Language/Hebrew/Grammar/Ordinal-Numbers/kk

Иврит → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Реттік сандар

Кіріспе

Иврит тілінде реттік сандарды меңгеру өте маңызды, себебі олар күнделікті өмірде жиі қолданылады. Реттік сандар – бұл заттардың орындарын немесе ретін білдіретін сандар. Мысалы, «бірінші», «екінші», «үшінші» және т.б. Оларды қолдану арқылы біз уақыт, күн, орын, тіпті адамдардың ретін көрсетеміз. Осы сабақта біз иврит тіліндегі реттік сандарды үйренеміз және оларды сөйлемдерде қалай қолдану керектігін түсіндіреміз.

Реттік сандарды түсіну

Реттік сандар иврит тілінде екі формада кездеседі: еркек және әйел. Еркек формасы негізінен ер адамдарға қатысты, ал әйел формасы әйел адамдарға немесе заттарға қатысты. Мысалы, «бірінші» сөзі еркек формасында «ראשון» (ришон) болса, әйел формасында «ראשונה» (ришона) болады.

Реттік сандардың кестесі

Негізгі реттік сандарды үйренейік:

Hebrew	Pronunciation	Kazakh
ראשון	ришон	бірінші
שנייה	шниья	екінші
שלישי	шлиши	үшінші
רביעי	рвии	төртінші
חמישי	хамищи	бесінші
שישי	шиши	алтыншы
שביעי	швии	жетінші
שמיני	шмини	сегізінші
תשיעי	тиши	тоғызыншы
עשירי	асири	оныншы

Реттік сандардың қолданылуы

Реттік сандарды сөйлемдерде қолдану өте маңызды. Мысалы:

• Мен бірінші адаммын. – אני האדם הראשון. (Ани аадам ришон.)

• Ол екінші орынды алды. – היא לקחה את המקום השני. (Хи лакха эт хамаком шни.)

Осылайша, реттік сандарды қолдана отырып, біз нақты ақпарат бере аламыз.

Реттік сандарды қолданудың 20 мысалы

Мысалдармен танысайық:

Hebrew	Pronunciation	Kazakh
אני הראשון בבית ספר.	Ани ришон бэ-бейт сэфер.	Мен мектепте бірінші адаммын.
היא השנייה בתור.	Хи шниья бэ-трор.	Ол кезекте екінші.
הוא השלישי בבחינה.	Ху шлиши бэ-бэхина.	Ол емтиханда үшінші.
הם הרביעי בטבלה.	Хэм рвии бэ-табла.	Олар кестеде төртінші.
אתה החמישי במסיבה.	Ата хамищи бэ-мэсиба.	Сен кеште бесінші.
היא השישית בכיתה.	Хи шиши́т бэ-кита.	Ол сыныпта алтыншы.
אני השביעי בשיעור.	Ани швии бэ-шиур.	Мен сабақта жетінші.
זה השמיני בעיר.	Зэ шмини бэ-ир.	Бұл қалада сегізінші.
הוא התשיעי באתר.	Ху тиши́и бэ-атар.	Ол сайтта тоғызыншы.
אני עשירי במבחן.	Ани асири бэ-мивхан.	Мен емтиханда оныншы.
המורה הראשונה בכיתה.	Ха-мора ришона бэ-кита.	Мұғалім сыныпта бірінші.
זהו הסיפור השני.	Зэу а-сипур шни.	Бұл екінші әңгіме.
הוא הספר השלישי בשורה.	Ху а-сефер шлиши бэ-шура.	Ол қатарда үшінші кітап.
המחשב הרביעי בבית שלי.	Ха-мехашев рвии бэ-байт шели.	Компьютер менің үйімде төртінші.
היא התמונה החמישית.	Хи а-тмуна хамищит.	Ол бесінші сурет.
אני השישי בבעיות.	Ани шиши бэ-баъйот.	Мен мәселелерде алтыншымын.
אני השביעי ברשימה.	Ани швии бэ-рэши́ма.	Мен тізімде жетінші.
זהו השמיני במוזיקה.	Зэу шмини бэ-музика.	Бұл музыкада сегізінші.
הם התשיעי באירוע.	Хэм тиши́и бэ-эруа.	Олар шарада тоғызыншы.
היא עשירית באומנות.	Хи асирит бэ-оманут.	Ол өнерде оныншы.

