Language/Mandarin-chinese/Grammar/Subject-Verb-Object-Structure/kk
Հայերէն
Български език
官話
Hrvatski jezik
Český jazyk
Nederlands
English
Suomen kieli
Français
Deutsch
עברית
हिन्दी
Magyar
Bahasa Indonesia
فارسی
Italiano
日本語
Қазақ тілі
한국어
Lietuvių kalba
Νέα Ελληνικά
Şimali Azərbaycanlılar
Język polski
Português
Limba Română
Русский язык
Српски
Español
العربية القياسية
Svenska
Wikang Tagalog
தமிழ்
ภาษาไทย
Türkçe
Українська мова
Urdu
Tiếng Việt
Мандарин тілінің грамматикасы – бұл тілді үйренудің негізі. Бүгін біз Субъект-Етістік-Объект (С-Е-О) құрылымын қарастырамыз. Бұл құрылым мандарин тіліндегі негізгі сөйлем құрылымын анықтайды. Тіл үйренушілер үшін мандарин тіліндегі сөйлемдердің құрылымын түсіну өте маңызды, себебі бұл сіздің сөйлеу және жазу дағдыларыңызға тікелей әсер етеді.
Сабақтың құрылымы:
- Субъект-Етістік-Объект (С-Е-О) құрылымын түсіну
- Мысалдар арқылы түсіндіру
- Тапсырмалар мен жаттығулар
Субъект-Етістік-Объект (С-Е-О) құрылымы[өңдеу | қайнарын өңдеу]
Субъект-Етістік-Объект құрылымы – бұл сөйлемдегі элементтердің тәртібі. Мандарин тілінде, әдетте, сөйлемдер мынадай құрылымда болады:
- Субъект (кім? не?) – Етістік (не істейді?) – Объект (кімге? неге?)
Мысалы:
- Мен алма жеймін. (С-Е-О: Мен - жеймін - алма)
Мысалдар[өңдеу | қайнарын өңдеу]
Төменде С-Е-О құрылымын көрсететін 20 мысал келтірілген:
| Mandarin Chinese | Pronunciation | Kazakh |
|---|---|---|
| 我吃苹果。 | Wǒ chī píngguǒ. | Мен алма жеймін. |
| 她喜欢猫。 | Tā xǐhuān māo. | Ол мысықты жақсы көреді. |
| 我们看电影。 | Wǒmen kàn diànyǐng. | Біз фильм көреміз. |
| 你喝水。 | Nǐ hē shuǐ. | Сен су ішесің. |
| 他读书。 | Tā dú shū. | Ол кітап оқиды. |
| 她写信。 | Tā xiě xìn. | Ол хат жазады. |
| 我买面包。 | Wǒ mǎi miànbāo. | Мен нан сатып аламын. |
| 他们玩游戏。 | Tāmen wán yóuxì. | Олар ойын ойнайды. |
| 我送花。 | Wǒ sòng huā. | Мен гүл сыйлаймын. |
| 她教汉语。 | Tā jiào hànyǔ. | Ол мандарин тілін үйретеді. |
| 我们做饭。 | Wǒmen zuò fàn. | Біз ас дайындаймыз. |
| 你听音乐。 | Nǐ tīng yīnyuè. | Сен музыка тыңдайсың. |
| 他看书。 | Tā kàn shū. | Ол кітап қарайды. |
| 我喝咖啡。 | Wǒ hē kāfēi. | Мен кофе ішемін. |
| 她喜欢跳舞。 | Tā xǐhuān tiàowǔ. | Ол би билегенді ұнатады. |
| 我们去公园。 | Wǒmen qù gōngyuán. | Біз саябаққа барамыз. |
| 你写作业。 | Nǐ xiě zuòyè. | Сен үй тапсырмасын жазасың. |
| 他看电视。 | Tā kàn diànshì. | Ол теледидар көреді. |
| 我买书。 | Wǒ mǎi shū. | Мен кітап сатып аламын. |
| 她画画。 | Tā huà huà. | Ол сурет салады. |
| 我们聊天。 | Wǒmen liáotiān. | Біз әңгімелесеміз. |
Субъект-Етістік-Объект құрылымының ережелері[өңдеу | қайнарын өңдеу]
1. Субъект (кім? не?) - сөйлемдегі әрекетті орындаушы.
