Language/Japanese/Culture/Shinto-and-Buddhism/az

Yapon → İrs → 0-dan A1-ə Kurs → Şinto və Budaizm

Yapon mədəniyyəti, zəngin və çoxşaxəlidir. Bu dərsdə biz Yaponiyanın iki əsas dini olan Şinto və Budaizmi öyrənəcəyik. Hər iki dinin özünəməxsus xüsusiyyətləri, inanc sistemləri və bir-birini necə təsir etdiyini araşdıracağıq. Şinto, Yaponiyanın yerli dini olaraq, təbiətə və ruhlara olan inancı ilə tanınır. Budaizm isə, Hindistandan Yaponiyaya gətirilən bir din olaraq, meditasiyaya və daxili sülhə vurğu edir. Bu iki dinin Yapon mədəniyyətindəki yeri və rolu, dil öyrənərkən mədəniyyətin dərinliyini anlamaq üçün son dərəcə vacibdir. İndi isə dərsimizin strukturu ilə tanış olaq:

Şinto Dini

Şinto, Yaponiyanın ənənəvi və yerli dinidir. Bu din, Tanrılar (Kami) və təbiət ruhları ilə doludur. Şinto inancında, hər bir təbiət elementi, dağ, çay, və hətta daşlar belə, ruhlara malikdir. Beləliklə, Yapon xalqı, təbiətə dərin bir hörmət bəsləyir.

Şinto Dininin Əsasları

• Kami: Şinto dinində Tanrılar və ruhlar olaraq bilinir. Hər bir Kami, özünə aid bir yerə və xüsusiyyətlərə malikdir.

• Torii: Şinto məbədlərinin girişini simvolizə edən qapılar. Onlar, müqəddəs olan ilə dünyəvi olan arasında bir sərhəd yaradır.

• Məbədlər: Şinto məbədləri (Jinja), insanların ibadət etdiyi, dua etdiyi və Kami-lərlə əlaqə qurduğu yerlərdir.

Budaizm

Budaizm, Yaponiyaya 6-cı əsrdə gəlmişdir və burada özünəməxsus bir forma almışdır. Bu din, Buda Şakyamuni'nin öyrətmələrinə dayanır. Budaizm, şəxsi inkişaf, meditasiyanın gücü və daxili sülhə yönəlir.

Budaizmin Əsasları

• Dörd Aydınlıq: Budaizm, insanların həyatın acılarını anlamaq və onlardan qurtulma yollarını öyrənməyə əsaslanır.

• Meditasiya: Budaizmdə meditasiyanın rolu çox əhəmiyyətlidir. Bu, insanın daxili sülhünü tapmaq üçün bir yoldur.

• Dharma: Buda'nın öyrətmələri və prinsipləri. Bu, Budaizm yolunu izləyənlər üçün rəhbərdir.

Şinto və Budaizmin Birlikdə Yaşaması

Yaponiyada Şinto və Budaizm, bir-birini tamamlayaraq bir arada mövcuddur. Yaponlar, həyatlarının müxtəlif mərhələlərində hər iki dinin elementlərini istifadə edirlər. Məsələn, bir Yapon, uşağının doğulmasında Şinto ritualı edə bilər, amma eyni zamanda, onun üçün Budaizmdə dua da edə bilər.

Yaponca	Tələffüz	Şimali Azərbaycan Tercüməsi
神 (Kami)	[kami]	Tanrı, ruh
鳥居 (Torii)	[toɾiː]	Torii, qapı
寺 (Tera)	[teɾa]	Məbəd
瞑想 (Meisō)	[meːsoː]	Meditasiya
悟り (Satori)	[sa̠toɾi]	Aydınlanma
道 (Dō)	[doː]	Yol
仏 (Hotoke)	[ho̞tokɛ]	Buda
祭り (Matsuri)	[ma̠tsɯɾi]	Festival, mərasim
供物 (Kuzukuri)	[kɯzɯkɯɾi]	Hədiyyə, qurban
祈り (Inori)	[inori]	Dua

Mədəni Təsirlər

Şinto və Budaizm, yalnız dini cəhətdən deyil, eyni zamanda Yapon mədəniyyətinin bir çox sahələrinə, məsələn incəsənət, ədəbiyyat və gündəlik həyatına da təsir edir. Bu təsirlər, Yaponların dünya görüşünü və həyat tərzini formalaşdırır. Məsələn, Yapon mədəniyyətində, təbiətə olan sevgi və onun qorunması, Şinto dininin təsirindən qaynaqlanır.

Praktik Tapşırıqlar

Dərsdə öyrənilənləri daha yaxşı başa düşmək üçün aşağıdakı tapşırıqları yerinə yetirin:

Tapşırıq 1

Aşağıdakı yapon sözlərini ingilis dilinə tərcümə edin:

1. 神 (Kami)

2. 鳥居 (Torii)

3. 寺 (Tera)

Cavablar:

1. Tanrı, ruh

2. Torii, qapı

3. Məbəd

Tapşırıq 2

Şinto və Budaizm arasında müqayisə edin. Hər bir dinin 3 əsas xüsusiyyətini yazın.

Cavablar:

• Şinto:

1. Kami (Tanrılar)

2. Torii (Müqəddəs qapı)

3. Məbəd (Jinja)

• Budaizm:

1. Dörd Aydınlıq

2. Meditasiya

3. Dharma

Tapşırıq 3

Aşağıdakı cümləni yapon dilində yazın: "Mən bu gün bir Torii görmək istəyirəm."

Cavab: 今日は鳥居を見たいです。(Kyou wa torii o mitai desu.)

