Language/Czech/Vocabulary/Health-and-Medical-Emergencies/kk
Հայերէն
Български език
官话
官話
Hrvatski jezik
Nederlands
English
Suomen kieli
Français
Deutsch
עברית
हिन्दी
Magyar
Bahasa Indonesia
فارسی
Italiano
日本語
Қазақ тілі
한국어
Lietuvių kalba
Νέα Ελληνικά
Şimali Azərbaycanlılar
Język polski
Português
Limba Română
Русский язык
Српски
Español
العربية القياسية
Svenska
Wikang Tagalog
தமிழ்
ภาษาไทย
Türkçe
Українська мова
Urdu
Tiếng Việt
Кіріспе[edit | edit source]
Денсаулық – әр адамның өмірінде маңызды рөл атқарады, ал медициналық төтенше жағдайлар болғанда, дұрыс ақпарат алу әсіресе қажет. Чех тілінде медициналық сөздер мен терминдерді білу – тек тіл үйренушілер үшін ғана емес, сонымен қатар Чехияда тұрып жатқан немесе саяхаттап жүрген адамдар үшін де өте маңызды. Біздің бүгінгі сабағымызда біз чех тіліндегі денсаулыққа қатысты сөздерді үйренеміз және медициналық көмек сұрау әдістерін қарастырамыз. Сабақтың құрылымы келесідей:
Денсаулық және медициналық сөздер[edit | edit source]
Денсаулыққа қатысты жалпы сөздер[edit | edit source]
Медициналық терминдер мен сөздерді білу – дәрігермен немесе медициналық қызметкермен сөйлесу барысында өте қажет. Төменде чех тіліндегі кейбір негізгі медициналық сөздер мен олардың қазақша аудармалары келтірілген:
| Чех | Дыбысталу | Қазақ |
|---|---|---|
| zdraví | [ˈzdra.vi] | денсаулық |
| nemoc | [ˈnɛmɔts] | ауру |
| lékař | [ˈlɛkaʃ] | дәрігер |
| pacient | [paˈtsjɛnt] | науқас |
| ošetření | [oˈʃɛtrɛɲi] | емдеу |
| nemocnice | [ˈnɛmɔtsɪtsɛ] | аурухана |
| lék | [lɛːk] | дәрі |
| bolest | [ˈbɔlɛst] | ауырсыну |
| vyšetření | [vɪˈʃɛtrɛɲi] | тексеру |
| ambulance | [ˈambulantsɛ] | жедел жәрдем |
Төтенше жағдайларда қажетті сөздер[edit | edit source]
Медициналық төтенше жағдайлар кезінде, нақты және дәл сөздерді қолдану өте маңызды. Төменде төтенше жағдайларда жиі қолданылатын сөздер мен фразалар берілген:
| Чех | Дыбысталу | Қазақ |
|---|---|---|
| pomozte! | [ˈpɔmɔztɛ] | көмектесіңіз! |
| potřebuji lékaře | [ˈpɔtrʃɛbuji ˈlɛkaʃɛ] | дәрігерді шақыруым керек |
| jsem nemocný | [jɛm ˈnɛmɔtsni] | мен ауырып жатырмын |
| bolí mě hlava | [ˈbɔli mɛ ˈɦlava] | басым ауырып жатыр |
| potřebuji pomoc | [ˈpɔtrʃɛbuji ˈpɔmɔts] | маған көмек керек |
| mám alergii | [maːm aˈlɛrɡiː] | менде аллергия бар |
| co se stalo? | [tsɔ sɛ ˈstalo] | не болды? |
| zavolejte záchranku | [zavɔˈlɛjtɛ ˈzaːxraŋku] | жедел жәрдем шақырыңыз |
Медициналық көмек сұрау[edit | edit source]
Медициналық көмек сұрау – чех тілінде басты дағдылардың бірі. Сізге осындай жағдайларда қолдануға болатын кейбір фразалар:
Көмек сұрау фразалары[edit | edit source]
1. Můžete mi pomoci? – Маған көмектесе аласыз ба?
2. Kde je nejbližší nemocnice? – Ең жақын аурухана қайда?
3. Potřebuji lék na bolest. – Маған ауырсынуға дәрі керек.
4. Cítím se špatně. – Мен өзімді жаман сезініп тұрмын.
5. Mám problémy s dýcháním. – Менің тыныс алуымда қиындық бар.
Жаттығулар мен практикалық сценарийлер[edit | edit source]
Сіздерге үйренгендеріңізді тәжірибеде қолдану үшін бірнеше жаттығу ұсынамыз:
Жаттығу 1[edit | edit source]
Төмендегі фразаларды чех тіліне аударыңыз:
1. Мен дәрігерді шақыруым керек.
2. Басыма ауырсыну бар.
3. Көмектесіңіз!
Шешімдер:
1. Potřebuji zavolat lékaře.
2. Bolí mě hlava.
3. Pomozte!
Жаттығу 2[edit | edit source]
Сіз ауруханаға барғанда, қандай сөздер мен фразалар қолданасыз? Жазыңыз.
Шешімдер:
- Dobrý den, jsem nemocný. – Сәлеметсіз бе, мен ауырып жатырмын.
- Potřebuji vyšetření. – Маған тексеру қажет.
Жаттығу 3[edit | edit source]
Төмендегі диалогты аяқтаңыз:
- A: Dobrý den, co se stalo?
- B: ____________________.
Шешімдер:
- B: Bolí mě břicho. – Ішім ауырып жатыр.
Жаттығу 4[edit | edit source]
Медициналық көмек сұрау үшін қажетті сөздерді жазыңыз.
Шешімдер:
- lékař, ambulance, nemocnice, pomoc
Жаттығу 5[edit | edit source]
Келесі сөздерді қазақ тіліне аударыңыз:
1. pacient
2. bolest
3. ošetření
Шешімдер:
1. науқас
2. ауырсыну
3. емдеу
Жаттығу 6[edit | edit source]
Сіз жедел жәрдем шақыруға дайындалып жатырсыз. Сіз не айтасыз?
Шешімдер:
- Zavolejte záchranku, potřebuji pomoc!
Жаттығу 7[edit | edit source]
Төмендегі сөздерді жазыңыз:
- аурухана
- дәрігер
- дәрі
Шешімдер:
- nemocnice
- lékař
- lék
Жаттығу 8[edit | edit source]
Сізге шұғыл медициналық көмек қажет. Не деп айтар едіңіз?
Шешімдер:
- Potřebuji pomoc, jsem v nemocnici!
Жаттығу 9[edit | edit source]
Медициналық терминдерді анықтаңыз:
1. alergie
2. vyšetření
3. léčba
Шешімдер:
1. аллергия
2. тексеру
3. емдеу
Жаттығу 10[edit | edit source]
Медициналық жағдайды сипаттап беріңіз:
- Менің басым ауырып жатыр, мен дәрігерге барғым келеді.
Шешімдер:
- Bolí mě hlava, chci jít k lékaři.
Қорытынды[edit | edit source]
Бүгінгі сабақта біз чех тіліндегі денсаулыққа қатысты сөздерді, медициналық көмек сұрау тәсілдерін және төтенше жағдайларда қолданылатын негізгі фразаларды үйрендік. Бұл білімдер сізге Чехияда немесе чех тілінде сөйлейтін елдерде өзіңізді сенімді сезінуге көмектеседі. Әрқашан денсаулығыңызды күтіңіз, әрі тіл үйренудегі табыстарыңыз мол болсын!