Difference between revisions of "Language/Turkish/Vocabulary/Cardinal-Numbers/hy"

Latest revision as of 06:30, 11 August 2024

Թուրքերեն → Բառապաշար → 0-ից A1 դասընթաց → Թիվեր (Բանալի)

Ներածություն[edit | edit source]

Թուրքերեն լեզուն շատ կարևոր է, հատկապես, երբ գալիս է թվերի և հաշվարկների թեմաներին: Թիվերն են այն հիմքերը, որոնք հնարավորություն են տալիս մեզ հաղորդակցվել, հաշվել առարկաներ, կատարել գնումներ, և նույնիսկ պատմել մեր տարիքը: Այս դասում, մենք կսովորենք թուրքական թիվերի համակարգը՝ սկսած սկզբնական թվերից: Արդյունքում, դուք կունենաք հիմք, որի վրա կարող եք կառուցել ձեր թուրքական լեզվաբառապաշարը:

Այս դասը, որը մաս է կազմում "0-ից A1 թուրքական դասընթացի", նպատակ ունի ձեզ սովորեցնել հիմնական թվերը, որոնք կօգնեն ձեզ շփվել առօրյա կյանքում: Մենք կսկսենք պարզ թվերից, և կտանք օրինակներ, որոնք կօգնեն ձեզ լավ հիշել յուրաքանչյուր թիվը:

Թիվերի ներկայացում[edit | edit source]

Թուրքերենում հիմնական թվերը ներկայացվում են շատ պարզ ձևով: Մեր նպատակն է հասկանալ, թե ինչպես են կազմվում թվերը 1-ից 10-ը: Ահա այդ թվերը, որոնք դուք պետք է հիշեք:

Թուրքերեն	Արտաբառություն	Հայերեն
bir	[biɾ]	մեկ
iki	[iki]	երկու
üç	[ytʃ]	երեք
dört	[dørt]	չորս
beş	[beʃ]	հինգ
altı	[altɯ]	վեց
yedi	[jede]	յոթ
sekiz	[sekiːz]	ութ
dokuz	[dokuz]	ինը
on	[on]	տաս

Այս թվերը շատ կարևոր են, քանի որ դրանք հիմք են կազմում հաջորդ թվերի կառուցման համար, ինչպես նաև մենք կտեսնենք, որ ավելի մեծ թվերը կազմում են այս հիմնական թվերից:

Թիվերի դասավորություն[edit | edit source]

Թուրքական թիվերի համակարգը ունի որոշակի կանոններ, որոնք օգնում են հասկանալ, թե ինչպես են կազմվում ավելի մեծ թվերը: Օրինակ, 11-ից 19-ը թվերը կազմվում են "on" (տաս) + հիմնական թիվ:

Թուրքերեն	Արտաբառություն	Հայերեն
on bir	[on biɾ]	տասնմեկ
on iki	[on iki]	տասներկու
on üç	[on ytʃ]	տասներեք
on dört	[on dørt]	տասնչորս
on beş	[on beʃ]	տասնհինգ
on altı	[on altɯ]	տասնվեց
on yedi	[on jede]	տասնյոթ
on sekiz	[on sekiːz]	տասնութ
on dokuz	[on dokuz]	տասնինն

Այսպիսով, մենք տեսնում ենք, որ 11-19 թվերը շատ հեշտ են կազմվում, և դուք պարզապես պետք է համակցեք "on"-ը համապատասխան թվի հետ:

Ավելի մեծ թվեր[edit | edit source]

Երբ խոսում ենք 20-ից սկսած թվերի մասին, թուրքական թիվերը հետևյալն են.

