Language/Mandarin-chinese/Grammar/Negation-and-Conjunctions/kk

Мандарин тілі → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Терістеу және байланыс сөздері

Мандарин тілін үйрену барысында грамматика өте маңызды рөл атқарады. Бүгінгі сабағымыз терістеу және байланыс сөздері туралы. Бұл тақырыптың маңызы ерекше, өйткені ол сізге сөйлемдерді түсінікті әрі дәл жасауға көмектеседі. Біз терістеу сөздерін қалай қолдану керектігін, және сөйлемдерді байланыс сөздерімен қалай байланыстыруды үйренеміз. Бұл сіздің сөйлеу дағдыларыңызды дамытуға үлкен көмек болады.

Терістеу сөздері

Терістеу сөздері сөйлемде белгілі бір әрекеттің болмауын білдіреді. Мандарин тілінде терістеу сөздері көбінесе "不" (bù) немесе "没" (méi) сөздерімен беріледі.

"不" (bù) терістеу сөзі

"不" сөзі болашақ немесе қазіргі уақытта болатын әрекеттерді терістейді. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
我不喜欢这个。	wǒ bù xǐ huān zhè ge.	Мен мұны ұнатпаймын.
他不去学校。	tā bù qù xué xiào.	Ол мектепке бармайды.
你不吃苹果。	nǐ bù chī píng guǒ.	Сен алма жемейсің.
她不工作。	tā bù gōng zuò.	Ол жұмыс істемейді.

"没" (méi) терістеу сөзі

"没" сөзі өткен уақыттағы әрекеттерді терістейді. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
我没去商店。	wǒ méi qù shāng diàn.	Мен дүкенге барған жоқпын.
他没吃午饭。	tā méi chī wǔ fàn.	Ол түскі ас жеген жоқ.
你没看电影。	nǐ méi kàn diàn yǐng.	Сен фильм көрмегенсің.
她没做作业。	tā méi zuò zuò yè.	Ол үй тапсырмасын орындамаған.

Байланыс сөздері

Байланыс сөздері сөйлемдер арасында байланыс орнатады. Мандарин тілінде ең көп қолданылатын байланыс сөздері "和" (hé), "但是" (dàn shì), "或者" (huò zhě) және "因为" (yīn wèi) болып табылады.

"和" (hé) байланыс сөзі

"和" сөзі "және" мағынасында қолданылады. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
我喜欢苹果和香蕉。	wǒ xǐ huān píng guǒ hé xiāng jiāo.	Мен алмаларды және банандарды ұнатамын.
他和我都是学生。	tā hé wǒ dōu shì xué sheng.	Ол және мен студенттерміз.
她喜欢读书和画画。	tā xǐ huān dú shū hé huà huà.	Ол кітап оқуды және сурет салуды ұнатады.
我们要喝茶和咖啡。	wǒ men yào hē chá hé kā fēi.	Біз шай мен кофе ішуіміз керек.

"但是" (dàn shì) байланыс сөзі

"但是" сөзі "бірақ" мағынасында қолданылып, контрастты көрсетеді. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
我喜欢苹果，但是我不喜欢香蕉。	wǒ xǐ huān píng guǒ, dàn shì wǒ bù xǐ huān xiāng jiāo.	Мен алмаларды ұнатамын, бірақ банандарды ұнатпаймын.
他很聪明，但是不努力。	tā hěn cōng míng, dàn shì bù nǔ lì.	Ол өте ақылды, бірақ еңбек етпейді.
她喜欢旅行，但是没有时间。	tā xǐ huān lǚ xíng, dàn shì méi yǒu shí jiān.	Ол саяхаттауды ұнатады, бірақ уақыты жоқ.
我们想去看电影，但是下雨了。	wǒ men xiǎng qù kàn diàn yǐng, dàn shì xià yǔ le.	Біз фильм көруге барғымыз келеді, бірақ жаңбыр жауып кетті.

"或者" (huò zhě) байланыс сөзі

"或者" сөзі "немесе" мағынасында қолданылады. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
你想喝茶或者咖啡？	nǐ xiǎng hē chá huò zhě kā fēi?	Сен шай немесе кофе ішкің келе ме?
他可以去商店或者图书馆。	tā kě yǐ qù shāng diàn huò zhě tú shū guǎn.	Ол дүкенге немесе кітапханаға бара алады.
我们可以看电影或者去公园。	wǒ men kě yǐ kàn diàn yǐng huò zhě qù gōng yuán.	Біз фильм көре аламыз немесе паркке бара аламыз.
你要苹果或者橙子？	nǐ yào píng guǒ huò zhě chéng zi?	Сен алма немесе апельсин алғың келе ме?

"因为" (yīn wèi) байланыс сөзі

"因为" сөзі "себебі" мағынасында қолданылып, себеп-салдарлық қатынасты білдіреді. Мысалы:

Mandarin Chinese	Pronunciation	Kazakh
我喜欢这个，因为它很好。	wǒ xǐ huān zhè ge, yīn wèi tā hěn hǎo.	Мен мұны ұнатамын, себебі ол өте жақсы.
他不来，因为他生病了。	tā bù lái, yīn wèi tā shēng bìng le.	Ол келмейді, себебі ол ауырып жатыр.
我们去游泳，因为今天很热。	wǒ men qù yóu yǒng, yīn wèi jīn tiān hěn rè.	Біз жүзуге барамыз, себебі бүгін өте ыстық.
她学习很努力，因为她想通过考试。	tā xué xí hěn nǔ lì, yīn wèi tā xiǎng tōng guò kǎo shì.	Ол өте жақсы оқиды, себебі ол емтиханды тапқысы келеді.

