Language/Hebrew/Grammar/Nouns/az

İvrit → Qrammatika → 0-dan A1-ə Kurs → İsimlər

Hər kəsə salam! Bu dərsimizdə biz İvrit dilinin ən vacib hissələrindən biri olan isimlərə nəzər salacağıq. İsimlər dilin əsasını təşkil edir, çünki onlar şeyləri, insanları, yerləri və fikirləri ifadə etməyə kömək edir. Bu dərsdə isimlərin cinsini, onların cümlələrdə necə istifadə edildiyini öyrənəcəyik. İvritdə isimlərin cinsi, yəni kişi və qadın cinsləri, dilin qrammatik qaydalarına ciddi təsir edir. Bu dərsi bitirdikdən sonra, siz isimlərin istifadəsi ilə bağlı daha təsirli və düzgün cümlələr qura biləcəksiniz.

İsimlərin tərifi

İsimlər, adlar, yer adları, əşyalar və ya fikirlər kimi şeyləri ifadə edən sözlərdir. İvrit dilində isimlər cinslərə bölünür: kişi cinsi və qadın cinsi. Kişi cinsində olan isimlər adətən “-ים” (im) ilə bitir, qadın cinsində olan isimlər isə “-ה” (ah) ilə bitir.

İsimlərin cinsləri

İvrit dilində isimlərin cinslərinə daha yaxından nəzər salaq:

Kişi cinsi

Kişi cinsinə aid isimlər adətən aşağıdakı kimi olur:

• מורה (morah) - müəllim

• ילד (yeled) - uşaq

Qadın cinsi

Qadın cinsinə aid isimlər isə adətən aşağıdakı kimi olur:

• מורה (morah) - müəllimə

• ילדה (yalda) - qız

İsimlərin cümlələrdə istifadəsi

İsimlərin cümlələrdə istifadəsi çox vacibdir. İsimlər cümlənin mərkəzi hissəsini təşkil edir və onları düzəltmək üçün digər sözlərlə birləşdirilir.

Məsələn:

Hebrew	Pronunciation	North Azerbaijani
הילד משחק בכדור	ha-yeled mesachek ba-kadur	Uşaq topla oynayır
המורה מלמדת בכיתה	ha-morah melamedet ba-kita	Müəllimə sinifdə dərs deyir
הילדה קוראת ספר	ha-yalda koret sefer	Qız kitab oxuyur
האב מבשל ארוחת ערב	ha-av mevashel aruchat erev	Ata axşam yeməyi bişirir
האמא מדברת בטלפון	ha-ima medaberet ba-telefone	Ana telefonu ilə danışır

}

İsimlərin təkrarı

İsimlərin cinsini bilmək, onların cümlələrdə düzgün istifadəsini təmin edir. İvrit dilində isimlərin cinsinə görə cümlələrdə fərqli formalar istifadə olunur.

İsimlərin cümlələrdəki mövqeyi

İsimlər adətən cümlənin başında, ortasında və ya sonunda yerləşə bilər. Bu, cümlənin mənasına və vurğusuna bağlıdır.

İsimlərin sayları

İvrit dilində isimlərin sayları da əhəmiyyətlidir. İsimlər tək və cəm formalarında olur. Tək forması bir şeyi, cəm forması isə bir neçə şeyi ifadə edir.

Məsələn:

Hebrew	Pronunciation	North Azerbaijani
ספר	sefer	kitab
ספרים	sfarim	kitablar
עץ	etz	ağac
עצים	etzim	ağaclar
שולחן	shulchan	masa
שולחנות	shulchanot	masalar

}

İsimlərin əlavə formaları

İvrit dilində isimlərin bəzi əlavə formaları da vardır. Məsələn, isimlərin müəyyən və qeyri-müəyyən formaları. Qeyri-müəyyən formalar adətən “bir” (אחד - echad) ifadəsi ilə verilir.

Məsələn:

Hebrew	Pronunciation	North Azerbaijani
ספר	sefer	bir kitab
עץ	etz	bir ağac
שולחן	shulchan	bir masa

}

İsimlərin istifadəsinə dair məşqlər

İndi isə öyrəndiklərimizi praktiki məşqlərlə möhkəmləndirək. Aşağıda sizə 10 müstəqil məşq təqdim edəcəyik.

