Language/Dutch/Grammar/Present-Tense-and-Regular-Verbs/kk

Нидерландия → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Қазіргі уақыт және тұрақты етістіктер

Кіріспе

Нидерланд тілін үйрену - бұл көп адамдар үшін қызықты және пайдалы процесс. Бүгін біз тұрақты етістіктерді қазіргі уақытта қалай қолдану керектігін үйренеміз. Нидерланд тіліндегі грамматика, әсіресе етістіктер, тілді меңгеру үшін өте маңызды. Олар сөйлемдерді құрайды, ойымызды білдіреді және біздің сөйлесуімізде басты рөл атқарады.

Біздің сабақтың құрылымы мынадай:

• Тұрақты етістіктер және олардың ерекшеліктері

• Қазіргі уақыт формалары

• Тұрақты етістіктерді қолдану мысалдары

• Практикалық жаттығулар

Тұрақты етістіктер

Тұрақты етістіктер - бұл белгілі бір ережелерге сәйкес өзгеретін етістіктер. Нидерланд тілінде, тұрақты етістіктердің үш негізгі тұлғасы бар: бірінші, екінші және үшінші. Оларды дұрыс қолдану үшін, етістіктің негізін білу керек.

Тұрақты етістіктердің құрылымы

Тұрақты етістіктердің негізі - етістіктің бастапқы формасы. Нидерланд тілінде тұрақты етістіктердің формалары -en немесе -e-мен аяқталатын етістіктер.

Мысалы:

• werken (жұмыс істеймін)

• leren (үйренемін)

• spelen (ойнаймын)

Қазіргі уақыт формалары

Қазіргі уақытта етістіктердің формалары субъектінің тұлғасына қарай өзгереді. Төменде қазіргі уақыттағы тұрақты етістіктердің формаларын көрсетеміз:

Субъект	Етістік	Дұрыс форма
Мен	werken	ik werk
Сен	werken	jij werkt
Ол	werken	hij/zij/het werkt
Біз	werken	wij werken
Сендер	werken	jullie werken
Олар	werken	zij werken

Мысалы:

• Мен жұмыс істеймін - Ik werk.

• Сен жұмыс істейсің - Jij werkt.

Мысалдар

Енді бірнеше тұрақты етістіктерді қазіргі уақытта қолдана отырып, мысалдар қарастырайық. Төмендегі кестеде 20 мысал келтірілген:

Dutch	Pronunciation	Kazakh
Ik speel	ик спейл	Мен ойнаймын
Jij leert	йай лерд	Сен үйренесің
Hij werkt	хай веркт	Ол жұмыс істейді
Wij eten	вай етен	Біз жейміз
Jullie drinken	юлли дринкен	Сендер ішесіңдер
Zij zingen	зей зинген	Олар ән айтады
Ik lees	ик лейс	Мен оқимын
Jij kijkt	йай кайкт	Сен қарайсың
Hij loopt	хай лопт	Ол жүреді
Wij kopen	вай копен	Біз сатып аламыз
Jullie spreken	юлли спреки	Сендер сөйлесесіңдер
Zij werken	зей веркен	Олар жұмыс істейді
Ik schrijf	ик скрайф	Мен жазамын
Jij maakt	йай макгт	Сен жасайсың
Hij rijdt	хай рэйдт	Ол жүреді
Wij luisteren	вай лойстерен	Біз тыңдаймыз
Jullie denken	юлли денкен	Сендер ойлайсыңдар
Zij willen	зей виллен	Олар қалайды
Ik koop	ик коп	Мен сатып аламын
Jij vraagt	йай фратг	Сен сұрайсың
Hij geeft	хай гефт	Ол береді

Практикалық жаттығулар

Енді үйренгендеріңізді практикада қолдану үшін бірнеше жаттығуларды орындап көрейік. Төменде 10 жаттығу мен олардың шешімдерін ұсынамыз.

Жаттығу 1: Етістіктерді толықтыру

Төмендегі сөйлемдердегі бос орындарды дұрыс етістіктермен толтырыңыз.

1. Ik ______ (werken) in een kantoor.

2. Jij ______ (leren) Nederlands.

3. Hij ______ (spelen) voetbal.

4. Wij ______ (eten) pizza.

5. Jullie ______ (drinken) koffie.

6. Zij ______ (zingen) een lied.

Шешімдер:

1. Ik werk in een kantoor.

2. Jij leert Nederlands.

3. Hij speelt voetbal.

4. Wij eten pizza.

5. Jullie drinken koffie.

6. Zij zingen een lied.

Жаттығу 2: Дұрыс форманы табу

Төмендегі сөйлемдердегі етістіктердің дұрыс формасын таңдаңыз.

1. Ik ______ (werken/werkt) elke dag.

2. Jij ______ (leert/leert) veel.

3. Hij ______ (spelen/spelen) met zijn vrienden.

Шешімдер:

1. Ik werk elke dag.

2. Jij leert veel.

3. Hij speelt met zijn vrienden.

Жаттығу 3: Сұрақтар құру

Төмендегі сөздерден сұрақтар құрастырыңыз.

