Language/Mandarin-chinese/Grammar/Question-Words-and-Question-Structure/kk

Мандарин тілі → Грамматика → 0-ден A1 деңгейіне дейінгі курс → Сұрау сөздері мен сұрау құрылысы

Сәлем, достар! Бүгін біз мандарин тіліндегі сұрау сөздері мен сұрау құрылысы жайында әңгімелесеміз. Сұрау сөздері – бұл бізге сұрақ қоюға мүмкіндік беретін сөздер, олар бізге ақпарат жинауға, пікір алмасуға және жаңа нәрселерді үйренуге көмектеседі. Мандарин тілінің грамматикасында сұрау сөздерін дұрыс қолдану өте маңызды, себебі олармен дұрыс сөйлесу біздің тілімізді байытады.

Біздің бүгінгі сабағымызда мыналарды қарастырамыз:

• Сұрау сөздерінің түрлері

• Сұрау құрылымының негіздері

• Мысалдар мен түсініктер

• Тапсырмалар мен жаттығулар

Сұрау сөздерінің түрлері

Сұрау сөздері мандарин тілінде бірнеше негізгі түрге бөлінеді. Олардың әрқайсысы өзіне тән функцияға ие. Келесі кестеде басты сұрау сөздерінің тізімін көреміз:

Сұрау сөзі	Дыбысталуы	Қазақша аударма
什么	shénme	Не
谁	shéi	Кім
哪儿	nǎr	Қайда
多少	duōshǎo	Қанша
为什么	wèishénme	Неге
怎么	zěnme	Қалай
什么时候	shénme shíhòu	Қашан
哪里	nǎlǐ	Қай жерде

Сұрау сөздері мандарин тілінде өте маңызды, себебі олар сұрақ қоюға мүмкіндік береді. Мысалға, "Не?" деп сұрау арқылы біз бір нәрсе туралы ақпарат алуды бастаймыз.

Сұрау құрылымының негіздері

Сұрау құрылымы мандарин тілінде өте қарапайым. Жалпы, сұрақ қою үшін сөйлемнің құрылымын өзгерту керек. Мысалы, қарапайым сөйлемді сұраққа айналдыру үшін, біз сұрау сөзін сөйлемнің басына қоюымыз қажет. Мысал ретінде:

• Сен не істеп жатырсың? (Nǐ zài zuò shénme?) -> Сен не істеп жатырсың? (Nǐ zài zuò shénme?)

Келесі кестеде сұрау құрылымының бірнеше мысалдарын көреміз:

Сөйлем	Дыбысталуы	Қазақша аударма
你要去哪里?	Nǐ yào qù nǎlǐ?	Сен қайда барасың?
她是谁?	Tā shì shéi?	Ол кім?
这个多少钱?	Zhège duōshǎo qián?	Бұл қанша?
你什么时候来?	Nǐ shénme shíhòu lái?	Сен қашан келесің?
为什么你不来?	Wèishénme nǐ bù lái?	Неге сен келмейсің?

Көріп отырғанымыздай, сұрау құрылымының негіздері өте қарапайым. Сұрау сөзін сөйлемнің басына қою арқылы біз сұрақ жасай аламыз.

Мысалдар мен түсініктер

Сұрау сөздерін және олардың құрылымдарын тереңірек түсіну үшін, келесі 20 мысал ұсынамын. Әр мысалда мандарин тіліндегі сөйлем, дыбысталуы және қазақша аудармасы берілген.