Թուրքերեն	Արտաբառություն	Հայերեն
yirmi	[jiɾmi]	քսան
otuz	[otuz]	երեսուն
kırk	[kɯɾk]	քառասուն
elli	[eli]	հիսուն
altmış	[altmɯʃ]	վաթսուն
yetmiş	[jetmiʃ]	յոթանասուն
seksen	[seksɛn]	ութսուն
doksan	[doksan]	իննսուն
yüz	[yɯz]	հարյուր

Այս թվերը նույնպես կարող են համակցվել, որպեսզի ստացվեն ավելի մեծ թվեր: Օրինակ, 21-ը թուրքերեն կլինի "yirmi bir" (քսան մեկ):

Թիվերի օգտագործում[edit | edit source]

Թիվերը ոչ միայն օգտագործվում են հաշվարկելու համար, այլ նաև առօրյա կյանքում: Դրանք օգնում են մեզ հասկանալ ժամերը, ամսաթիվերը, գումարները և այլն:

Պարապմունքներ[edit | edit source]

Այժմ, երբ դուք արդեն սովորել եք հիմնական թվերը, եկեք փորձենք դրանք կիրառել:

Մարզանք 1[edit | edit source]

Որո՞նք են թուրքական թվերը 1-ից 10-ը:

1. bir

2. iki

3. üç

4. dört

5. beş

6. altı

7. yedi

8. sekiz

9. dokuz

10. on

Մարզանք 2[edit | edit source]

Թվեր գրեք 11-ից 19-ը:

1. on bir

2. on iki

3. on üç

4. on dört

5. on beş

6. on altı

7. on yedi

8. on sekiz

9. on dokuz

Մարզանք 3[edit | edit source]

Թվեր գրեք 20-ից 30-ը:

1. yirmi

2. yirmi bir

3. yirmi iki

4. yirmի երեք

5. yirmի չորս

6. yirmի հինգ

7. yirmի վեց

8. yirmի յոթ

9. yirmի ութ

10. yirmի ինը

Հիմնական թվերի կիրառման վարժություններ[edit | edit source]

1. Ով է: Գրեք ձեր տարիքը թուրքերեն:

2. Գնումներ: Ինչքան արժե այս առարկան, եթե գինը 15 TL է?

3. Ժամանակ: Ինչպես կասեք "10:30" թուրքերեն:

4. Ամսաթիվ: Ինչպես կասեք "20 հունվար" թուրքերեն:

5. Հաշվարկ: Եթե դուք ունեք 3 մրգեր, և գնել եք 5-ը, ինչքան ունեք ընդհանուր?

6. Հաշվարկ: Եթե դուք ունեք 10 TL, և ծախսել եք 4 TL, ինչքան մնացել է ձեզ?

7. Գրեք: Գրեք 5 տարբեր թվեր, որոնք կարող եք տեսնել ձեր շուրջը:

8. Հաշվարկ: Որքան է 2 x 3?

9. Խաղարկություն: Խաղացեք խաղ, որտեղ դուք պետք է ասեք թիվը, երբ մեկը ասում է "մեկ":

10. Հաշվարկ: Գրեք 10-ից 1-ը թվերը հակառակ ترتیبով:

Պատասխաններ և բացատրություններ[edit | edit source]

1. Ձեր տարիքը: (պատասխան)

2. 15 TL = onbeş TL

3. 10:30 = on buçuk

4. 20 հունվար = yirmi Ocak

5. 3 + 5 = 8

6. 10 - 4 = 6

7. (պատասխան)

8. 2 x 3 = 6

9. (խաղ)

10. 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1

Table of Contents - Turkish Course - 0 to A1[edit source]

դասընթացի ներկայացուցիչ

Turkish Alphabet

Basic Grammar

Complex Grammar

Everyday Phrases

Numbers and Time

Turkish Culture

Daily Life

Other lessons[edit | edit source]

