Language/Turkish/Grammar/Nouns/hy

Թուրքերեն → Գրամատիկա → 0-ից A1 դասընթաց → Անուններ

Ներածություն

Թուրքերեն լեզուն է, որը հարուստ է մշակույթով և պատմությամբ։ Անունները՝ որպես լեզվի հիմնարար բաղադրիչներ, մեծ դեր են խաղում հաղորդակցության մեջ։ Այս դասում մենք կսովորենք թուրքական անուններիDeclension (մարզման) և բազմապատկման (կազմակերպման) հիմնական սկզբունքները։ Նրանց ճիշտ օգտագործումը կարևոր է, քանի որ դրանք կազմում են մեր խոսքի հիմնական կառուցվածքն ու իմաստը։

Այս դասը կօգնի ձեզ հասկանալ.

• Ինչպես ձևափոխել անունները

• Ինչպես ձևավորել բազմությունը

• Հիմնական կանոններ ու բացառություններ

Անունների ձևափոխություն

Թուրքերենում անունները կարող են փոփոխվել ըստ քանակի, սեռի և այլ գործոնների։ Դրա համար կան որոշակի կանոններ, որոնք պետք է հաշվի առնել։

Անունների միավոր և բազմություն

Անունները թուրքական լեզվում հիմնականում ունեն միավոր և բազմության ձևեր։

• Միավոր անուն - երբ խոսքը վերաբերում է մեկ առարկայի կամ անձի։

• Բազմություն - երբ խոսքը վերաբերում է մի քանի առարկաների կամ անձանց։

Բազմության ձևավորում

Թուրքերենում անունների բազմությունը սովորաբար ձևավորվում է `-ler` կամ `-lar` հավելվածների միջոցով։

• Եթե անունը ավարտվում է ձայնավորով, ապա `-ler` հավելվածը կավելանա։

• Եթե անունը ավարտվում է անձայն բառնով, ապա `-lar` հավելվածը կավելանա։

Օրինակներ

Turkish	Pronunciation	Armenian
kitap	[kitɑp]	գիրք
kitaplar	[kitɑplɑr]	գրքեր
masa	[mɑsɑ]	սեղան
masalar	[mɑsɑlɑr]	սեղաններ
çocuk	[tʃodʒuk]	երեխա
çocuklar	[tʃodʒuklɑr]	երեխաներ
araba	[ɑɾɑbɑ]	մեքենա
arabalar	[ɑɾɑbɑlɑr]	մեքենաներ
ev	[ev]	տուն
evler	[evleɾ]	տներ

Անունների ձևափոխման կանոնները

Թուրքական անունների ձևափոխման կանոնները տարբեր են, բայց հիմնականում կարելի է ասել, որ:

1. Անձի էականությունը - անուններն ունեն տարբեր ձևեր ըստ անձի (տվյալ դեպքում՝ միավոր կամ բազմություն)։

2. Անունների տիպերը - անունները կարող են լինել անձնական, ընդհանուր, հատուկ և այլն։

3. Անունների ծագումը - որոշ անուններ կարող են ունենալ հատուկ ավելացումներ, որոնք ազդում են ձևափոխման վրա։

Օրինակներ

Turkish	Pronunciation	Armenian
öğretmen	[øːɾɛtmen]	ուսուցիչ
öğretmenler	[øːɾɛtmenleɾ]	ուսուցիչներ
öğrenci	[øːɾɛndʒi]	ուսանող
öğrenciler	[øːɾɛndʒileɾ]	ուսանողներ
şehir	[ʃehiɾ]	քաղաք
şehirler	[ʃehiɾleɾ]	քաղաքներ
arkadaş	[aɾkɑdaʃ]	ընկեր
arkadaşlar	[aɾkɑdaʃlɑɾ]	ընկերներ
yemek	[jɛmɛk]	ճաշ
yemekler	[jɛmɛkleɾ]	ճաշեր

Կենսագրական անուններ

Կենսագրական անունները, որոնք կարող են լինել նաև հատուկ անուններ, ունեն իրենց առանձնահատկությունները:

• Հատուկ անուններ - օգտագործվում են անձանց կամ վայրերի համար, օրինակ՝ քաղաքների, պետությունների անունները։

• Անձնական անուններ - դրանք վերաբերում են անձանց՝ օրինակ՝ Մեհմեթ, Զեյնապ և այլն։

Օրինակներ

Turkish	Pronunciation	Armenian
İstanbul	[isˈtambul]	Ստամբուլ
Türkiye	[ˈtyɾkije]	Թուրքիա
Ahmet	[aχˈmet]	Ահմետ
Elif	[eˈlif]	Էլիֆ
Selin	[seˈlin]	Սելին
Mehmet	[mehˈmet]	Մեհմեթ
Ankara	[ˈaŋkaɾa]	Անկարա
İzmir	[ˈizmiɾ]	Իզմիր
Ali	[aˈli]	Ալի
Zeynep	[zejˈnep]	Զեյնապ

Արտաքին անուններ

Արտաքին անունները կարող են լինել նաև միջազգային անուններ, որոնք հաճախ թարգմանվում են։

• Արտաքին անուններ - կարող են լինել տարբեր լեզուներից ծագող անուններ, որոնք ընդունվում են թուրքական լեզվում։