Жаттығулар

Осы сабақта үйренгендеріңізді пысықтау үшін келесі жаттығуларды орындаңыз:

Жаттығу 1: Реттік сандарды толтыру

1. Мен ___ адаммын. (бірінші)

2. Ол ___ орынды алды. (екінші)

3. Олар ___ кестеде. (төртінші)

4. Сіз ___ кеште. (бесінші)

Шешімдер:

1. Мен ришон адаммын.

2. Ол шниья орынды алды.

3. Олар рвии кестеде.

4. Сіз хамищи кеште.

Жаттығу 2: Сөйлемдерді толықтыру

Төмендегі сөйлемдерді реттік сандармен толықтырыңыз:

1. Бұл ___ кітап. (үшінші)

2. Ол ___ әйел. (бірінші)

3. Мен ___ бала. (алтыншы)

Шешімдер:

1. Бұл шлиши кітап.

2. Ол ришона әйел.

3. Мен шиши бала.

Жаттығу 3: Сұрақтар мен жауаптар

Сұрақтарға реттік сандармен жауап беріңіз:

1. Сенің сүйікті фильмің қайсы? (екінші)

2. Сенің атың кім? (бірінші)

Шешімдер:

1. Менің сүйікті фильмім шниья.

2. Менің атым ришон.

Жаттығу 4: Сөздерді аудару

Төмендегі реттік сандарды қазақ тіліне аударыңыз:

1. רביעי (төртінші)

2. שמיני (сегізінші)

3. תשיעי (тоғызыншы)

Шешімдер:

1. рвии

2. шмини

3. тиши

Жаттығу 5: Сөйлемдерді құрастыру

Сөйлемдер құрастырыңыз:

1. мен ___ (бесінші)

2. ол ___ (төртінші)

Шешімдер:

1. Мен хамищи.

2. Ол рвии.

Жаттығу 6: Сөздермен сәйкестендіру

Келесі реттік сандарды сәйкестендіріңіз:

1. ראשון -

2. שלישי -

3. עשירי -

Шешімдер:

1. Бірінші

2. Үшінші

3. Оныншы

Жаттығу 7: Тапсырма

Сізге реттік сандарды қолдана отырып, 5 сөйлем жазу қажет.

Шешімдер:

Оқушылардың жауаптары әртүрлі болуы мүмкін. Мысалы:

1. Мен бірінші сыныпта оқимын.

2. Ол екінші орынға ие болды.

Жаттығу 8: Сөйлемдерді өзгерту

Төмендегі сөйлемдердің реттік сандарын өзгертіңіз:

1. Ол бірінші. (екінші)

2. Мен төртінші. (бесінші)

Шешімдер:

1. Ол шниья.

2. Мен хамищи.

Жаттығу 9: Сөздерді сәйкестендіру

Реттік сандарды сәйкестендіріңіз және олардың формаларын атап өтіңіз:

1. רישון -

2. רישונה -

Шешімдер:

1. Бірінші (еркек)

2. Бірінші (әйел)

Жаттығу 10: Сөздермен сәйкестендіру

Келесі реттік сандарды сәйкестендіріңіз:

1. חמשי -

2. שישה -

3. שלושה -

Шешімдер:

1. Бесінші

2. Алтыншы

3. Үшінші

Иקтептіктер кестесі - Иврит курсы - 0-ден A1-ге

• Курсты таныту

  ---

Иврит алфавитіне кіріспе

• Сызықшылар
• Ұылымдар
• Никкод
• Оқу практикасы

  ---

Күнәлардың арнайы Иврит сөздігі

• Сәлемдесу
• Сан
• Отбасы мүшелері
• Түсірімдер, шешімдер және өлшемдер
• Тағамдар және өңір тақырыптары
• Киім
• Тасымалдау және саяхат
• Ауа райы
• Уақыт және күнтізбелік

  ---

Иврит грамматикасы

• Мысалдар
• Қашықшалар
• Сипаттамалар
• Етістіктер
• Постдар
• Біріктірулер

  ---

Израильдік мәдениеті

• Иудаизм тауарлары
• Израиль қоғамы
• Танымал Израильдіктер
• Израиль ас өнімдері

  ---

Иврит айтуымдары

• Жалпы фразалар
• Сленг
• Идиомалар

  ---

Иврит саны

• Көрсеткі сандар
• Шарттар және ондықтар

  ---

Иврит географиясы және дегеніміздің оқпасы

• Қалалар және аймақтар
• Әлемге танымал құрылғылары

  ---

Иврит әдебиеті және тілі

• Иврит поэзиясы
• Иврит пословицы

  ---

Грамматика сынағы

• Мысалдар мен қашықшалардың қайталанымы
• Сипаттамалардың қайталанымы
• Етістіктердің қайталанымы