Language/Mandarin-chinese/Grammar/Comparative-Form-and-Usage/kk

Мандарин тілі → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Салыстырмалы форма және қолдану

Сәлем достар! Бүгін біз мандарин тіліндегі грамматиканың қызықты тақырыбына тоқталамыз, яғни салыстырмалы формалар мен олардың қолданылуы жөнінде сөйлесеміз. Бұл тақырып мандарин тілін үйренудегі өте маңызды элемент. Салыстырмалы формалар арқылы біз заттар мен адамдарды салыстырып, олардың ерекшеліктерін талдай аламыз. Мысалы, «Ол меніңше үлкен» немесе «Бұл кітап одан да қызықты» деп айту үшін біз салыстырмалы формаларды қолданамыз.

Біздің сабағымызды ұйымдастыру мынадай болады:

1. Салыстырмалы форма дегеніміз не?

2. Салыстырмалы форманы қалай құрастыруға болады?

3. Салыстырмалы формалардың қолдану ережелері

4. Мысалдар мен түсіндірмелер

5. Тапсырмалар мен жаттығулар

Салыстырмалы форма дегеніміз не?

Салыстырмалы форма – бұл заттардың немесе адамдардың бір-бірімен салыстырылуын білдіретін грамматикалық құрылым. Мандарин тілінде салыстырмалы форманы жасау үшін арнайы сөздер мен конструкциялар қолданылады. Салыстырмалы формалар көбінесе «比» (bǐ) сөзін қолдану арқылы құралады.

Салыстырмалы форманы қалай құрастыруға болады?

Салыстырмалы форманы құрастыру үшін мыналарды есте сақтаңыз:

• Салыстырылатын зат немесе адам + 比 + салыстырмалы зат немесе адам + сипаттамалық сөз

Мысалы:

• 她比我高 (Tā bǐ wǒ gāo) - «Ол менен биік».

Салыстырмалы формалардың қолдану ережелері

1. Салыстырмалы форма тек екі затты немесе адамды салыстыру үшін қолданылады.

2. «比» (bǐ) сөзі салыстыруды білдіреді, оны салыстыруға қатысатын екі нысан арасында қолдану керек.

3. Салыстырмалы форманы қолдану кезінде сипаттамалық сөздің формасы өзгермейді.

Мысалдар мен түсіндірмелер

Осы жерде салыстырмалы форманы қолдану үшін 20 мысал келтіреміз:

Мандарин тілі	Дыбысталу	Қазақша
她比我高	Tā bǐ wǒ gāo	Ол менен биік
这本书比那本书有趣	Zhè běn shū bǐ nà běn shū yǒuqù	Бұл кітап ол кітаптан қызықты
我比你更聪明	Wǒ bǐ nǐ gèng cōngmíng	Мен сенен ақылдырақпын
他比我快	Tā bǐ wǒ kuài	Ол менен жылдам
这座山比那座山高	Zhè zuò shān bǐ nà zuò shān gāo	Бұл тау ол таудан биік
我的房间比你的房间大	Wǒ de fángjiān bǐ nǐ de fángjiān dà	Менің бөлмем сенің бөлмеңнен үлкен
这条河比那条河长	Zhè tiáo hé bǐ nà tiáo hé cháng	Бұл өзен ол өзеннен ұзын
她比我美	Tā bǐ wǒ měi	Ол менен сұлу
这个苹果比那个苹果甜	Zhège píngguǒ bǐ nàgè píngguǒ tián	Бұл алма ол алмадан тәтті
他的中文比我的中文好	Tā de zhōngwén bǐ wǒ de zhōngwén hǎo	Оның қытай тілі менің қытай тілімнен жақсы
我比你更高兴	Wǒ bǐ nǐ gèng gāoxìng	Мен сенен бақыттымын
这辆车比那辆车贵	Zhè liàng chē bǐ nà liàng chē guì	Бұл машина ол машинан қымбат
她比我更漂亮	Tā bǐ wǒ gèng piàoliang	Ол менен әдемірек
这条裙子比那条裙子便宜	Zhè tiáo qúnzi bǐ nà tiáo qúnzi piányí	Бұл белдемше ол белдемшеден арзан
他的工作比我的工作忙	Tā de gōngzuò bǐ wǒ de gōngzuò máng	Оның жұмысы менің жұмысымнан тығыз
这座城市比那座城市大	Zhè zuò chéngshì bǐ nà zuò chéngshì dà	Бұл қала ол қаладан үлкен
这件衣服比那件衣服好看	Zhè jiàn yīfú bǐ nà jiàn yīfú hǎokàn	Бұл киім ол киімнен әдемі
我比你更高	Wǒ bǐ nǐ gèng gāo	Мен сенен биікпін
这部电影比那部电影更有趣	Zhè bù diànyǐng bǐ nà bù diànyǐng gèng yǒuqù	Бұл фильм ол фильмнен қызықтырақ
她比我聪明	Tā bǐ wǒ cōngmíng	Ол менен ақылды
这本书比那本书便宜	Zhè běn shū bǐ nà běn shū piányí	Бұл кітап ол кітаптан арзан

