Language/Japanese/Culture/Shinto-and-Buddhism/kk

Жапон → Мәдениет → 0 to A1 Курсы → Шинто және Буддизм

Кіріспе

Жапонияның мәдениеті терең әрі бай. Оның діндері, әсіресе Шинто мен Буддизм, жапон қоғамының өмірінде маңызды рөл атқарады. Осы сабақта біз Шинто мен Буддизмнің негіздерін, олардың тарихын, және қалайша олар бір-бірімен байланысқанын зерделейміз. Жапон тілін үйрену барысында мәдени контексті түсіну өте маңызды, себебі бұл тілдің мәнін тереңірек түсінуге көмектеседі. Сабақтың құрылымы төмендегідей:

• Шинтоның негіздері

• Буддизмнің тарихы

• Шинто мен Буддизмнің өзара байланысы

• Мысалдар мен жаттығулар

Шинтоның негіздері

Шинто – Жапонияның тумасы, бұл діннің тарихы мыңдаған жылдарға созылады. Ол табиғатқа, ата-бабаларға және рухтарға табынуды қамтиды. Шинто діні жапон мәдениетінің негізі болып табылады.

• Шинто сөзінің мағынасы - "құдайлардың жолы".

• Шинто діні жапон халқына рухани және мәдени бірегейлік береді.

Шинтоның негізгі ұғымдары

Шинтода бірнеше маңызды ұғымдар бар:

• Ками (құдайлар, рухтар)

• Тори (құдайлар мен адамдар арасындағы шекара)

• Хара (таза, рухани тазалық)

Жапон	Айтылуы	Қазақ
神 (ками)	kami	құдай, рух
鳥居 (тори)	torii	құдай мен адамдар арасындағы шекара
腹 (хара)	hara	таза, рухани тазалық

Буддизмнің тарихы

Буддизм – Үндістаннан шыққан дін, ол Жапонияға 6-шы ғасырда келді. Буддизмнің негізін қалаушы Гаутама Будда болып табылады. Буддизмнің негізгі қағидалары - дерттерден азат болу, рухани дамуға жету, және мейірімділік көрсету.

• Буддизм - өмірдің өткіншілігін түсінуге бағытталған.

• Жапонияда Буддизмнің бірнеше ағымдары бар, олардың ішінде Зен буддизмі танымал.

Жапон	Айтылуы	Қазақ
仏教 (буддизм)	bukkyou	буддизм
禅 (зен)	zen	зен
悟り (гото́ри)	satori	түсінік, ағарту

Шинто мен Буддизмнің өзара байланысы

Шинто мен Буддизм Жапонияда бірге өмір сүріп, бір-біріне әсер етеді. Көптеген жапондықтар Шинто мен Буддизмнің элементтерін өз өмірлерінде үйлестіріп пайдаланады. Мысалы, көптеген жапондықтар Шинто рәсімдерінде қатысады, бірақ Буддизмнің философиясын да қабылдайды.

• Шинто – табиғатқа табыну, ал Буддизм – адам өмірінің мәнін түсінуге бағытталған.

• Жапон мәдениетінде Шинто мен Буддизмнің элементтерінің үйлесімі байқалады.

Жапон	Айтылуы	Қазақ
共存 (кёдзон)	kyouzon	бірге өмір сүру
影響 (эйкё)	eikyou	әсер ету
伝統 (денто)	dentou	дәстүр

Мысалдар

Сабақта біз Шинто мен Буддизмнің мысалдарын қарастырамыз. Олар жапон мәдениетінде қалай көрініс табады.

1. Шинто ғибадатханасы (神社, джинжа) - жапондықтардың рухани өмірінің орталығы.

2. Буддистік ғибадатхана (寺, тера) - медитация мен рухани ізденіс үшін орын.

Жапон	Айтылуы	Қазақ
神社 (джинжа)	jinja	Шинто ғибадатханасы
寺 (тера)	tera	Буддистік ғибадатхана

Жаттығулар

Сабақта үйренгендеріңізді тексеру үшін бірнеше жаттығулар ұсынамыз.

