Language/Kazakh/Grammar/Temporal-Adverbs/sr
Հայերէն
Български език
官话
官話
Hrvatski jezik
Český jazyk
Nederlands
English
Suomen kieli
Français
Deutsch
עברית
हिन्दी
Magyar
Bahasa Indonesia
فارسی
Italiano
日本語
한국어
Lietuvių kalba
Νέα Ελληνικά
Şimali Azərbaycanlılar
Język polski
Português
Limba Română
Русский язык
Српски
Español
العربية القياسية
Svenska
Wikang Tagalog
தமிழ்
ภาษาไทย
Türkçe
Українська мова
Urdu
Tiếng Việt
Uvod[уреди | уреди извор]
U ovoj lekciji ćemo se fokusirati na **vremenske priloge** u kazahstanskom jeziku. Vremenski prilozi su ključni za izražavanje vremena i trajanja u svakodnevnoj komunikaciji. Razumevanje ovih priloga pomoći će vam da preciznije komunicirate i izražavate kada se nešto dešava ili koliko dugo traje. Ova lekcija je deo našeg kursa "Kompletan kurs kazahstanskog jezika od 0 do A1", koji je dizajniran za početnike.
U nastavku ćemo pokriti sledeće teme:
- Definicija i važnost vremenskih priloga
- Različite vrste vremenskih priloga
- Primere upotrebe vremenskih priloga u rečenicama
- Vežbe za primenu naučenog
Definicija i važnost vremenskih priloga[уреди | уреди извор]
Vremenski prilozi su reči koje nam pomažu da odredimo vreme radnje, njen početak, trajanje ili završetak. U kazahstanskom jeziku, vremenski prilozi igraju ključnu ulogu u formiranju rečenica. Oni dodaju složenost i preciznost vašem izražavanju. Bez njih, vaša komunikacija može ostati nejasna ili neprecizna.
Neki od najčešćih vremenskih priloga su:
- **бүгін** (bügün) - danas
- **ертең** (erteng) - sutra
- **кеше** (keshe) - juče
- **қазір** (qazir) - sada
- **ұзақ уақыт** (uzaq uaqyt) - dugo vremena
Različite vrste vremenskih priloga[уреди | уреди извор]
U kazahstanskom jeziku možemo razlikovati nekoliko vrsta vremenskih priloga, uključujući:
- **Prilozi koji označavaju trenutak** - koriste se za označavanje specifičnog trenutka u vremenu.
- **Prilozi koji označavaju trajanje** - koriste se za označavanje trajanja neke radnje ili događaja.
- **Prilozi koji označavaju učestalost** - koriste se za označavanje učestalosti radnje.
Prilozi koji označavaju trenutak[уреди | уреди извор]
Ovi prilozi nam pomažu da precizno odredimo kada se nešto dešava. Neki primeri uključuju:
| Kazakh | Izgovor | Srpski |
|---|---|---|
| бүгін | bügün | danas |
| ертең | erteng | sutra |
| кеше | keshe | juče |
| қазір | qazir | sada |
Prilozi koji označavaju trajanje[уреди | уреди извор]
Ovi prilozi nam pomažu da izražavamo koliko dugo nešto traje. Primeri su:
| Kazakh | Izgovor | Srpski |
|---|---|---|
| ұзақ уақыт | uzaq uaqyt | dugo vremena |
| қысқа уақыт | qysqa uaqyt | kratko vreme |
| әрдайым | ardaiym | uvek |
| кейде | keyde | ponekad |
Prilozi koji označavaju učestalost[уреди | уреди извор]
Ovi prilozi nam pomažu da izrazimo koliko često se neka radnja dešava. Primeri uključuju:
| Kazakh | Izgovor | Srpski |
|---|---|---|
| жиі | zhiі | često |
| сирек | sirek | retko |
| әрқашан | arqashan | uvek |
| кейде | keyde | ponekad |
Primere upotrebe vremenskih priloga u rečenicama[уреди | уреди извор]
Sada kada smo upoznati sa različitim vrstama vremenskih priloga, hajde da pogledamo kako ih možemo koristiti u rečenicama. Ovo će vam pomoći da razumete kontekst i način na koji se koriste.
Prilozi koji označavaju trenutak[уреди | уреди извор]
1. **Бүгін мен жұмысқа барамын.** (Bügün men jumysqa baramyn.) - Danas idem na posao. 2. **Ертең біз кешкі асқа барамыз.** (Erteng biz keshki asqa baramyz.) - Sutra idemo na večeru. 3. **Кеше мен кітап оқыдым.** (Keshe men kitap oqydym.) - Juče sam čitao knjigu. 4. **Қазір мен сабақ оқып жатырмын.** (Qazir men sabaq oqyp jatyrymyn.) - Sada učim lekciju.
Prilozi koji označavaju trajanje[уреди | уреди извор]
1. **Мен ұзақ уақыт күтемін.** (Men uzaq uaqyt kütemin.) - Čekam dugo vremena. 2. **Ол қысқа уақыт өтіп кетті.** (Ol qysqa uaqyt ötip kettі.) - Prošlo je kratko vreme. 3. **Әрдайым мен таңғы асымды жеймін.** (Ardaiym men tańǵy asymdy jeymin.) - Uvek jedem svoj doručak. 4. **Кейде мен кино көремін.** (Keyde men kino köremin.) - Ponekad gledam film.
Prilozi koji označavaju učestalost[уреди | уреди извор]
1. **Мен жиі кітап оқимын.** (Men zhiі kitap oqymyn.) - Često čitam knjige. 2. **Сен сирек киноға барасың.** (Sen sirek kinoga barasyń.) - Retko ideš u bioskop. 3. **Ол әрқашан менімен бірге.** (Ol arqashan menimen birge.) - Uvek je sa mnom. 4. **Кейде мен спортпен шұғылданамын.** (Keyde men sportpen shughýldanymyn.) - Ponekad se bavim sportom.