Тапсырмалар мен жаттығулар

Енді алған білімдерімізді практикада қолданайық! Төмендегі тапсырмаларды орындаңыз:

1. Салыстырмалы форманы қолданып, төмендегі сөйлемдерді аяқтаңыз:

• 我比她... (Мен одан ...)

• 这本书比那本书... (Бұл кітап ол кітаптан ...)

• 他比我... (Ол менен ...)

2. Салыстырмалы форманы пайдаланып, мына сөздермен сөйлемдер құрастырыңыз:

• 高 (биік)

• 快 (жылдам)

• 贵 (қымбат)

3. Төмендегі сөйлемдерді салыстырмалы формамен қайта жазыңыз:

• 这辆车贵 (Бұл машина қымбат).

• 她漂亮 (Ол әдемі).

4. Өзіңіз туралы қысқаша мәтін жазыңыз, онда салыстырмалы формаларды пайдаланыңыз. Мысалы, «Менің достарым менен биік» немесе «Менің үйім ол үйден үлкен».

5. Салыстырмалы формада 5 сөйлем жазыңыз, оларды күшейту үшін «更» (gèng) сөзін пайдаланыңыз.

6. Сөздерді салыстыратын сөйлемдер құрастырыңыз:

• 书 (кітап)

• 电影 (фильм)

• 水果 (жеміс)

7. Салыстырмалы форманы пайдаланып, өз пікіріңізді білдіріңіз:

• 这部电影好看吗? (Бұл фильм әдемі ме?)

• 这本书有趣吗? (Бұл кітап қызықты ма?)

8. Берілген сөйлемдерді салыстыру жасаңыз:

• 她的工作忙 (Оның жұмысы тығыз).

• 我的工作轻松 (Менің жұмысым жеңіл).

9. Сөз тіркестерін салыстырыңыз:

• 大 (үлкен) - 小 (кіші)

• 快 (жылдам) - 慢 (медленн)

10. Салыстыру формасын қолдана отырып, келесі сөйлемдерді жазыңыз:

• 这件衣服贵吗? (Бұл киім қымбат па?)

• 他的中文好不好? (Оның қытай тілі жақсы ма?)

Шешімдер

1. Мысалдар:

• 我比她高 (Мен одан биікпін)

• 这本书比那本书有趣 (Бұл кітап ол кітаптан қызықты)

• 他比我快 (Ол менен жылдам)

2. Сөйлемдер:

• Менің үйім үлкен (大).

• Оның жылдамдығы жоғары (快).

• Бұл зат қымбат (贵).

3. Сөйлемдер:

• 这辆车比那辆车贵 (Бұл машина ол машинан қымбат).

• 她比我漂亮 (Ол менен әдемі).

4. Мәтін мысалы:

• Менің достарым менен биік. Менің үйім ол үйден үлкен.

5. Мысалдар:

• 我比他更高 (Мен одан биікпін).

• 她比我更漂亮 (Ол менен әдемірек).

• 这本书比那本书更有趣 (Бұл кітап ол кітаптан қызықтырақ).

6. Сөйлемдер:

• 这本书比那本书贵 (Бұл кітап ол кітаптан қымбат).