@@ Line 1: / Line 1: @@
 {{Turkish-Page-Top}}
+<div class="pg_page_title"><span lang>[[Language/Turkish/hy|Թուրքերեն]] </span> → <span cat>[[Language/Turkish/Vocabulary/hy|Բառապաշար]]</span> → <span level>[[Language/Turkish/Grammar/0-to-A1-Course/hy|0-ից A1 դասընթաց]]</span> → <span title>Թիվեր (Բանալի)</span></div>
-<div class="pg_page_title"><span lang>Թուրքերեն</span> → <span cat>Բառապաշար</span> → <span level>[[Language/Turkish/Grammar/0-to-A1-Course/hy|0-ից A1-ը միայն]]</span> → <span title>Թվային թվեր</span></div>
+== Ներածություն ==
+Թուրքերեն լեզուն շատ կարևոր է, հատկապես, երբ գալիս է թվերի և հաշվարկների թեմաներին: Թիվերն են այն հիմքերը, որոնք հնարավորություն են տալիս մեզ հաղորդակցվել, հաշվել առարկաներ, կատարել գնումներ, և նույնիսկ պատմել մեր տարիքը: Այս դասում, մենք կսովորենք թուրքական թիվերի համակարգը՝ սկսած սկզբնական թվերից: Արդյունքում, դուք կունենաք հիմք, որի վրա կարող եք կառուցել ձեր թուրքական լեզվաբառապաշարը:
+Այս դասը, որը մաս է կազմում "0-ից A1 թուրքական դասընթացի", նպատակ ունի ձեզ սովորեցնել հիմնական թվերը, որոնք կօգնեն ձեզ շփվել առօրյա կյանքում: Մենք կսկսենք պարզ թվերից, և կտանք օրինակներ, որոնք կօգնեն ձեզ լավ հիշել յուրաքանչյուր թիվը:
 __TOC__
-== Բառապաշար ==
+=== Թիվերի ներկայացում ===
+Թուրքերենում հիմնական թվերը ներկայացվում են շատ պարզ ձևով: Մեր նպատակն է հասկանալ, թե ինչպես են կազմվում թվերը 1-ից 10-ը: Ահա այդ թվերը, որոնք դուք պետք է հիշեք:
+{| class="wikitable"
+! Թուրքերեն !! Արտաբառություն !! Հայերեն
+|-
+| bir  || [biɾ] || մեկ
-Այս դասընթացում մենք կսովորենք, թե ինչպես հաշվել թվերը թուրքերենում և ինչպես ասել թվային թվերը։
+|-
+| iki  || [iki] || երկու
+|-
-== Թվեր ==
+| üç  || [ytʃ] || երեք
-Թուրքերենում թվերը հաշվում են համապատասխան թանգարանական նշաններով։ Թվերը մեկից մինչև հազարը բառում գրվում են մի մասը, իսկ հազարը գրվում է բույսերով։
+|-
-=== Բանալիներ ===
+| dört  || [dørt] || չորս
-- Մեկ - bir
-- Երկու - iki
-- Երեք - üç
-- Չորս - dört
-- Հինգ - beş
-- Վեց - altı
-- Յոթ - yedi
-- Ութ - səkkiz
-- Հազար - dokuz
-- Հազար - on
-== Թվային թվեր ==
+|-
-Թվային թվերն ունեն համապատասխան թանգարանական տեսք։ Թվային թվերը կամայական առաջին թվային նշանով սկսվում են և հետո ավելացվում են քայլ մեկով։
+| beş  || [beʃ] || հինգ
-=== Բանալիներ ===
+|-
-- 10 - on
-- 20 - yirmi
-- 30 - otuz
-- 40 - qırx
-- 50 - əlli
-- 60 - altmış
-- 70 - yetmiş
-- 80 - səksən
-- 90 - doxsan
-- 100 - yüz
-Թուրքերենում թվային թվերը կամայական առաջին թվային նշանով սկսվում են և հետո ավելացվում են քայլ մեկով։ Մեկ հազարը համարվում է "yüz"։ Օրինակ՝ 101 - "yüz bir", 345 - "üç yüz qırx beş" և այլն։
+| altı  || [altɯ] || վեց
