Language/Dutch/Grammar/Plural-and-Diminutives/az

Hollandaca → Qrammatika → 0-dan A1 Kursuna → Çoğul və Kiçikləşdirici

Giriş

Hollandaca dilində doğru bir şəkildə ismlərin çoğulunu və kiçikləşdiricisini yaratmaq, dilin qrammatikası üçün əhəmiyyətli bir hissədir. Bu, yalnız dilin strukturunu başa düşmək deyil, eyni zamanda gündəlik həyatda müzakirə etmək, yazmaq və oxumaq üçün də vacibdir. İsmin çoğul forması, bir neçə obyekt, insan və ya heyvanı ifadə etmək üçün istifadə edilir, kiçikləşdirici isə adətən bir şeyi daha kiçik və ya daha sevimli göstərmək üçün istifadə olunur. Bu dərs, sizə ismlərin çoğulunu və kiçikləşdiricisini formalaşdırmağı öyrədəcəkdir. Dərsimiz aşağıdakı bölmələrdən ibarətdir:

Çoğul Forması

Hollandaca ismlərin çoğul forması, adətən, "s" və ya "en" əlavə etməklə yaradılır. Bəzi ismlər isə xüsusi qaydalara əməl edir. Aşağıda çoğul forması ilə bağlı əsas qaydalar verilmişdir:

Əsas Qaydalar

1. "s" əlavə etmək: Bəzi ismlərə sadəcə "s" əlavə edilir.

2. "en" əlavə etmək: Bəzi ismlərə "en" əlavə edilir.

3. Dəyişikliklər: Bəzi ismlərdə son səs dəyişə bilər.

Aşağıdakı cədvəl, bu qaydaların nümunələrini təqdim edir:

Hollandaca	Tələffüz	Şimal Azərbaycanlıca
boek	buk	kitab
boeken	bukən	kitablar
huis	hays	ev
huizen	haysən	evlər
auto	auto	avtomobil
auto's	auto's	avtomobillər
kind	kint	uşaq
kinderen	kinderən	uşaqlar
hond	hont	it
honden	honten	itlər

Kiçikləşdirici Forması

Hollandaca dilində kiçikləşdiricilər, bir şeyi daha sevimli və ya kiçik göstərmək üçün istifadə olunur. Bunu adətən "-je", "-tje", "-pje" və ya "-etje" əlavələri ilə edir. Hər ismin cinsinə və sonuna görə kiçikləşdirici forması dəyişə bilər.

Qaydalar

1. "-je" əlavə etmək: Çoğu ismin sonunda "-je" əlavə edilir.

2. "-tje" əlavə etmək: Bəzi ismlərdə "-tje" istifadə olunur.

3. "-pje" və "-etje": Bu əlavələr də istifadə oluna bilər, amma daha az yaygındır.

Aşağıdakı cədvəl, kiçikləşdirici formalarını göstərir:

Hollandaca	Tələffüz	Şimal Azərbaycanlıca
boekje	bukyə	kiçik kitab
huisje	haysyə	kiçik ev
autootje	autotyə	kiçik avtomobil
kindje	kindyə	kiçik uşaq
hondje	hontyə	kiçik it
dagje	daqyə	kiçik gün
mannetje	manətjə	kiçik kişi
vrouwtje	vrautjə	kiçik qadın
boeketje	bukətjə	kiçik buket
plantje	plantyə	kiçik bitki

Təlimat və Tətbiq

Bu dərsdə öyrəndiklərinizi tətbiq etmək üçün bir neçə məşq hazırlamışıq. Hər bir məşqdən sonra sizin üçün cavabları və izahları təqdim edəcəyik.