Tapşırıq 4

Aşağıdakı şəkildə olan sözlərin sinonimlərini yazın:

1. 祭り (Matsuri)

2. 祈り (Inori)

Cavablar:

1. Festival, mərasim

2. Dua, ibadət

Tapşırıq 5

Şinto və Budaizm ilə bağlı 5 fərqli cümlə yazın.

Cavablar:

1. Şinto, Yaponiyanın ənənəvi dinidir.

2. Budaizm, meditasiya və aydınlanmaya yönəlir.

3. Yaponlar, həyatlarının müxtəlif mərhələlərində hər iki dini istifadə edirlər.

4. Torii, Şinto məbədinin girişini simvolizə edir.

5. Buda, insanların daxili sülhünü tapması üçün bir yol təqdim edir.

Tapşırıq 6

Aşağıdakı sözlərin yaponca yazılışını tapın:

1. Hədiyyə

2. Meditasiya

3. Festival

Cavablar:

1. 供物 (Kuzukuri)

2. 瞑想 (Meisō)

3. 祭り (Matsuri)

Tapşırıq 7

Şinto və Budaizm arasındakı fərqləri yazın.

Cavablar:

1. Şinto, yerli bir din, Budaizm isə Hindistandan gəlmiş bir dindir.

2. Şinto, təbiət ruhlarına ibadət edir, Budaizm isə şəxsi inkişaf və meditasiyaya yönəlir.

3. Şinto, Kami-lərlə əlaqəni vurğulayır, Budaizm isə aydınlanma və daxili sülhə önəm verir.

Tapşırıq 8

Aşağıdakı cümləni yapon dilində yazın: "Mən meditasiyaya başlamaq istəyirəm."

Cavab: 瞑想を始めたいです。(Meisō o hajimetai desu.)

Tapşırıq 9

Aşağıdakı sözlərin tələffüzünü düzgün yazın:

1. 神

2. 瞑想

Cavablar:

1. [kami]

2. [meːsoː]

Tapşırıq 10

Budaizmin Dörd Aydınlığını sıralayın.

Cavablar:

1. Həyat acıdır.

2. Acının səbəbi arzu və istəklərdir.

3. Acıdan qurtulma mümkündür.

4. Qurtulma yolu, Dörd Aydınlıqdır.

Yapon dilini öyrənmək, yalnız dilin qrammatikasını və sözlərini öyrənmək deyil, eyni zamanda Yapon mədəniyyətinin dərinliklərinə dalmaqdır. Şinto və Budaizmi öyrənməklə, Yaponiyanın ruhunu daha yaxşı anlamış olacağıq.

Table of Contents - Japanese Course - 0 to A1

• Kurs Təqdimatı

  ---

Hiragana Asasları

• Hiragana Oxuma və Yazma Təlimatı
• Yaponiya Cümlə Quruluşuna Giriş
• Partikl Ha və Qa
• Fiil Konjugasiyası
• İstinadçı və Sıfat Düzəlişləri
• Sual Sözləri və Frazaları

  ---

Təbriklər və Təqdimatlar

• Salamlama
• Özünüzü və Digərlərini Təqdim Etme
• İnsanları Təsvir Etme
• Rəqəmlər və Vaxtın Hesablanması
• Əsas Qida və İçkilər Növləri
• Gündəlik Fəaliyyətlər və Maraq Sahələri
• Əsas Yerlər və Nəqliyyat

  ---

Geografiya və Tarix

• Yaponiya Coğrafiyasına Giriş
• Yaponiya Tarixinin Qısa Təsviri
• Ənənəvi İncəsənət və Adət-Ənənələr
• Məşhur Əyləncə Mənbələri və Buraxılışları

  ---

Sıfatlar və Zərflər

• Sıfat Konjugasiyası
• Sıfat Növ və İstifadəsi
• Zərf Növləri və İstifadəsi
• Müqayisə və Üstünlük
• Sıfat və Zərf Düzəlişləri

  ---

Ailə və Sosial Əlaqələr

• Ailə Üzvləri və Adları
• Sosial Adət və İfadələr
• İş Yeri və İş Terminologiyası
• Alış-Veriş və Tükətim Mədəniyyəti

  ---

Din və Fəlsəfə

• Shinto və Budaizm
• Zen və Samurai Mədəniyyəti
• Müasir Ruhani Hərəkətlər

  ---

Partikllər və Bağlaclar

• Partikl Nə və Də
• Partikl He və Vü
• Partikl Da və Yalnız
• Bağlaclar və Birləşdirilmiş Cümlələr
• Şərt və Təxmini Cümlələr

  ---

Səyahət və Turizm

• Əsas Səyahət və Turizm Terminologiyası
• Məşhur Turist Məkanları və Gözəl Yerlər
• Yapon Misafirperverliyi və Xidmət Mədəniyyəti

  ---

Təhsil və Elmlər

• Təhsil Sistemi və Terminologiyası
• Ənənəvi və Müasir Elmlər və Texnologiyalar
• Təbiət Afətləri və Risk Qarşısında Qorunma

  ---

Prepozisiyalar və İstinadlar

• Prepozisiyalar və Sonra Düzülənlər
• Vurğu və Gücləndirmə
• Tezahürat və İzlər

  ---

İncəsənət və Media

• Kino və Teatr Terminologiyası
• Musiqi və Rəqqasəlik Terminologiyası
• İncəsənət və Ədəbiyyat Terminologiyası

  ---

Siyasət və Cəmiyyət

• Əsas Siyasi Terminologiya
• Sosial Məsələlər və Mübahisəli Məqamlar
• Yapon İş Mədəniyyəti və İşçi Tədbirləri

Other lessons

• Introduction to Japanese Geography
• Brief History of Japan
• Traditional Arts and Customs
• Popular Culture and Entertainment