Language/Moroccan-arabic/Grammar/Past-Tense/kk

Марокко араб тілі → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Өткен шақ

Кіріспе

Марокко араб тілі, немесе дарыжа, – бұл әлемдегі ең қызықты және ерекше тілдердің бірі. Бұл тілдің грамматикасы, әсіресе өткен шақ, өте маңызды, себебі ол сізге өткен тәжірибелеріңіз бен оқиғаларыңызды бөлісуге мүмкіндік береді. Бүгін біз өткен шақтағы етістіктердің құрылымына назар аударамыз. Бұл сабақта біз регулярлы етістіктерді қалай конъюгациялауды үйренеміз. Сіздерге 20 мысал, 10 жаттығу, және олардың шешімдері ұсынылады.

Өткен шақтың құрылымы

Өткен шақта регулярлы етістіктердің конъюгациясы өте қарапайым. Марокко араб тілінде өткен шақтағы етістіктердің формалары еркек және әйел жынысына, сондай-ақ көпше және жекеше түрлерге байланысты өзгереді.

Етістіктердің конъюгациясы

Өткен шақта регулярлы етістіктердің жекеше және көпше формаларын қарастырайық.

• Еркек жекеше: етістіктің түбіріне "-ت" қосылады.

• Әйел жекеше: етістіктің түбіріне "-ت" қосылады, бірақ соңында "-ت" болады.

• Көпше: етістіктің түбіріне "-وا" қосылады.

Мысал ретінде "жазу" етістігін алайық.

Moroccan Arabic	Pronunciation	Kazakh
كَتَبْتَ	katabta	Сен жаздың
كَتَبَتْ	katabat	Ол (әйел) жазды
كَتَبُوا	katabu	Олар жазды

Мысалдар

Келесі мысалдарда әр түрлі етістіктер өткен шақта қалай конъюгацияланатынын көреміз.

Moroccan Arabic	Pronunciation	Kazakh
أَكَلْتَ	akalta	Сен жедің
أَكَلَتْ	akalat	Ол (әйел) жеді
أَكَلُوا	akalu	Олар жеді
شَرِبْتَ	sharabta	Сен іштің
شَرِبَتْ	sharabat	Ол (әйел) ішті
شَرِبُوا	sharabu	Олар ішті
ذَهَبْتَ	dhahabta	Сен бардың
ذَهَبَتْ	dhahabat	Ол (әйел) барды
ذَهَبُوا	dhahabu	Олар барды
قَرَأْتَ	qara'ata	Сен оқыдың
قَرَأَتْ	qara'at	Ол (әйел) оқыды
قَرَأُوا	qara'u	Олар оқыды
لَعِبْتَ	la'abta	Сен ойнадың
لَعِبَتْ	la'ibat	Ол (әйел) ойнады
لَعِبُوا	la'ibu	Олар ойнады
خَرَجْتَ	kharajta	Сен шықтың
خَرَجَتْ	kharajat	Ол (әйел) шықты
خَرَجُوا	kharaju	Олар шықты
شَاهَدْتَ	shahadta	Сен көрдің
شَاهَدَتْ	shahadat	Ол (әйел) көрді
شَاهَدُوا	shahadu	Олар көрді
سَافَرْتَ	safarta	Сен саяхаттадың
سَافَرَتْ	safarat	Ол (әйел) саяхаттады
سَافَرُوا	safaru	Олар саяхаттады

Жаттығулар

Енді өткен шақта етістіктерді қалай қолдану керектігін түсіну үшін 10 жаттығу ұсынамыз. Әр жаттығу аяқталғаннан кейін, шешімдер мен түсіндірмелер беріледі.

Жаттығу 1: Конъюгация жасау

Төмендегі етістіктерді өткен шақта конъюгациялаңыз:

1. Жазу (كتابة).

2. Оқу (قراءة).

3. Пісіріп (طبخ).

