Language/Bulgarian/Grammar/Perfective-and-Imperfective-Verbs/az

Bulgarian → Grammar → 0 to A1 Course → Perfective and Imperfective Verbs

Giriş

Bulgar dilində mükəmməl və qeyri-mükəmməl fellərin fərqini anlamaq, dilin əsasını təşkil edən əsas anlayışlardan biridir. Bu, danışıqda və yazıda düzgün və təsirli ifadə etməyə imkan tanıyır. Bu dərsdə, biz mükəmməl və qeyri-mükəmməl fellərin nə olduğunu, onların istifadə qaydalarını və nümunələrini ətraflı şəkildə öyrənəcəyik. Həmçinin, bu anlayışları daha yaxşı başa düşmək üçün praktiki məşqlər və tapşırıqlar təqdim edəcəyik.

Mükəmməl və Qeyri-Mükəmməl Fellər Nədir?

Mükəmməl fellər - başa çatmış, tamamlanmış bir hərəkət və ya vəziyyəti ifadə edir. Məsələn, "oxudum" cümləsində hərəkət tamamlanmışdır.

Qeyri-mükəmməl fellər - davam edən və ya başa çatmamış bir hərəkət və ya vəziyyəti ifadə edir. Məsələn, "oxuyuram" cümləsində hərəkət hələ də davam edir.

Mükəmməl Fellərin İstifadəsi

Mükəmməl fellər, tamamlanmış bir hərəkəti təsvir etmək üçün istifadə olunur. Bu fellər, adətən, bir zaman dilimində baş vermiş bir şeyin nəticəsini vurğulayır. Mükəmməl fellər, keçmişdə baş vermiş hadisələri ifadə etmək üçün geniş istifadə olunur.

Qeyri-Mükəmməl Fəllərin İstifadəsi

Qeyri-mükəmməl fellər, davam edən, reallaşan və ya başlamaq üzrə olan bir hərəkəti təsvir etmək üçün istifadə olunur. Bu fellər, adətən, bir vəziyyətin və ya hərəkətin davam etdiyini ifadə edir.

Mükəmməl və Qeyri-Mükəmməl Fellər Arasındakı Fərqlər

Mükəmməl və qeyri-mükəmməl fellər arasındakı fərqləri başa düşmək üçün aşağıdakı cədvəldən istifadə edə bilərsiniz:

Fəl	İstifadə	Misal
Mükəmməl Fəl	Tamamlanmış hərəkət	"Mən kitab oxudum."
Qeyri-Mükəmməl Fəl	Davam edən hərəkət	"Mən kitab oxuyuram."

Mükəmməl Fellərə Nümunələr

Aşağıda mükəmməl fellərin nümunələri təqdim olunur:

Bulgarian	Pronunciation	North Azerbaijani
четох	chetoh	oxudum
видях	vidyah	gördüm
написах	napisah	yazdım
купих	kupih	aldım
направих	napravih	etdim
играх	igrah	oynadım
слушах	slushah	dinlədim
пях	pyah	oxudum (mahnı)
работих	rabotih	işlədim
реших	reshih	qərar verdim

Qeyri-Mükəmməl Fellərə Nümunələr

Aşağıda qeyri-mükəmməl fellərin nümunələri təqdim olunur:

Bulgarian	Pronunciation	North Azerbaijani
чета	cheta	oxuyuram
виждам	vizhdam	görürəm
пиша	pisha	yazıram
купувам	kupuvam	alıram
правя	pravya	edirəm
играя	igraia	oynayıram
слушам	slusham	dinləyirəm
пея	peyah	oxuyuram (mahnı)
работя	rabotya	işləyirəm
решавам	reshavm	qərar verirəm

Mükəmməl və Qeyri-Mükəmməl Fellərin Qruplaşdırılması

Bulgar dilində felləri mükəmməl və qeyri-mükəmməl olaraq qruplaşdırmaq, onları daha yaxşı başa düşmək üçün kömək edir. Mükəmməl fellər tamamlanmış bir hərəkəti ifadə edərkən, qeyri-mükəmməl fellər isə davam edən və ya başlamaq üzrə olan bir hərəkəti ifadə edir.