1. jij / lezen / boek

2. zij / werken / samen

3. wij / luisteren / muziek

Шешімдер:

1. Leest jij een boek?

2. Werken zij samen?

3. Luisteren wij naar muziek?

Жаттығу 4: Сөйлемдерді өзгерту

Келесі сөйлемдерді теріс формаға өзгертіңіз.

1. Ik werk hard.

2. Jij leert veel.

3. Hij speelt vaak.

Шешімдер:

1. Ik werk niet hard.

2. Jij leert niet veel.

3. Hij speelt niet vaak.

Жаттығу 5: Сөйлемдерді аудару

Келесі сөйлемдерді нидерланд тіліне аударыңыз.

1. Мен жұмыс істеймін.

2. Сен ән айтасың.

3. Олар футбол ойнайды.

Шешімдер:

1. Ik werk.

2. Jij zingt.

3. Zij spelen voetbal.

Жаттығу 6: Сөйлемдерді аяқтау

Төмендегі сөйлемдерді аяқтау үшін етістіктерді табыңыз.

1. Ik ______ (жазу) хат.

2. Сен ______ (ойнау) компьютерде.

3. Біз ______ (тигізу) гүлдер.

Шешімдер:

1. Ik schrijf een brief.

2. Jij speelt op de computer.

3. Wij planten bloemen.

Жаттығу 7: Сұрақтарға жауап беру

Төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз:

1. Wat doe jij?

2. Waar werkt hij?

3. Wat eten wij?

Шешімдер:

1. Ik speel voetbal.

2. Hij werkt in een restaurant.

3. Wij eten pasta.

Жаттығу 8: Дұрыс етістікті таңдаңыз

Төмендегі сөйлемдердегі дұрыс етістікті таңдаңыз.

1. Zij ______ (komen/komt) naar het feest.

2. Jij ______ (drinken/drinkt) veel water.

3. Wij ______ (lopen/lopen) naar school.

Шешімдер:

1. Zij komen naar het feest.

2. Jij drinkt veel water.

3. Wij lopen naar school.

Жаттығу 9: Сөйлемдерді синонимдермен ауыстыру

Төмендегі сөйлемдерді синонимдермен ауыстырыңыз.

1. Ik werk in de tuin.

2. Jij leert Nederlands.

3. Hij speelt met de bal.

Шешімдер:

1. Ik werk in de hof.

2. Jij studeert Nederlands.

3. Hij speelt met de voetbal.

Жаттығу 10: Тапсырма жасау

Төмендегі етістіктерді қолдана отырып, өзіңіздің қысқа мәтініңізді жазыңыз (5-6 сөйлем).

1. werken

2. leren

3. spelen

Шешімдер:

Мысал:

Ik werk in een kantoor. Ik leer Nederlands. In het weekend speel ik voetbal met mijn vrienden.

Қазакша курстар тізімі - 0-ден A1-ке

• Курс тақырыбын көрсету

  ---

Алфавит және тыңдары тілдері

• Тыңдау элементтері және қосымша белгішелері
• Қосымша белгішелері мен тудырмалы етіптілік

  ---

Жаңалықтар мен артиктіктерін анықтау

• Жынысы мен артиктіктері
• Множествендіктер және кішілетілдіктер

  ---

Кеңесі зертханалар және көңілді мазмұны

• Қазіргі уақыттағы уақыт және тұрақты қосымша етіптер
• Тұрақсыз етіптер
• Қосымша етіптер

  ---

Сипаттандырулар және белгілер

• Сипаттамалар мен белгілерді салыстыру
• Сипаттамалардың және белгілердің тәртібі

  ---

Белгілер және сандар, жұмыс және тұлғалар

• Орын және уақыт белгілері
• Өзбендік және жеке мекендер мен тұлғалар

  ---

Отбасы

• Отбасы мүшелері
• Отбасы және адам жарысы

  ---

Тамақ және айыппұлы

• Тамақ және ингредиенттер
• Ішкі және көктем

  ---

Саяхат

• Жол тасымалдау заттары
• Саяхат мақсаттары

  ---

Жұмыс және жұмыс орындары

• Жұмыс қызметтері және қызметтердің ақысы
• Жұмыс басқаруы мен интервью

  ---

Нидерландия

• География және аймақтар
• Тарих және мәдениет тарихы

  ---

Голандиядан бастапты әдеттер

• Қоғамдастық келісімі мен міндеттер
• Тойлар және тойлау мерекелері

Басқа сабақтар

• Курс 0 до A1 → Грамматика → Гласные и Согласные
• Курс от 0 до A1 → Грамматика → Акцентные знаки и ударения
• Complete 0 to A1 Dutch Course → Грамматика → Жыныс мен Мақалдар
• 0 to A1 Course
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Үшіншіліктер мен кішіліктер