• Шешімдер:

1. كَتَبْتَ (katabta), كَتَبَتْ (katabat), كَتَبُوا (katabu)

2. قَرَأْتَ (qara'ata), قَرَأَتْ (qara'at), قَرَأُوا (qara'u)

3. طَبَخْتَ (tabakhta), طَبَخَتْ (tabakhat), طَبَخُوا (tabakhu)

Жаттығу 2: Сұрақтарға жауап беру

Төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз:

1. Сен өткен аптада не жедің?

2. Ол кеше не оқыды?

3. Олар өткен жылы қайда барды?

• Шешімдер:

1. أَكَلْتُ (akalto).

2. قَرَأَتْ (qar'at).

3. ذَهَبُوا (dhahabu).

Жаттығу 3: Сөйлемдерді толықтыру

Төмендегі сөйлемдердегі бос орындарды толтырыңыз:

1. Мен __________ (жазу) кітап.

2. Сен __________ (піскен) тағам.

3. Ол __________ (көрген) фильм.

• Шешімдер:

1. كَتَبْتُ (katabtu).

2. طَبَخْتَ (tabakhta).

3. شَاهَدَتْ (shahadat).

Жаттығу 4: Сөйлемдерді аудару

Төмендегі сөйлемдерді қазақ тіліне аударыңыз:

1. Ол қаламмен жазды.

2. Біз кітапты оқыдық.

3. Олар кешке киноға барды.

• Шешімдер:

1. كَتَبَتْ بِقَلَمٍ (katabat biqalam).

2. قَرَأْنَا كِتَابً (qara'na kitab).

3. ذَهَبُوا إِلَى السِّينِمَا (dhahabu ila alsinima).

Жаттығу 5: Суреттерді сипаттау

Берілген суреттер бойынша сөйлемдер жазыңыз:

1. Суретте не болып жатыр?

2. Кім не істеп жатыр?

• Шешімдер:

1. Ол (әйел) кітап оқып отыр: هِيَ تَقْرَأُ كِتَابًا (hiya taqra'u kitab).

2. Олар футбол ойнап жатыр: هُمْ يَلْعَبُونَ كُرَةً (hum yal'abun kura).

Жаттығу 6: Сұрау формаларын жасау

Төмендегі сөйлемдерге сұрақтар жасаңыз:

1. Сен оқыдың.

2. Ол барды.

3. Біз тамақ жедік.

• Шешімдер:

1. هل قرأتَ؟ (hal qara'ta?).

2. هل ذَهَبَتْ؟ (hal dhahabat?).

3. هل أَكَلْنَا؟ (hal akalna?).

Жаттығу 7: Сөйлемдерді қайта құру

Төмендегі сөйлемдерді қайта құрыңыз:

1. Мен кино көрдім.

2. Сен базарға бардың.

3. Ол үйде отырды.

• Шешімдер:

1. شَاهَدْتُ السِّينِمَا (shahadtu alsinima).

2. ذَهَبْتَ إِلَى السُّوقِ (dhahabta ila alsuq).

3. جَلَسَتْ فِي الْبَيْتِ (jalasat fi albayt).

Жаттығу 8: Сөйлемдерді толықтыру

Келесі сөйлемдерді аяқтаңыз:

1. Кеше мен __________ (жазу) хат.

2. Бүгін олар __________ (саяхат) қала.

• Шешімдер:

1. كَتَبْتُ (katabtu).

2. سَافَرُوا (safaru).

Жаттығу 9: Аударма

Төмендегі сөйлемдерді араб тіліне аударыңыз:

1. Мен кешке тамақ жедім.

2. Ол кітапты оқыды.

• Шешімдер:

1. أَكَلْتُ طَعَامً (akalto ta'am).

2. قَرَأَتْ كِتَابً (qar'at kitab).