1. Шинто мен Буддизмнің айырмашылығын анықтаңыз.

2. Келесі сөздерді жазыңыз: "ками", "тори", "буддизм".

3. Шинто рәсімдерінің мысалдарын жазыңыз.

Шешімдер:

1. Шинто - табиғатқа табыну, ал Буддизм - адам өмірінің мәнін түсіну.

2. Жауап: ками, тори, буддизм.

3. Мысалдар: тойлар, рәсімдер, ата-бабаларды еске алу.

Қорытынды

Сабақта біз Шинто мен Буддизмнің негіздерін, олардың тарихын, және өзара байланысын қарастырдық. Жапон мәдениетінде бұл діндердің маңызы зор. Енді сіздер жапон тілін үйрену барысында мәдени контексті тереңірек түсінетін боласыз.

Япон тілі - 0-ден А1-ге дейінділік курсында есептеулер

• Курстық танымдама

  ---

Хирагана базасы

• Хирагананы оқи-жазу жаттығуы
• Жапон тілінің тапсырыс құрылымына кірістіру
• Частық は және が
• Сөйлемді жеткізу
• Сөзбен немесе сипаттауымен өңдеу
• Сұрау сөздері және фразалары

  ---

Қоңырау және танысу

• Қоңырау
• Өзіңізді және басқаларын таныстыру
• Адамдарды сипаттау
• Сан және уақыттарды саналу
• Аспаздағы көрсеткілер
• Күнгі әрекеттері және қызығушылықтар
• Жол және жүргізуге арналған көрсеткілер

  ---

География мен тарих

• Жапония географиясына кіріс
• Жапон тарихының ақпараттық еңбекшісі
• Дәстүрлі өнер және әдеттер
• Танымал әдеттер мен бағдарламалар

  ---

Сипаттамалар және қосымшалар

• Сипаттамалық сан есептеу
• Сипаттамалық сан түрлері және пайдалануы
• Қосымша сан түрлері және пайдалануы
• Теңдесу және шығарма шығылатын сан
• Сипаттамалық сан және қосымшалық өңдеуді жүргізу

  ---

Отбасы және әлеуметтік әрекеттер

• Отбасы азаматтары және титулдары
• Әлеуметтік ережелер мен айту-сөйлеулер
• Жұмыспен байланыс үшін көрсеткілер
• Сауда және саудагер күлтігі

  ---

Дін және Философия

• Шинто және Буддизм
• Зен және самурай күлтігі
• Заманауи рухтар

  ---

Частіктер және біріктірулер

• Частық に және で
• Частық へ және を
• Частық も және しか
• Біріктіру және қосымша реттеулер
• Шартты және босату сөйлемдер

  ---

Саяхат және туризм

• Саяхат және туризм терминдері
• Танымал аялалдар және белгілер
• Жапон хизмет культурасы және қонақты қабылдау культурасы

  ---

Білім және ғылым

• Білім беру жүйесі мен терминологиясы
• Дәстүрлі және заманауи ғылым және технология
• Табиғи кедерлер және қауіпсіздікті қорғау

  ---

Предлогтар және интеръекциялар

• Предлогтар мен постпредлогтар
• Өсімдік және күштіктірілу
• Жұбатыс мен көздеріңізді арттыру

  ---

Кәсіпорындар және медиа

• Кино және театр терминологиясы
• Музыка және бөге терминологиясы
• Әдебиет және өнер терминологиясы

  ---

Политика және әлеумет

• Ең маңызды саясат терминдері
• Әлеуметтік мәселелер және мұқият мәселелер
• Жапон бизнесі мен жұмыс культурасы

Басқа сабақтар

• Курс от 0 до A1 → Культура → Введение в географию Японии
• Курс 0 - A1 → Культура → Краткая история Японии
• Курс 0 до A1 → Культура → Традиционные искусства и обычаи
• 0-дан A1-ге дейінгі курстар → Мәдениеті → Танымал мәдениет және азаматтық қызметтер