-== Պարունակում ==
+|-
-Պարունակումը պետք է լինի այսպես.
+| yedi  || [jede] || յոթ
+|-
+| sekiz  || [sekiːz] || ութ
+|-
+| dokuz  || [dokuz] || ինը
+|-
+| on  || [on] || տաս
+|}
+Այս թվերը շատ կարևոր են, քանի որ դրանք հիմք են կազմում հաջորդ թվերի կառուցման համար, ինչպես նաև մենք կտեսնենք, որ ավելի մեծ թվերը կազմում են այս հիմնական թվերից:
+=== Թիվերի դասավորություն ===
+Թուրքական թիվերի համակարգը ունի որոշակի կանոններ, որոնք օգնում են հասկանալ, թե ինչպես են կազմվում ավելի մեծ թվերը: Օրինակ, 11-ից 19-ը թվերը կազմվում են "on" (տաս) + հիմնական թիվ:
 {| class="wikitable"
-! Թուրքերեն !! Արդյունքը (IPA կամ Լատինական գրադարանով) !! Հայերեն թարգմանությունը
+! Թուրքերեն !! Արտաբառություն !! Հայերեն
 |-
-| մեկ || mɛk / mek || մեկ
+| on bir  || [on biɾ] || տասնմեկ
 |-
-| երկու || iki || երկու
+| on iki  || [on iki] || տասներկու
 |-
-| երեք || yt͡ʃ / erkɛk || երեք
+| on üç  || [on ytʃ] || տասներեք
+|-
+| on dört  || [on dørt] || տասնչորս
 |-
-| չորս || tʃɔrʃ || չորս
+| on beş  || [on beʃ] || տասնհինգ
+|-
+| on altı  || [on altɯ] || տասնվեց
+|-
+| on yedi  || [on jede] || տասնյոթ
+|-
+| on sekiz  || [on sekiːz] || տասնութ
+|-
+| on dokuz  || [on dokuz] || տասնինն
+|}
+Այսպիսով, մենք տեսնում ենք, որ 11-19 թվերը շատ հեշտ են կազմվում, և դուք պարզապես պետք է համակցեք "on"-ը համապատասխան թվի հետ:
+=== Ավելի մեծ թվեր ===
+Երբ խոսում ենք 20-ից սկսած թվերի մասին, թուրքական թիվերը հետևյալն են.
+{| class="wikitable"
+! Թուրքերեն !! Արտաբառություն !! Հայերեն
 |-
-| հինգ || hiŋ || հինգ
+| yirmi  || [jiɾmi] || քսան
 |-
-| վեց || vɛtʃ || վեց
+| otuz  || [otuz] || երեսուն
 |-
-| յոթ || joːt || յոթ
+| kırk  || [kɯɾk] || քառասուն
 |-
-| ութ || yʊtʃ || ութ
+| elli  || [eli] || հիսուն
 |-
-| հազար || hɑzɑr || հազար
+| altmış  || [altmɯʃ] || վաթսուն
 |-
-| հազար || on || տասը
+| yetmiş  || [jetmiʃ] || յոթանասուն
+|-
+| seksen  || [seksɛn] || ութսուն
+|-
+| doksan  || [doksan] || իննսուն
+|-
+| yüz  || [yɯz] || հարյուր
 |}
-== Դասընթացի ավարտ ==
+Այս թվերը նույնպես կարող են համակցվել, որպեսզի ստացվեն ավելի մեծ թվեր: Օրինակ, 21-ը թուրքերեն կլինի "yirmi bir" (քսան մեկ):
+=== Թիվերի օգտագործում ===
+Թիվերը ոչ միայն օգտագործվում են հաշվարկելու համար, այլ նաև առօրյա կյանքում: Դրանք օգնում են մեզ հասկանալ ժամերը, ամսաթիվերը, գումարները և այլն:
+=== Պարապմունքներ ===
+Այժմ, երբ դուք արդեն սովորել եք հիմնական թվերը, եկեք փորձենք դրանք կիրառել:
+==== Մարզանք 1 ====
+Որո՞նք են թուրքական թվերը 1-ից 10-ը:
+. bir
+. iki
+. üç
+. dört
+. beş
+. altı
+. yedi
+. sekiz
+. dokuz
+. on
+==== Մարզանք 2 ====
+Թվեր գրեք 11-ից 19-ը:
+. on bir
+. on iki
+. on üç
+. on dört
+. on beş