Məşq 1: Cinsləri müəyyən et

Aşağıdakı isimlərin cinsini müəyyən edin:

1. מורה (morah)

2. ילד (yeled)

3. ילדה (yalda)

4. שולחן (shulchan)

5. ספר (sefer)

Həll:

1. Qadın cinsi

2. Kişi cinsi

3. Qadın cinsi

4. Kişi cinsi

5. Kişi cinsi

Məşq 2: Cümlələrdə isimləri tamamlayın

Aşağıdakı cümlələri tamamlayın:

1. הילד משחק ב-____ (top)

2. המורה מלמדת ב-____ (sinif)

3. הילדה קוראת ____ (kitab)

Həll:

1. הכדור (ha-kadur)

2. הכיתה (ha-kita)

3. ספר (sefer)

Məşq 3: İsimləri cəm formaya çevirin

Aşağıdakı isimlərin cəm formalarını yazın:

1. שולחן (shulchan)

2. עץ (etz)

3. ספר (sefer)

Həll:

1. שולחנות (shulchanot)

2. עצים (etzim)

3. ספרים (sfarim)

Məşq 4: Cümlə qurun

Verilən isimlərdən istifadə edərək cümlə qurun:

1. ילד (yeled)

2. ילדה (yalda)

3. מורה (morah)

Həll:

• הילד והילדה לומדים עם המורה (Ha-yeled ve-ha-yalda lomdim im ha-morah) - Uşaq və qız müəllimlə öyrənirlər.

Məşq 5: İsimlərin cinslərini uyğunlaşdırın

Aşağıdakı isimlərin cinslərini uyğunlaşdırın:

1. שולחן (shulchan) - ______

2. מורה (morah) - ______

Həll:

1. Kişi cinsi

2. Qadın cinsi

Məşq 6: Qeyri-müəyyən formaları yazın

Aşağıdakı isimlərin qeyri-müəyyən formalarını yazın:

1. ספר (sefer) - ______

2. עץ (etz) - ______

Həll:

1. ספר (sefer) - bir kitab

2. עץ (etz) - bir ağac

Məşq 7: İsimlərin tək formalarını yazın

Aşağıdakı cümlələrdəki isimlərin tək formalarını yazın:

1. הילדים (ha-yeledim) - ______

2. התלמידות (ha-talmidot) - ______

Həll:

1. ילד (yeled) - uşaq

2. תלמידה (talmidah) - tələbə (qız)

Məşq 8: Sözlərin cinslərini uyğunlaşdırın

Aşağıdakı sözlərin cinslərini uyğunlaşdırın:

1. עץ (etz) - ______

2. תלמידה (talmidah) - ______

Həll:

1. Kişi cinsi

2. Qadın cinsi

Məşq 9: İsimlərin cümlələrdəki rolunu müəyyən edin

Aşağıdakı cümlələrdə isimlərin rolunu müəyyən edin:

1. הילד רץ לגן (ha-yeled ratz le-gan) - Uşaq bağına qaçır.

2. השולחן גדול (ha-shulchan gadol) - Masa böyüktür.

Həll:

1. Uşaq - subyekt; bağına - yer

2. Masa - subyekt; böyük - sifət

Məşq 10: İsimlərin cümlələrdəki yerini dəyişin

Aşağıdakı cümlələrdə isimlərin yerini dəyişin:

1. הילדה אוכלת תפוח (ha-yalda ohelet tapuach) - Qız alma yeyir.

2. התלמידה לומדת עברית (ha-talmidah lomedet ivrit) - Tələbə ivrit öyrənir.

Həll:

1. תפוח אוכלת הילדה (tapuach ohelet ha-yalda) - Alma qız yeyir.

2. עברית לומדת התלמידה (ivrit lomedet ha-talmidah) - İvrit öyrənir tələbə.

Bu dərsimiz burada sona çatdı. Ümid edirəm ki, isimlərin istifadəsi ilə bağlı öyrəndikləriniz sizə kömək edəcək. İvrit dilində daha da irəliləmək üçün bu biliklərinizi gündəlik həyatınızda tətbiq edin.

İvrei kursu üçün məzmun cədvəli - 0-dan A1-ə

• Kursun təqdimatı

  ---

İvrei əlifbasına giriş

• Süni
• Ünlülər
• Nikkud
• Mətn məşqləri

  ---

Gündəlik ivrei lüğəti

• Salamlar
• Rəqəmlər
• Ailə üzvləri
• Rənglər, şekillər və həcm
• Yemək və içkilər
• Geyim
• Nəqliyyat və səyahət
• Hava
• Vaxt və takvim

  ---

İvrei qrammatikası

• İsimlər
• Mövqeyi üçün pronominallar
• Sifət
• Fəillər
• Prepozisiyalar
• Birləşdiricilər

  ---

İzrail mədəniyyəti

• Yəhudi İslamları
• İsrail cəmiyyəti
• Məşhur İsraillilər
• İsrailli mətbəxi

  ---

İvrei ifadələri

• Ümumi ifadələr
• Slang
• İdiomlar

  ---

İvrei rəqəmləri

• Sıralı rəqəmlər
• Kəsr və onluqlar

  ---

İvrei coğrafiyası və nöqtələri

• Şəhərlər və regionlar
• Nöqtələr

  ---

İvrei ədəbiyyatı və dilindən

• İvrit poeziyası
• İvrit məsləhətləri

  ---

Qrammatik təkrarı

• İsimlərin və pronominalların baxışı
• Sifətin yenidən baxılışı
• Fəillərin yenidən baxılışı