Жаттығу 10: Топтастыру

Төмендегі етістіктерді топтастырыңыз:

1. Жазу

2. Оқу

3. Саяхат

4. Тамақ

• Шешімдер:

1. كَتَبَ (kataba) - жазады.

2. قَرَأَ (qara'a) - оқиды.

3. سَافَرَ (safara) - саяхаттайды.

4. أَكَلَ (akala) - жейді.

Қорытынды

Бүгінгі сабақта біз өткен шақтағы регулярлы етістіктердің қалай конъюгацияланатынын үйрендік. Сіздер 20 мысал және 10 жаттығу арқылы өз дағдыларыңызды дамыттыңыз. Келесі сабақта біз алдағы уақыт формаларын қарастырамыз. Тіл үйрену – бұл ұзақ процесс, бірақ сіздермен бірге бұл қызықты және қызықты болады.

Мәтіндіктің құрамы - Маракешті араб тілі - 0-ден А1-ге

• Курстық тақырыбын анықтау

  ---

Таныстыру

• Әліпби мен Жазу
• Тілдің тәлімдері

  ---

Сәлемдесу және тәуекелді сөздер

• Өзіңіз мен басқаларымен танысу
• Бағыттарды сұрау
• Сандар мен есептеу

  ---

Есімдер мен және тағы дағдылар

• Жынысы мен көпшілік
• Демонстративтіктер
• Егізгі тұйықтар

  ---

Тағам мен Аяқтар

• Ресторанда тағамдарды тапсыру
• Тағамды сипаттау
• Ішімдер мен ішім тапсыру

  ---

Етістіктер

• Ағымдағы уақыт шағындығы
• Өткен уақыт шағындығы
• Алдағы уақыт шағындығы

  ---

Үй және Мекенжай

• Өрістер мен мебелдер
• Үй жұмыстары
• Үйді жалғастыру

  ---

Сындар

• Сындырма теңдіктері
• Қарсыластыру және ең үлкен сындырмалар

  ---

Традициялар және Мадақұйындықтар

• Тойлар және мерекелер
• Танысу және этикет

  ---

Пәрмендер

• Бағытты Пәрмендер
• Уақыт Пәрмендері

  ---

Көлік

• Такси алу
• Қоңырау жолы

  ---

Пішімді Көзбелгілер

• Растаулы Пішімді Көзбелгі
• Негативті Пішімді Көзбелгі

  ---

Сауда және торга

• Киім сатып алу
• Сұңғақта
• Таравиха және дережелік

  ---

Тарихи Жерлер және Landmarks

• Медина
• Қасбалар

  ---

Қате реттеп берушілер мен мүшелері

• рудың және кейбір мүшелердің Пайдалы рет}}
• Кездейсоқ Келесі Пайдаланушылар

  ---

Денсаулық және Жарандық

• Ауруханада
• Экстренді дәрежелік және Алғашқы көмек

  ---

Пассивті тілді ғана толтыру

• Пассивті Құрылыстардың толтырылуы
• Пассивтің мамандығы

  ---

Қайғылылық және Азайтушылық

• Музыка және Әуенде
• Спорт және Іс-қимыл

  ---

Таңғы айлар және Мерекелер

• Ейд al-Fitr және Ейд al-Adha
• Рамадан

  ---

Әлеуметтік диалектер

• Дарижа мен Басқа Диалектер
• Тілді пайдалану және Әлеуметтік Контексті

  ---

Ішкі Күйді тілді ғана толтыру

• Дережелік Сөйлем
• Ішкі Сұрақтар

  ---

Ауа және Ауарайық

• Ауа тастау
• Жаңғыру мен Ауарайық

Басқа сабақтар

• 0 to A1 Course
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Мушессіз тұысымдық жүйелер
• 0-ден А1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Қазіргі уақыт
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Ұқсас көрсеткілер
• 0-А1 курсы → Грамматика → Жыныстар мен көпшіліктер
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Тілдік
• 0-А1 курсы → грамматика → Алфавит және жазу