+. on altı
+. on yedi
+. on sekiz
+. on dokuz
+==== Մարզանք 3 ====
+Թվեր գրեք 20-ից 30-ը:
+. yirmi
+. yirmi bir
+. yirmi iki
+. yirmի երեք
+. yirmի չորս
+. yirmի հինգ
+. yirmի վեց
+. yirmի յոթ
+. yirmի ութ
+. yirmի ինը
+=== Հիմնական թվերի կիրառման վարժություններ ===
+. '''Ով է''': Գրեք ձեր տարիքը թուրքերեն:
+. '''Գնումներ''': Ինչքան արժե այս առարկան, եթե գինը 15 TL է?
+. '''Ժամանակ''': Ինչպես կասեք "10:30" թուրքերեն:
+. '''Ամսաթիվ''': Ինչպես կասեք "20 հունվար" թուրքերեն:
+. '''Հաշվարկ''': Եթե դուք ունեք 3 մրգեր, և գնել եք 5-ը, ինչքան ունեք ընդհանուր?
+. '''Հաշվարկ''': Եթե դուք ունեք 10 TL, և ծախսել եք 4 TL, ինչքան մնացել է ձեզ?
+. '''Գրեք''': Գրեք 5 տարբեր թվեր, որոնք կարող եք տեսնել ձեր շուրջը:
+. '''Հաշվարկ''': Որքան է 2 x 3?
+. '''Խաղարկություն''': Խաղացեք խաղ, որտեղ դուք պետք է ասեք թիվը, երբ մեկը ասում է "մեկ":
+. '''Հաշվարկ''': Գրեք 10-ից 1-ը թվերը հակառակ ترتیبով:
+=== Պատասխաններ և բացատրություններ ===
+. Ձեր տարիքը: (պատասխան)
+. 15 TL = onbeş TL
-Հովանավոր թուրքերեն իմանալուց հետո, մեր հետաքրքիր ժամանակները կապնուղղելով հայկական ուսուցման մեջ, դուք կարող եք վարկանիշները խոսել նախասման մեջ։
+. 10:30 = on buçuk
+. 20 հունվար = yirmi Ocak
+. 3 + 5 = 8
+. 10 - 4 = 6
+. (պատասխան)
+. 2 x 3 = 6
+. (խաղ)
+. 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1
 {{#seo:
-|title=Պարունակում թուրքերենում և թվային թվերը
-|keywords=թուրքերեն, թվային թվեր
+|title=Թուրքական թվեր
-|description=Այս դասընթացում մենք կսովորենք, թե ինչպես հաշվել թվերը թուրքերենում և ինչպես ասել թվային թվերը։
+|keywords=թուրքական բառապաշար, թիվեր, ուսում, թուրքերեն
+|description=Այս դասում դուք կսովորեք, թե ինչպես հաշվել թուրքերեն և բանալի թվերը:
 }}
-{{Turkish-0-to-A1-Course-TOC-hy}}
+{{Template:Turkish-0-to-A1-Course-TOC-hy}}
 [[Category:Course]]
@@ Line 88: / Line 299: @@
 [[Category:0-to-A1-Course]]
 [[Category:Turkish-0-to-A1-Course]]
-<span gpt></span> <span model=gpt-3.5-turbo></span> <span temperature=0.7></span>
+<span openai_correct_model></span> <span gpt></span> <span model=gpt-4o-mini></span> <span temperature=0.7></span>
+==Other lessons==
+* [[Language/Turkish/Vocabulary/Ordinal-Numbers/hy|0 to A1 Course → Vocabulary → Ordinal Numbers]]
+* [[Language/Turkish/Vocabulary/Food-and-Drink/hy|0-ից A1-ը՝ Տոնական և խմիչք → Բացատրություն → Տոնական և խմիչք]]
+* [[Language/Turkish/Vocabulary/Time/hy|0-ից A1 դասընթաց → բառապաշար → ժամանակ]]
+* [[Language/Turkish/Vocabulary/Greeting/hy|0 to A1 Course → Vocabulary → Greeting]]
+* [[Language/Turkish/Vocabulary/Shopping/hy|0-ից A1-ի դեպքում → Բառապաշար → Գնումներ]]
 {{Turkish-Page-Bottom}}