Сөйлем	Дыбысталуы	Қазақша аударма
他在做什么?	Tā zài zuò shénme?	Ол не істеп жатыр?
你们是谁?	Nǐmen shì shéi?	Сіздер кімдерсіздер?
她去哪里?	Tā qù nǎlǐ?	Ол қайда барады?
这个多少钱?	Zhège duōshǎo qián?	Бұл қанша тұрады?
你们什么时候见面?	Nǐmen shénme shíhòu jiànmiàn?	Сіздер қашан кездесесіздер?
他为什么不来?	Tā wèishénme bù lái?	Ол неліктен келмейді?
你怎么知道?	Nǐ zěnme zhīdào?	Сен қалай білдің?
我们在哪里?	Wǒmen zài nǎlǐ?	Біз қайдамыз?
这是什么?	Zhè shì shénme?	Бұл не?
她喜欢什么?	Tā xǐhuān shénme?	Ол нені ұнатады?
你有多少钱?	Nǐ yǒu duōshǎo qián?	Сенде қанша ақша бар?
你们的名字是什么?	Nǐmen de míngzì shì shénme?	Сіздердің аттарыңыз не?
这是什么时候?	Zhè shì shénme shíhòu?	Бұл қашан?
他们在哪里工作?	Tāmen zài nǎlǐ gōngzuò?	Олар қай жерде жұмыс істейді?
你为什么学习中文?	Nǐ wèishénme xué zhōngwén?	Сен неге қытай тілін оқисың?
她做什么工作?	Tā zuò shénme gōngzuò?	Ол қандай жұмыс істейді?
你喜欢哪个?	Nǐ xǐhuān nǎge?	Сен қайсын ұнатасың?
这件衣服多少钱?	Zhè jiàn yīfu duōshǎo qián?	Бұл киім қанша тұрады?
他什么时候回家?	Tā shénme shíhòu huí jiā?	Ол қашан үйге келеді?
你去过哪里?	Nǐ qùguò nǎlǐ?	Сен қайда болдың?
为什么要学习?	Wèishénme yào xuéxí?	Неге оқу керек?

Бұл мысалдар арқылы, біз сұрау сөздерін қолданудың әр түрлі тәсілдерін көрдік. Енді, сіздерге сұрау сөздерін қолдана отырып, өз сөйлемдеріңізді жасауға арналған жаттығулар ұсынамыз.

Тапсырмалар мен жаттығулар

1. Сұрау сөздерін тауып, оларды сөйлемдерге енгізіңіз:

• Не? (什么)

• Неге? (为什么)

• Қайда? (哪里)

2. Келесі сөйлемдерді сұраққа айналдырыңыз:

• Сен кітап оқып отырсың.

• Ол жұмыс істеп жатыр.

• Біз киноға барамыз.

3. Сұрау сөздерімен жаңа сөйлемдер құрастырыңыз:

• ___ (什么) сіздің сүйікті тағамыңыз?

• ___ (谁) сіздің досыңыз?

• ___ (在哪里) сіз тұрасыз?

4. Сұрақтарға жауап беріңіз:

• Сен не істеп жатырсың?

• Ол кім?

• Бұл не?

5. Сұрау сөздерінің дыбысталуы мен аудармасын есте сақтауға арналған карточкалар жасаңыз.

6. Сұрау сөздерімен 5 сұрақ жазыңыз.

7. Сұрау құрылымымен 5 сөйлем жасаңыз.

8. Жоғарыда берілген мысалдарды пайдаланып, өз сұрақтарыңызды жазыңыз.

9. Сұрау сөздерін қолдана отырып, 3 сұрақ жасаңыз.

10. Сабағымызды қорытындылаңыз, сұрау сөздерінің маңыздылығын атап өтіңіз.

== Шешімдер мен түсініктер

1. Сұрау сөздерін тауып, оларды сөйлемдерге енгізу:

• Сұрау сөздерін сөйлемдерге енгізу студенттердің сөйлеу дағдыларын дамытуға көмектеседі.

2. Сөйлемдерді сұраққа айналдыру:

• Бұл жаттығу студенттерге сұрау құрылымын түсінуге көмектеседі.

3. Жаңа сөйлемдер құрастыру:

• Жаңа сөйлемдер құрастыру студенттерге шығармашылықты дамытуға көмектеседі.

4. Сұрақтарға жауап беру:

• Бұл жаттығу студенттердің өз пікірлерін білдіруге мүмкіндік береді.

5. Карточкалар жасаңыз:

• Карточкалар оқу процесін қызықты етеді.

6. Сұрақтар жазу:

• Сұрақтар жазу студенттердің тілдік дағдыларын дамытуға көмектеседі.