Məşq 1: Çoğul Forması

Aşağıdakı ismlərin çoğul formalarını yazın:

1. kat

2. tafel

3. appel

4. stoel

5. kind

Cavablar

1. katten

2. tafels

3. appels

4. stoelen

5. kinderen

Məşq 2: Kiçikləşdirici Forması

Aşağıdakı ismlərin kiçikləşdirici formalarını yazın:

1. boek

2. huis

3. auto

4. kind

5. çiçək

Cavablar

1. boekje

2. huisje

3. autootje

4. kindje

5. çiçəkcə

Məşq 3: Doğru İfadəni Seçin

Aşağıdakı cümlələrdə boşluqları doldurun:

1. Ik zie twee ______ (hond).

2. Dit is een ______ (boek).

3. Er zijn veel ______ (kind).

Cavablar

1. honden

2. boekje

3. kinderen

Məşq 4: Cümlələri Düzgün Yaradın

Aşağıdakı sözləri istifadə edərək düzgün cümlələr yaradın:

1. (hond / klein)

2. (ev / yeni)

3. (kitab / çox)

Cavablar

1. Dit is een klein hondje.

2. Dit is een nieuw huis.

3. Dit zijn veel boeken.

Məşq 5: Kimi Cümlələr Yazın

Aşağıdakı cümlələri kiçikləşdirici forması ilə düzəldin:

1. Bu, bir itdir.

2. Bu, bir kitabdır.

3. Bu, bir evdir.

Cavablar

1. Bu, bir itcikdir.

2. Bu, bir kiçik kitabcadır.

3. Bu, bir kiçik evdir.

Məşq 6: Aşağıdakı İsm Cütlərini Tapın

Aşağıdakı ismlərin cütlərini tapın:

1. uşaq - ______

2. ev - ______

3. çiçək - ______

Cavablar

1. uşaqlar

2. evlər

3. çiçəklər

Məşq 7: Çoğul və Kiçikləşdirici Forması

Aşağıdakı ismləri çoğul və kiçikləşdirici formasını yazın:

1. masa

2. çanta

3. qələm

Cavablar

1. masalar, masaçıqlar

2. çantalar, çantacıq

3. qələmlər, qələmciyik

Məşq 8: Cümlələrdə Düzgün İfadəni Seçin

Aşağıdakı cümlələrdə boşluqları doldurun:

1. Ik heb twee ______ (şişe).

2. Bu, bir ______ (yemək).

Cavablar

1. şişələr

2. yeməkciyi

Məşq 9: Doğru İfadəni Tapın

Aşağıdakı cümlələrdə boşluqları doldurun:

1. Ev ______ (böyük) və ______ (gözəl).

Cavablar

1. Ev böyükdür və gözəldir.

Məşq 10: Cümlələri Doğru Şəkildə Düzgün Yaradın

Aşağıdakı sözləri istifadə edərək düzgün cümlələr yaradın:

1. (gözəl / çiçək)

2. (kiçik / uşaq)

Cavablar

1. Bu, gözəl bir çiçəkdir.

2. Bu, kiçik bir uşağdır.

Table of Contents - Dutch Course - 0 to A1

• Kurs Təqdimatı

  ---

Əlifba və Telaffuz

• Ünlülər və Şitlər
• Vurğu və Tezlik

  ---

İsdlər və Məqalələr

• Cinsiyyət və Məqalələr
• Əsrlər və Kiçikləşdirici

  ---

Fəillər və Qrammatika

• Hazırkı Zaman və Addım Fəillər
• Tənəzzül Fəilləri
• Modal Fəillər

  ---

Sıfatlar və Zərb Məqalələr

• Sıfatlar və Zərb Məqalələrinin Müqayisəsi
• Sıfatlar və Zərb Məqalələrinin Sıralanması

  ---

Ənzər və Zamir

• Məkan və Zaman Ənzərləri
• Özünüstün və Mülki Zamirlər

  ---

Ailə

• Ailə Üzvləri
• Ailə Həyatı və İlişkilər

  ---

Yeməklər və İçkilər

• Yeməklər və İngredientlər
• İçkilər və Tərəvəzlər

  ---

Səyahət

• Nəqliyyat Vasitələri
• Səyahət Məkanları

  ---

İş və İşlər

• İxtisaslar və İşlər
• İş Müraciətləri və Görüşlər

  ---

Hollandiya

• Cənub Afrika Coğrafiyası və İşarələri
• Tarix və Mənəvi Dəyərlər

  ---

Dutch Adətləri

• Salamlama və Etiket
• Bayram və Mərasimlər

Other lessons

• Vowels and Consonants
• 0 to A1 Course
• 0'dan A1'e Tamamlama Dersi → Gramer → Cinsiyet ve Makaleler
• Accent Marks and Stress