Mükəmməl Fellərin Qaydalı İstifadəsi

Mükəmməl fellər, adətən, aşağıdakı hallarda istifadə olunur:

• Tamamlanmış bir hərəkət

• Nəticəsi olan bir hadisə

• Keçmişdə baş vermiş bir fəaliyyət

Qeyri-Mükəmməl Fellərin Qaydalı İstifadəsi

Qeyri-mükəmməl fellər, adətən, aşağıdakı hallarda istifadə olunur:

• Davam edən bir hərəkət

• Günlük fəaliyyətlər

• Hərəkətin başlama aşamasında olan vəziyyətlər

Təcrübə Tapşırıqları

İndi isə öyrəndiklərimizi tətbiq etmək üçün bir neçə tapşırıq verəcəyik:

Tapşırıq 1

Aşağıdakı cümlələrdəki felləri mükəmməl və qeyri-mükəmməl olaraq ayırın:

1. Mən kitab oxuyuram.

2. Mən kitab oxudum.

3. O, dərs hazırlayır.

4. O, dərs hazırladı.

Həll:

1. Qeyri-mükəmməl

2. Mükəmməl

3. Qeyri-mükəmməl

4. Mükəmməl

Tapşırıq 2

Aşağıdakı cümlələri tamamlamaq üçün mükəmməl və qeyri-mükəmməl fellərdən istifadə edin:

1. Mən (yazmaq) __________ mesaj.

2. O (görmək) __________ filmi.

Həll:

1. yazdım (mükəmməl)

2. görürəm (qeyri-mükəmməl)

Tapşırıq 3

Mükəmməl fellərdən 5 nümunə yazın:

1. __________

2. __________

3. __________

4. __________

5. __________

Həll:

1. gördüm

2. oxudum

3. yazdım

4. aldım

5. etdim

Tapşırıq 4

Qeyri-mükəmməl fellərdən 5 nümunə yazın:

1. __________

2. __________

3. __________

4. __________

5. __________

Həll:

1. görürəm

2. oxuyuram

3. yazıram

4. alıram

5. edirəm

Tapşırıq 5

Aşağıdakı cümlələri tamamlamaq üçün mükəmməl və qeyri-mükəmməl fellərdən istifadə edin:

1. Mən (gedmək) __________ marketə.

2. O (yemək) __________ şirniyyat.

Həll:

1. getdim (mükəmməl)

2. yeyir (qeyri-mükəmməl)

Tapşırıq 6

Aşağıdakı cümlələrdəki felləri mükəmməl və qeyri-mükəmməl olaraq ayırın:

1. Mən çay içdim.

2. Mən çay içirəm.

Həll:

1. Mükəmməl

2. Qeyri-mükəmməl

Tapşırıq 7

Mükəmməl fellərin formasını yazın:

1. o (görmək) __________

2. o (yazmaq) __________

Həll:

1. gördü (mükəmməl)

2. yazdı (mükəmməl)

Tapşırıq 8

Aşağıdakı cümlələri düzəldin:

1. Mən kitab oxuyurdum, sonra oxudum.

2. O, yemək yeyir, sonra yedi.

Həll:

1. Mən kitab oxuyurdum, sonra oxudum. (düzgün)

2. O, yemək yeyir, sonra yedi. (düzgün)

Tapşırıq 9

Mükəmməl fellərdən ibarət bir cümlə yazın:

1. __________

Həll:

1. Mən dünən film izlədim.

Tapşırıq 10

Qeyri-mükəmməl fellərdən ibarət bir cümlə yazın:

1. __________

Həll:

1. Mən bu gün kitab oxuyuram.

Bulgar Dili - 0-dan A1-ə qədər səviyyəyə

• Dərs Təqdimatı

  ---

Azbuka və Səslər

• Kiril Əlifbası
• Ünlülər
• Sonsuzlar

  ---

Təbriklər və Təqdimatlar

• Salamlamalar
• Özünü Təqdim Et
• Rəqəmlər 0-100

  ---

Bulgar Ədəbiyyatı

• Bulgar Folkloru
• Mətbəx
• Tətil və Adət

  ---

İsimlər və Sifətlər

• Cins
• Hal
• Sifətlər

  ---

Restoranda

• Qida Sifarişi
• Xüsusi Tələblər
• Hesab Ödəmək

  ---

Bulgar Kino və Ədəbiyyatı

• Bulgar Kino
• Bulgar Ədəbiyyatı
• Ədəbi Tərcümə

  ---

Fəillər və Zamanlar

• Hazırki Zaman
• Təmiz və Qarışıq Fəillər
• Kəsb Zaman

  ---

Səyahət

• Nəqliyyat
• Otel Sifarişi
• Yön Soruşmaq

  ---

Bulgar Musiqisi

• Bulgar Pop Musiqisi
• Ənənəvi Bulgar Musiqisi
• Musiqi Festivalı

  ---

Gələcək Zaman və Modal Fəllər

• Gələcək Zaman
• Modal Fəllər
• Şərti Cümlələr

  ---

Təntənəli və Bayram İçləri

• Ad günü Təntənəli
• Toy və Evlilik Adətləri
• Dini Bayramlar

  ---

Bulgar Teatr və İfa Sanatları

• Bulgar Teatr
• Qolbaq Teatrı
• Rəqs