Сабақты бекіту

Сабақ барысында біз терістеу және байланыс сөздерін қолдануды үйрендік. Енді біз осы білімдерді практикада қолдануға дайынбыз.

Тапсырмалар

1. Сөйлемдер жасаңыз: "不" терістеу сөзін қолданып, өзіңізді таныстырыңыз.

2. Сөйлемдер жасаңыз: "没" терістеу сөзін қолданып, өткен аптада не істемегеніңізді айтыңыз.

3. Сөйлемдер жасаңыз: "和" байланыс сөзін қолданып, екі хоббиіңізді атаңыз.

4. Сөйлемдер жасаңыз: "但是" байланыс сөзін қолданып, екі контрастты ойды айтып беріңіз.

5. Сөйлемдер жасаңыз: "或者" байланыс сөзін пайдаланып, таңдау жасаңыз.

6. Сөйлемдер жасаңыз: "因为" байланыс сөзін қолданып, өз пікіріңізді негіздеңіз.

Шешімдер

1. Мысалы: "我不喜欢游泳。" (Мен жүзуді ұнатпаймын.)

2. Мысалы: "我没去看朋友。" (Мен досымды көрген жоқпын.)

3. Мысалы: "我喜欢画画和听音乐。" (Мен сурет салуды және музыка тыңдауды ұнатамын.)

4. Мысалы: "我很喜欢旅行，但是我没有时间。" (Мен саяхаттауды ұнатамын, бірақ уақытым жоқ.)

5. Мысалы: "你想喝茶或者咖啡？" (Сен шай немесе кофе ішкің келе ме?)

6. Мысалы: "我喜欢这个，因为它很有趣。" (Мен мұны ұнатамын, себебі ол өте қызықты.)

Осылайша, біз мандарин тілінде терістеу және байланыс сөздерін қолдану туралы көптеген мәліметтер алдық. Енді сіздер бұл білімдерді практикада қолдана аласыздар.

Mandarin Chinese Course - 0 және A1-ге дейін

• Курстық тақырыбын бақылау

  ---

Пиньин және Тоны

• Пиньин кірістіруі
• Тоны кірістіру
• Тонының жігерімділігі

  ---

Сәлемдесу және сымбатты айту

• Достарға сәлемдесу
• Бастапқы айтысуға арналған сөздер
• Сандар мен саншылқтар

  ---

Тақырыптық өсу және сөйлемдің тарыбы

• Пішін-қоса-мазмұн құрылысы
• Сұрау сөздері мен сұрау құрылысы
• Сипаттамалар және қосымша сөздер
• Қайталанбау мен байланыс сөздері
• Зертханалық тасымалдар және құрастыру тасымалдары

  ---

Күнә және қалыпты айту сәулеттері

• Жол беру ережелеріне сұрау
• Ауызсыз алғыс қылу және ішу
• Сатып алу және торга
• Жол және саяхат
• Төтеншілер мен медициналық жәрдем

  ---

Шынай күнтізбеліктері мен салт-дәстүрлері

• Жаздың мейрамы және Чунь ині
• Орта Осымның мейрамы және ай-пішектер
• Дракон қаясы және кемші әсемдігі
• Екі екінші мейрамы және Чуньян сыйындысы рулеті

  ---

Серіктестер мен теріс атылулары

• Жұмыс туралы және мамандықтар
• Шөпшіліктер және қасиеттер
• Еркіндіктер және сезімдер

  ---

Шынай әдебиеті мен майстықтар

• Шынай әдебиеті мен сурет-саздық
• Шынай опера мен драмасы
• Шынай жуасы мен үлгілері

  ---

Теңесілді және ең бірінше

• Теңесімімен толықтыру және пайдалану
• Ең біріншелігімен толықтыру және пайдалану

  ---

Қалалар, елдер және туристік мекенжайлар

• Қытай және әлем қалалары
• Ел атаулары және мемлекеттіктықтар
• Ұнтық мекенжайлар және жол құралдары

  ---

Заманауи Шынай және ағылшын тарихы

• Қытай экономикасы және бизнес мандықтары
• Шынай сән игілігі және зерттеулері
• Қазіргі жағдайлар және Шынайдан артықтықтар

Басқа сабақтар

• Modal Verbs and Auxiliary Verbs
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Субъект-Сказуемое-Объект құрылысы
• 0-А1 курсы → Грамматика → Салыстыру формасы мен қолдануы
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Суперлативтік Құрамы мен Қолдануы
• 0-А1 курстары → Грамматика → Тоны біріктіру
• 0 to A1 Course → Grammar → Demonstrative Pronouns and Interrogative Pronouns
• Курс 0-А1 → Грамматика → Вопросительные слова и структура вопросительных предложений
• 0-А1 курсы → Грамматика → Пиньин танымал
• 0 to A1 Course
• 0-А1 курстары → Грамматика → Жалпы және таратылу сөйлемдері
• 0 to A1 Course → Grammar → Complex Verb Phrases
• Action Verbs and Stative Verbs
• 0-А1 курсы → Грамматика → Тонын кіруі
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Жеке және құрамдас жеке жазбалары
• 0-А1 курсы → Грамматика → Сызықтар мен есептер