• 这部电影比那部电影有趣 (Бұл фильм ол фильмнен қызықты).

7. Мысалдар:

• 这部电影比那部电影好看吗? (Бұл фильм ол фильмнен әдемі ме?)

• 这本书比那本书有趣吗? (Бұл кітап ол кітаптан қызықты ма?)

8. Сөйлемдер:

• 她的工作比我的工作忙 (Оның жұмысы менің жұмысымнан тығыз).

• 我的工作比她的工作轻松 (Менің жұмысым оның жұмысынан жеңіл).

9. Сөз тіркестері:

• 大 (үлкен) > 小 (кіші)

• 快 (жылдам) < 慢 (медленно)

10. Сөйлемдер:

• 这件衣服比那件衣服贵吗? (Бұл киім ол киімнен қымбат па?)

• 他的中文比我的中文好不好? (Оның қытай тілі менің қытай тілімнен жақсы ма?)

Mandarin Chinese Course - 0 және A1-ге дейін

• Курстық тақырыбын бақылау

  ---

Пиньин және Тоны

• Пиньин кірістіруі
• Тоны кірістіру
• Тонының жігерімділігі

  ---

Сәлемдесу және сымбатты айту

• Достарға сәлемдесу
• Бастапқы айтысуға арналған сөздер
• Сандар мен саншылқтар

  ---

Тақырыптық өсу және сөйлемдің тарыбы

• Пішін-қоса-мазмұн құрылысы
• Сұрау сөздері мен сұрау құрылысы
• Сипаттамалар және қосымша сөздер
• Қайталанбау мен байланыс сөздері
• Зертханалық тасымалдар және құрастыру тасымалдары

  ---

Күнә және қалыпты айту сәулеттері

• Жол беру ережелеріне сұрау
• Ауызсыз алғыс қылу және ішу
• Сатып алу және торга
• Жол және саяхат
• Төтеншілер мен медициналық жәрдем

  ---

Шынай күнтізбеліктері мен салт-дәстүрлері

• Жаздың мейрамы және Чунь ині
• Орта Осымның мейрамы және ай-пішектер
• Дракон қаясы және кемші әсемдігі
• Екі екінші мейрамы және Чуньян сыйындысы рулеті

  ---

Серіктестер мен теріс атылулары

• Жұмыс туралы және мамандықтар
• Шөпшіліктер және қасиеттер
• Еркіндіктер және сезімдер

  ---

Шынай әдебиеті мен майстықтар

• Шынай әдебиеті мен сурет-саздық
• Шынай опера мен драмасы
• Шынай жуасы мен үлгілері

  ---

Теңесілді және ең бірінше

• Теңесімімен толықтыру және пайдалану
• Ең біріншелігімен толықтыру және пайдалану

  ---

Қалалар, елдер және туристік мекенжайлар

• Қытай және әлем қалалары
• Ел атаулары және мемлекеттіктықтар
• Ұнтық мекенжайлар және жол құралдары

  ---

Заманауи Шынай және ағылшын тарихы

• Қытай экономикасы және бизнес мандықтары
• Шынай сән игілігі және зерттеулері
• Қазіргі жағдайлар және Шынайдан артықтықтар

Басқа сабақтар

• 0 to A1 Course
• 0-А1 курсы → Грамматика → Негатив және біріктірулер
• 0-А1 курсы → Грамматика → Пиньин танымал
• 0 to A1 Course → Grammar → Complex Verb Phrases
• 0-А1 курсы → Грамматика → Тонын кіруі
• Modal Verbs and Auxiliary Verbs
• Action Verbs and Stative Verbs
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Суперлативтік Құрамы мен Қолдануы
• 0-А1 курстары → Грамматика → Жалпы және таратылу сөйлемдері
• Курс 0-А1 → Грамматика → Вопросительные слова и структура вопросительных предложений
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Субъект-Сказуемое-Объект құрылысы
• 0 to A1 Course → Grammar → Demonstrative Pronouns and Interrogative Pronouns
• 0-А1 курстары → Грамматика → Частицалар мен Құрылымдылық частицалар
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Жеке және құрамдас жеке жазбалары