Օրինակներ

Turkish	Pronunciation	Armenian
Maria	[maˈɾi.a]	Մարիա
John	[d͡ʒon]	Ջոն
David	[daˈvid]	Դավիթ
Anna	[ˈana]	Աննա
Paul	[pɔl]	Պոլ
Lisa	[ˈlisa]	Լիզա
Michael	[ˈmaɪkəl]	Մայքլ
Sarah	[ˈsæɹə]	Սառա
James	[d͡ʒeɪmz]	Ջեյմս
Rachel	[ˈreɪʧəl]	Ռեյչել

Դասավանդման վարժություններ

1. Վարժություն 1: Գտնել անունները միավոր և բազմության մեջ։

• Գրել 5 անուն միավոր և 5 անուն բազմություն։

• Պատասխաններ:

• Անուններ (միավոր): masa, araba, kitap, çocuk, ev

• Անուններ (բազմություն): masalar, arabalar, kitaplar, çocuklar, evler

2. Վարժություն 2: Կատարել անունների ձևափոխումներ։

• Օգտագործել հետևյալ անունները և ձևափոխել դրանք բազմության։

• Պատասխաններ:

• öğretmen → öğretmenler

• öğrenci → öğrenciler

• şehir → şehirler

• arkadaş → arkadaşlar

• yemek → yemekler

3. Վարժություն 3: Լրացնել բաց տարածքները։

• ____ (kitap) - ____ (kitaplar)

• ____ (masa) - ____ (masalar)

• Պատասխաններ:

• kitap - kitaplar

• masa - masalar

4. Վարժություն 4: Անձնական անունների ձևափոխում։

• Գրել 5 անձնական անուն և դրանց բազմության ձևը։

• Պատասխաններ:

• Ali → Aliler

• Zeynep → Zeynepler

• Ahmet → Ahmetler

• Elif → Elifler

• Selin → Selinler

5. Վարժություն 5: Իրականացնել արտաքին անունների թարգմանություն։

• Գրել 5 արտաքին անուն և դրանց թուրքական տարբերակը։

• Պատասխաններ:

• Maria → Մարիա

• John → Ջոն

• David → Դավիթ

• Anna → Աննա

• Paul → Պոլ

6. Վարժություն 6: Թարգմանել հետևյալ բառերը թուրքերեն։

• 1. դպրոց

• 2. ուսուցիչ

• 3. ընկեր

• 4. քաղաք

• 5. երեխաներ

• Պատասխաններ:

• դպրոց → okul

• ուսուցիչ → öğretmen

• ընկեր → arkadaş

• քաղաք → şehir

• երեխաներ → çocuklar

7. Վարժություն 7: Գրել 5 ընդհանուր անուն և դրանց բազմության ձևը։

• Պատասխաններ:

• masa → masalar

• araba → arabalar

• kitap → kitaplar

• ev → evler

• çocuk → çocuklar

8. Վարժություն 8: Գրել 5 կենսագրական անուն և դրանց թուրքական տարբերակը։

• Պատասխաններ:

• Ahmet → Ահմեդ

• Elif → Էլիֆ

• İstanbul → Ստամբուլ

• Türkiye → Թուրքիա

• Ankara → Անկարա

9. Վարժություն 9: Անունների ձևափոխման կանոնները։

• Գրել 5 անուն և դրանց ձևափոխումները։

• Պատասխաններ:

• araba → arabalar

• masa → masalar

• şehir → şehirler

• öğretmen → öğretmenler

• yemek → yemekler

10. Վարժություն 10: Գրել 5 միջազգային անուն և դրանց թուրքական տարբերակը։

• Պատասխաններ:

• Maria → Մարիա

• John → Ջոն

• David → Դավիթ

• Anna → Աննա

• Paul → Պոլ

Table of Contents - Turkish Course - 0 to A1

• դասընթացի ներկայացուցիչ

  ---

Turkish Alphabet

• Բացատոռներ և Գծականներ
• Ենթադրման լավագույնություն

  ---

Basic Grammar

• Բառեր
• Ենթածայրեր
• Ածականեր
• Անձնականեր

  ---

Complex Grammar

• Գաղափարներ
• Գործիքներ
• Կարճաբանական մասեր

  ---

Everyday Phrases

• Ողջույներ
• Ուղղության հարցումներ
• Խոհանոց և խմիչք
• Գնումներ

  ---

Numbers and Time

• Պարզ թվեր
• Տեսական թվեր
• Ժամանակ

  ---

Turkish Culture

• Պատմություն և Երկրագիր
• Ծանրություն և Դիցուքներ
• Խոհանոց
• Մուտքեր և Փարեր

  ---

Daily Life

• Բնակություն
• Ընդհանուր կյանք և հարցրու հոգու
• Կրոն
• Տեղադրություն և ճանապարհոցի ճկունություն

Other lessons

• 0-ից A1-ը միայնակ → լեզվաբանություն → Բացատվածքներ և Գոյացիներ
• 0 մինչև A1 Դասընթաց → Գրականություն → Բառացույցներ
• 0 to A1 Course → Grammar → Cases
• 0-Ա1 Դասընթաց → բառախոսություն → Գործառույթներ
• 0 մինչև A1 դասընթաց → լեզվաբանություն → Գոյանանուններ
• 0 to A1 Course
• 0 մինչև A1 → մանրամասն → արտադրություն
• 0-ից A1-ը համարվող Թուրքերեն Դասընթաց → Դասընթաց → Կարողանում ենք
• 0-ից-A1 դասընթաց → լեզվաբանություն → Ենթածրավելումներ