2. Етістік (не істейді?) - әрекетті білдіреді.
3. Объект (кімге? неге?) - әрекетке әсер ететін элемент.
Мысалы, "Мен алма жеймін" сөйлемінде:
- Субъект: Мен
- Етістік: жеймін
- Объект: алма
Жаттығулар мен тапсырмалар[өңдеу | қайнарын өңдеу]
Осы сабақта үйренгеніңізді бекіту үшін, төмендегі жаттығуларды орындаңыз:
1. Сөйлемдерді С-Е-О құрылымына сәйкес қайта жазыңыз:
- Мен кітап оқимын.
- Ол фильм көреді.
2. Мыңдыған сөйлемдерді толықтырыңыз:
- Ол ___ (жұмыс істейді).
- Біз ___ (саяхат жасаймыз).
3. Субъект, етістік, объектті анықтаңыз:
- Мен алма жеймін.
- Олар ойын ойнайды.
4. Сөйлемдер құрастырыңыз:
- Субъект: Мен, Ол, Біз
- Объект: Сөздер, Сурет, Кітап
5. Төмендегі сөйлемдерді аударыңыз:
- Мен су ішемін.
- Ол кітап оқиды.
6. Сөйлемдерді өзгертіңіз:
- Олар мектепке барады.
- Сен музыка тыңдайсың.
7. Келесі сөздерді пайдаланып сөйлем құрастырыңыз:
- Мен, жеймін, алма
- Сен, тыңдайсың, музыка
8. Субъект-Етістік-Объект құрылымына сәйкес келетін 5 сөйлем жазыңыз.
9. Тапсырманы орындау:
- Ол ___ (жазу) хат.
- Біз ___ (көріскен) дос.
10. Сөйлемдердегі сөздерді ауыстырып, жаңа сөйлемдер құрастырыңыз.
Шешімдер[өңдеу | қайнарын өңдеу]
1. Мен кітап оқимын. Ол фильм көреді.
2. Ол жұмыс істейді. Біз саяхат жасаймыз.
3. Мен (субъект), жеймін (етістік), алма (объект).
Ол (субъект), ойнайды (етістік), ойын (объект).
4. Мысалдар:
- Мен - алма жеймін.
- Ол - сурет салады.
5. Мен су ішемін. Ол кітап оқиды.
6. Олар мектепке барады. Сен музыка тыңдайсың.
7. Мен алма жеймін. Сен музыка тыңдайсың.
8. Мысалдар:
- Мен су ішемін.
- Ол кітап оқиды.
- Біз ойын ойнаймыз.
- Олар фильм көреді.
- Сен хат жазасың.
9. Ол хат жазады. Біз досымызбен көріскен.
10. Жаңа сөйлемдер құрастыру мүмкіндігі: "Мен су ішемін" → "Су ішемін мен".
Басқа сабақтар[өңдеу | қайнарын өңдеу]
- 0-А1 курсы → Грамматика → Сызықтар мен есептер
- 0-А1 Курстары → Грамматика → Жеке және құрамдас жеке жазбалары
- 0 to A1 Course → Grammar → Demonstrative Pronouns and Interrogative Pronouns
- 0-А1 курстары → Грамматика → Жалпы және таратылу сөйлемдері
- 0-А1 курстары → Грамматика → Тоны біріктіру
- 0-А1 курсы → Грамматика → Негатив және біріктірулер
- Action Verbs and Stative Verbs
- 0-А1 курсы → Грамматика → Пиньин танымал
- 0-А1 курсы → Грамматика → Тонын кіруі
- 0 to A1 Course
- 0-А1 курсы → Грамматика → Салыстыру формасы мен қолдануы
- 0 to A1 Course → Grammar → Complex Verb Phrases
- 0-А1 курстары → Грамматика → Частицалар мен Құрылымдылық частицалар
- Курс 0-А1 → Грамматика → Вопросительные слова и структура вопросительных предложений