7. Сұрау құрылымымен сөйлемдер жасау:

• Сұрау құрылымымен сөйлемдер жасау студенттердің сөйлеу дағдыларын дамытуға көмектеседі.

8. Мысалдарды пайдалану:

• Мысалдарды пайдалану тәжірибелік дағдыларды дамытуға көмектеседі.

9. Сұрау сөздерін қолдана отырып сұрақ жасау:

• Сұрау сөздерін қолдана отырып сұрақ жасау студенттердің өзіндік пікірін білдіруге мүмкіндік береді.

10. Сабағымызды қорытындылау:

• Сұрау сөздерінің маңыздылығын атап өту студенттердің оқуды жалғастыруға ынталандырады.

Сабақ барысында біз мандарин тіліндегі сұрау сөздері мен сұрау құрылымын қарастырдық. Енді сіздер сұрау сөздерін тиімді пайдалана аласыздар. Жаттығуларыңыз сәтті өтсін!

Mandarin Chinese Course - 0 және A1-ге дейін

• Курстық тақырыбын бақылау

  ---

Пиньин және Тоны

• Пиньин кірістіруі
• Тоны кірістіру
• Тонының жігерімділігі

  ---

Сәлемдесу және сымбатты айту

• Достарға сәлемдесу
• Бастапқы айтысуға арналған сөздер
• Сандар мен саншылқтар

  ---

Тақырыптық өсу және сөйлемдің тарыбы

• Пішін-қоса-мазмұн құрылысы
• Сұрау сөздері мен сұрау құрылысы
• Сипаттамалар және қосымша сөздер
• Қайталанбау мен байланыс сөздері
• Зертханалық тасымалдар және құрастыру тасымалдары

  ---

Күнә және қалыпты айту сәулеттері

• Жол беру ережелеріне сұрау
• Ауызсыз алғыс қылу және ішу
• Сатып алу және торга
• Жол және саяхат
• Төтеншілер мен медициналық жәрдем

  ---

Шынай күнтізбеліктері мен салт-дәстүрлері

• Жаздың мейрамы және Чунь ині
• Орта Осымның мейрамы және ай-пішектер
• Дракон қаясы және кемші әсемдігі
• Екі екінші мейрамы және Чуньян сыйындысы рулеті

  ---

Серіктестер мен теріс атылулары

• Жұмыс туралы және мамандықтар
• Шөпшіліктер және қасиеттер
• Еркіндіктер және сезімдер

  ---

Шынай әдебиеті мен майстықтар

• Шынай әдебиеті мен сурет-саздық
• Шынай опера мен драмасы
• Шынай жуасы мен үлгілері

  ---

Теңесілді және ең бірінше

• Теңесімімен толықтыру және пайдалану
• Ең біріншелігімен толықтыру және пайдалану

  ---

Қалалар, елдер және туристік мекенжайлар

• Қытай және әлем қалалары
• Ел атаулары және мемлекеттіктықтар
• Ұнтық мекенжайлар және жол құралдары

  ---

Заманауи Шынай және ағылшын тарихы

• Қытай экономикасы және бизнес мандықтары
• Шынай сән игілігі және зерттеулері
• Қазіргі жағдайлар және Шынайдан артықтықтар

Басқа сабақтар

• 0 to A1 Course
• 0 to A1 Course → Grammar → Demonstrative Pronouns and Interrogative Pronouns
• 0 to A1 Course → Grammar → Complex Verb Phrases
• 0-А1 курсы → Грамматика → Негатив және біріктірулер
• Modal Verbs and Auxiliary Verbs
• 0-А1 курсы → Грамматика → Сызықтар мен есептер
• Action Verbs and Stative Verbs
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Жеке және құрамдас жеке жазбалары
• 0-А1 курсы → Грамматика → Пиньин танымал
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Суперлативтік Құрамы мен Қолдануы
• 0-А1 курсы → Грамматика → Тонын кіруі
• 0-А1 курстары → Грамматика → Тоны біріктіру
• 0-А1 курсы → Грамматика → Салыстыру формасы мен қолдануы
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Субъект-Сказуемое-Объект құрылысы