizi tətbiq etməyə başlayırıq! Aşağıda 10 tapşırıq verilmişdir. Tapşırıqları yerinə yetirin və sonra həlləri ilə müqayisə edin.

1. "O, burada durur." cümləsini yaradın.

2. "Mən bu gün məktəbə gedirəm." cümləsini yaradın.

3. "Onlar yavaşca gəldilər." cümləsini yaradın.

4. "Sən orada nə edirsən?" cümləsini yaradın.

5. "Biz bu kitabı gözəl oxuyuruq." cümləsini yaradın.

6. "O, sabah gələcək." cümləsini yaradın.

7. "İşçi sürətlə işləyir." cümləsini yaradın.

8. "Müəllim burada gözləyir." cümləsini yaradın.

9. "Onlar yuxarıda otururlar." cümləsini yaradın.

10. "O, dünən sinifdə idi." cümləsini yaradın.

Həllər:

1. هو يقف هنا. (Hüquq burada durur.)

2. أنا أذهب إلى المدرسة اليوم. (Mən bu gün məktəbə gedirəm.)

3. هم جاءوا ببطء. (Onlar yavaşca gəldilər.)

4. ماذا تفعل هناك؟ (Orada nə edirsən?)

5. نحن نقرأ هذا الكتاب بشكل جميل. (Biz bu kitabı gözəl oxuyuruq.)

6. هو سيأتي غداً. (O, sabah gələcək.)

7. العامل يعمل بسرعة. (İşçi sürətlə işləyir.)

8. المعلم ينتظر هنا. (Müəllim burada gözləyir.)

9. هم يجلسون فوق. (Onlar yuxarıda otururlar.)

10. هو كان في الفصل أمس. (O, dünən sinifdə idi.)

Nəticə

Bugünkü dərsimizdə zarfın yaradılması və yerləşməsi mövzusunu öyrəndik. Zarf, cümlələrdə hərəkəti daha aydın və ifadəli etmək üçün əhəmiyyətli bir vasitədir. Zarfı doğru şəkildə istifadə etmək, ərəb dilində ünsiyyətinizi daha da yaxşılaşdıracaqdır.

Dərsimizi izlədiyiniz üçün təşəkkür edirik! Uğurlar!

0-dan A1-ə qədər Standart Ərəb Dili Kursları - Məzmun cədvəli

• Kurs təqdimatı

  ---

Ərəb əlifbasının təqdimatı

• Ərəb saitləri
• Ərəb konsonantları
• Əsas Ərəb ifadələri

  ---

Ərəb dilində ism və cinsiyət

• Müəyyən və müəyyən olmayan mənsublar
• Kişi və qadın ismləri

  ---

Ərəb dilində fiillər və onların çəkimi

• Hazırki vaxt çəkmə
• Kətan keçmiş zamanda çəkmə
• Gələcək vaxt çəkmə

  ---

Ərəb dilində sayılar və saymaq

• 1-100 arası cardinal rəqəmlər
• Ordinal rəqəmlər

  ---

Gündəlik Ərəb dilində lüğət

• Salamlamalar və arvadlar
• Rənglər
• Həftənin günleri
• İllərin ayları

  ---

Ərəb dilində yemək və içki lüğəti

• Əsas yemək lüğəti
• İçkilər

  ---

Ərəb ədəbiyyatı və mədəniyyəti

• İslam və Ərəb mədəniyyəti
• Ərəb qonaqsevərliyi

  ---

Ərəb musiqisi və əyləncə

• Ərəb musiqi janrları
• Ərəb rəqqası

  ---

Ərəb dilində sifət və ismlər

• Sifət razılığı və yerləşməsi
• Müqayisə və ən üstünlük

  ---

Ərəb dilində zamir

• Şəxsi zamir
• Mülkiyyət zamiri

  ---

Ərəb dilində öndərlik edənlər

• Əsas öndərlik edənlər
• Vaxt və yer öndərlik edənləri

  ---

Ərəb dilində soruşdurucu

• Soru sözləri
• Sual qurma

  ---

Ərəb dilində zarf

• Yaradılma və yerləşmə
• İnkâr

  ---

Nəqliyyat lüğəti

• İctimai nəqliyyat
• Yönü soruşmaq

  ---

Məişət və pul lüğəti

• Pul lüğəti
• Məhsulların alınması

  ---

Ərəb ədəbiyyatı və şeirlər

• Klassik Ərəb ədəbiyyatı
• Ərəb şeirləri

  ---

Ərəb xətwrit və sənəti

• Ərəb xətwritinin tarixi
• Ərəb sənəti və memarlığı

  ---

Hava lüğəti

• Əsas hava lüğəti
• Havadan danışmaq

  ---

Ərəb dilində şərti cümlələr

• Birinci və İkinci şərtlər
• Üçüncü şərtlər və qarışıq şərtlər

  ---

Ərəb dilində passive səslilik

• Yaradılma və istifadə
• Aktiv səsliliklərə olan uyğunluqlar

  ---

Ərəb dilində sıfət və ismlər

• Ümumi Ərəb sıfətləri
• Ərəb tərkibləri

  ---

Ərəb kinoteatrı və TV

• Ərəb kino
• Ərəb televiziya

  ---

Ərəb modası və güzəllik

• Ənənəvi Ərəb geyimləri
• Ərəb güzəllik və kosmetikası

  ---

İdman və boş zaman lüğəti

• Məşhur Ərəb idmanları
• Boş zaman tədbirləri

Other lessons

• Personal pronouns
• 0 to A1 Course → Grammar → Differences from English relative clauses
• 0 to A1 Dərəcəsi → Qrammar → Əsas Ərəb əyani ifadələr
• 0 to A1 Course
• Third conditional and mixed conditionals
• 0 to A1 Course → Grammar → Question words
• Sıfırdan A1 səviyyəsinə qədər tamamı → Qrammatika → Yaradılması və istifadəsi
• 0-dan A1-ədədi qursumu → Qrammatika → Vaxt və məkan ölçülərinin ədədləri
• Differences from the active voice
• Question formation
• 0 to A1 Course → Grammar → Basic prepositions
• Adjective agreement and placement
• Comparative and superlative
• Definite and indefinite articles