Language/Moroccan-arabic/Grammar/Reported-Speech/az
Հայերէն
Български език
官话
官話
Hrvatski jezik
Český jazyk
Nederlands
English
Suomen kieli
Français
Deutsch
עברית
हिन्दी
Magyar
Bahasa Indonesia
فارسی
Italiano
日本語
Қазақ тілі
한국어
Lietuvių kalba
Νέα Ελληνικά
Şimali Azərbaycanlılar
Język polski
Português
Limba Română
Русский язык
Српски
Español
العربية القياسية
Svenska
Wikang Tagalog
தமிழ்
ภาษาไทย
Türkçe
Українська мова
Urdu
Tiếng Việt
Başlanğıc
Marokkolu ərəbcəsində, monolog və dialog mətnlərində bağışlayıcı sözlərin bildirilməsi üçün bəzi qaydalar mövcuddur. Bildirilmiş söz, yaxud dolayı ərəbcədə "الكلام المباشر وغير المباشر" (al-kalām al-mubāshir wa ghayr al-mubāshir) adlandırılır. Bildirilmiş söz, özünə məxsus bir qrammatik strukturada gəlir və formal bir dildir. Bu dərsimizdə Marokkolu ərəbcəsində bildirilmiş sözün qaydalarını öyrənəcəyik.
Bildirilmiş sözün növləri
Marokkolu ərəbcəsində iki növ bildirilmiş söz mövcuddur: məqbul və rədd edilmiş.
Məqbul bildirilmiş söz
Məqbul söz, birinci şəxsə aid olduğu halda, müəyyən qaydalara uyğun olaraq bildirilir. Məsələn:
- "Dedi ki", "dedim ki", "deyir ki", "deyirəm ki" kimi ifadələr məqbul bildirilmiş söz üçün istifadə olunur.
Aşağıdakı cəmlələrdən birində məqbul bildirilmiş söz örnəklərini göstərə bilərik:
| Marokkolu ərəbcə | Telaffuz | North Azerbaijani |
|---|---|---|
| "قال لي: اسمي عبد الله" | "Ghal li: ismī ʿAbd Allāh" | "Mənə dedi: Adım Abdullah" |
| "قالت لي: من أنت؟" | "Ghālat li: man ant?" | "Mənə dedi: Sənsən?" |
| "قال لنا: اسمي محمد" | "Ghal lana: ismī Muḥammad" | "Bizə dedi: Adım Muhamməd" |
Rədd edilmiş bildirilmiş söz
Rədd edilmiş bildirilmiş söz, birinci şəxsə aid deyil və mətnin orijinal ifadəsindən dəyişdirilərək bildirilir. Məsələn:
- "Deyir ki", "deyirəm ki", "dedi ki" adlandırılan ifadələr rədd edilmiş bildirilmiş söz üçün istifadə olunur.
Aşağıdakı cəmlələrdən birində rədd edilmiş bildirilmiş söz örnəklərini göstərə bilərik:
| Marokkolu ərəbcə | Telaffuz | North Azerbaijani |
|---|---|---|
| "قال لي: ما اسمك؟" | "Ghal li: ma ismuk?" | "Mənə dedi: Adın nədir?" |
| "قالت: أنا طالبة" | "Ghālat: ana ṭāliba" | "Dedi: Mən tələbəyəm." |
| "قال لي: لماذا تبكين؟" | "Ghal li: limadha tabkīn?" | "Mənə dedi: Niyə ağlayırsan?" |
Bildirilmiş sözün qaydaları
Bildirilmiş sözün qaydaları Marokkolu ərəbcəsində aşağıdakı kimi təyin olunur:
Fiil vəzifələri
- Fiil vəzifələri birinci şəxsə uyğun olmalıdır. Məsələn, "dedi" deyil, "dedim" olmalıdır.
Faizlər
- Bildirilmiş sözün faizi birinci şəxs kimi qəbul edilməlidir. Məsələn, "Mən dedim ki" şəklində ifadə edilməlidir.
Zamana uyğunluq
- Bildirilmiş söz zaman baxımından orijinal ifadə ilə uyğun olmalıdır. Məsələn, orijinal ifadə keçmiş zamanda olarsa, bildirilmiş söz də keçmiş zamanda olmalıdır.
Məfkur şəxs və mənfəət şəxsə uyğunluq
- Bildirilmiş söz, mənfəət şəxsə uyğun olmalıdır. Məsələn, "Mənim üçün dedi ki" şəklində ifadə olunmalıdır.
Öyrənəsiniz
- Bildirilmiş sözün nə olduğunu bilmək. - Məqbul və rədd edilmiş bildirilmiş söz növlərini ayırd etmək. - Bildirilmiş sözün qaydalarını bilmək.
Mənbələr
- https://www.laits.utexas.edu/aswaat/video_reported_speech.html - https://www.lingoda.com/en/spanish/grammar/reported-speech-spanish