[уреди | уреди извор]
Sada kada smo prošli kroz primere, vreme je da testiramo vaše znanje! U ovom delu ću vam dati nekoliko vežbi koje možete uraditi samostalno.
Vežba 1: Prevedite rečenice[уреди | уреди извор]
Prevedite sledeće rečenice sa srpskog na kazahstanski koristeći vremenske priloge: 1. Danas je lepo vreme. 2. Sutra ćemo ići u školu. 3. Juče sam video prijatelja. 4. Uvek idem na trčanje.
Rešenja: 1. **Бүгін ауа райы жақсы.** (Bügün aua rajy zhaksy.) 2. **Ертең біз мектепке барамыз.** (Erteng biz mektepke baramyz.) 3. **Кеше мен досымды көрдім.** (Keshe men dosymdy kórdym.) 4. **Мен әрқашан жүгіремін.** (Men arqashan zhügíremyn.)
Vežba 2: Popunite prazna mesta[уреди | уреди извор]
Popunite prazna mesta koristeći odgovarajuće vremenske priloge: 1. Мен ______ кітап оқимын. (Ja ______ čitam knjige.) 2. ______ мен спортпен шұғылданамын. (________ se bavim sportom.) 3. _____ біз концертке барамыз. (______ idemo na koncert.) 4. ______ мен ұзақ уақыт күтемін. (________ čekam dugo vremena.)
Rešenja: 1. **жиі** (često) 2. **Кейде** (ponekad) 3. **Ертең** (sutra) 4. **Мен** (Ja)
Vežba 3: Izaberite pravi prilog[уреди | уреди извор]
Izaberite pravi prilog za svaku rečenicu: 1. Мен ______ (кеше/бүгін) жүгірдім. (Ja ______ (jučer/danas) trčao sam.) 2. ______ (ұзақ уақыт/қысқа уақыт) мен күтемін. (______ (dugo vremena/kratko vreme) čekam.) 3. ______ (жиі/сирек) кино көремін. (______ (često/reteko) gledam film.) 4. ______ (әрқашан/кейде) мен сабақ оқимын. (______ (uvek/ponekad) učim lekciju.)
Rešenja: 1. **бүгін** (danas) 2. **ұзақ уақыт** (dugo vremena) 3. **жиі** (često) 4. **кейде** (ponekad)
Vežba 4: Sastavite rečenice[уреди | уреди извор]
Sastavite rečenice koristeći zadate vremenske priloge: 1. **бүгін, мен, үй, отырамын.** 2. **ертең, біз, кино, көреміз.** 3. **кеше, мен, досым, кездестім.** 4. **ұзақ уақыт, мен, күтемін.**
Rešenja: 1. **Бүгін мен үйде отырамын.** (Danas ću sedeti kod kuće.) 2. **Ертең біз кино көреміз.** (Sutra ćemo gledati film.) 3. **Кеше мен досыммен кездестім.** (Juče sam se sretao sa prijateljem.) 4. **Мен ұзақ уақыт күтемін.** (Čekam dugo vremena.)
Vežba 5: Pronađi greške[уреди | уреди извор]
U sledećim rečenicama pronađite greške i ispravite ih: 1. **Кеше мен кітап оқыдым.** (Juče sam čitao knjigu.) 2. **Бүгін мен сирек жүгірдім.** (Danas sam retko trčao.) 3. **Ертең мен ұзақ уақыт күтемін.** (Sutra ću čekati dugo vremena.) 4. **Кейде мен әрқашан кино көремін.** (Ponekad uvek gledam film.)
Rešenja: 1. **Ispravno: Кеше мен кітап оқыдым.** 2. **Ispravno: Бүгін мен жиі жүгірдім.** (Danas trčim često.) 3. **Ispravno: Ертең мен қысқа уақыт күтемін.** (Sutra ću čekati kratko vreme.) 4. **Ispravno: Кейде мен кино көремін.** (Ponekad gledam film.)
Vežba 6: Razgovor[уреди | уреди извор]
Opišite svoj dan koristeći vremenske priloge. Na primer:
- **Бүгін мен жұмысқа барамын.** (Danas idem na posao.)
- **Кеше мен досыммен кездестім.** (Juče sam se sretao sa prijateljem.)
Rešenja: Ova vežba je otvorena i može se prilagoditi svakom studentu.
Vežba 7: Istraživanje[уреди | уреди извор]
Istražujte više vremenskih priloga u kazahstanskom jeziku. Zapišite najmanje 5 novih priloga koje ste pronašli i njihove prevode.
Rešenja: Ova vežba je otvorena i može se prilagoditi svakom studentu.
Vežba 8: Složite dijalog[уреди | уреди извор]
Složite dijalog između dva prijatelja koristeći vremenske priloge. Na primer:
- **А:** Бүгін не істейсің? (A: Šta radiš danas?)
- **B:** Мен жұмысқа барамын. (B: Idem na posao.)
Rešenja: Ova vežba je otvorena i može se prilagoditi svakom studentu.
Vežba 9: Ispunite rečenice[уреди | уреди извор]
Ispunite rečenice koristeći vremenske priloge: 1. Мен ______ (жиі/кеше) кино көремін. 2. ______ (ұзақ уақыт/кеше) мен досыммен кездестім.
Rešenja: 1. **жиі** (često) 2. **кеше** (jučer)
Vežba 10: Pronađite sinonime[уреди | уреди извор]
Pronađite sinonime za sledeće vremenske priloge: 1. бүгін 2. ертең 3. қысқа уақыт
Rešenja: (Otvorena vežba, sinonimi mogu varirati)