Language/Serbian/Grammar/Verbs:-Reflexive-Verbs/tr

Sırpça → Dilbilgisi → 0'dan A1'e Kurs → Dönülücü Fiiller

Giriş

Sırpça dilinde fiillerin kullanımı oldukça önemli bir yer tutar. Bu dersimizde, özellikle dönülücü fiiller üzerine yoğunlaşacağız. Dönülücü fiiller, öznenin eylemi kendisine uyguladığı durumları ifade eder. Yani, bir kişi bir şeyi kendisine yapıyor ise bu fiil dönülücü olarak adlandırılır. Örneğin, "O, saçını tarıyor." cümlesinde "tarıyor" fiili, öznenin (o kişinin) kendisine yönelik bir eylemi ifade eder. Bu dersin amacı, dönülücü fiillerin nasıl kullanıldığını anlamanızı sağlamak ve bunları günlük konuşmalarda nasıl uygulayabileceğinizi öğretmektir.

Dersimiz şu bölümlerden oluşacak:

1. Dönülücü Fiillerin Tanımı

2. Dönülücü Fiillerin Kullanım Alanları

3. Örnek Dönülücü Fiiller

4. Dönülücü Fiillerle İlgili Alıştırmalar

5. Çözüm ve Açıklamalar

Dönülücü Fiillerin Tanımı

Dönülücü fiiller, öznenin eylemi kendisine uyguladığı durumları ifade eden fiillerdir. Sırpçada dönülücü fiiller genellikle "-ti" veya "-vati" ekleri ile oluşturulur. Bu ekler fiilin köküne eklenerek öznenin eylemi kendisine yaptığı anlamını taşır. Şimdi, dönülücü fiillerin nasıl yapıldığını ve hangi durumlarda kullanıldığını daha detaylı bir şekilde inceleyelim.

Dönülücü Fiillerin Kullanım Alanları

Dönülücü fiillerin kullanımı, Sırpçada birçok farklı durumu ifade etmek için gereklidir. Aşağıda bu fiillerin kullanıldığı bazı alanlar yer almaktadır:

• Kendi bakımını yapma: "O, dişlerini fırçalıyor."

• Duygusal durumlar: "O, üzülüyor."

• Fiziksel hareketler: "O, yıkanıyor."

• Günlük rutinler: "O, kahvaltı yapıyor."

Örnek Dönülücü Fiiller

Şimdi, bazı örnek dönülücü fiiller üzerinde duralım. Aşağıda, bazı Sırpça dönülücü fiiller ve Türkçe karşılıkları bulunmaktadır:

Sırpça	Telaffuz	Türkçe
češljati se	çešljati se	saçını taramak
brijati se	briyati se	tıraş olmak
oblačiti se	oblaçiti se	giyinmek
umivati se	umivati se	yıkanmak
smejati se	smejati se	gülmek
ljutiti se	lyutiti se	sinirlenmek
odmarati se	odmarati se	dinlenmek
radovati se	radovati se	sevinmek
zauzeti se	zauzeti se	meşgul olmak
zaljubiti se	zaljubiti se	aşık olmak

Bu fiiller, Sırpçada yaygın olarak kullanılan dönülücü fiillerdir. Her biri, öznenin kendisine yönelik bir eylemi ifade eder.

Dönülücü Fiillerle İlgili Alıştırmalar

Artık dönülücü fiillerin nasıl kullanıldığını öğrendiğimize göre, şimdi bu bilgileri pekiştirmek için alıştırmalar yapalım. Aşağıda, her bir alıştırma için talimatlar ve örnekler bulunmaktadır.

Alıştırma 1: Dönülücü Fiil Tamamlama

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan kısımları uygun dönülücü fiillerle tamamlayınız.

1. O, her sabah __________ (yıkanmak).

2. Ben, her akşam __________ (gülmek).

3. Onlar, sinemaya gitmeden önce __________ (giyinmek).

4. Sen, dişlerini __________ (fırçalamak) unuttun.

Alıştırma 2: Doğru Fiil Seçimi

Aşağıdaki cümlelerde doğru dönülücü fiili seçiniz.

1. O, saçını __________ (taramak/brijati se).

2. Ben, her gün __________ (odmarati se/česljati se) yaparım.

3. Onlar, doğum gününde __________ (smejati se/ljutiti se) çok eğlenirler.

4. Sen, bu akşam __________ (zaljubiti se/umivati se) karar verdin.

Alıştırma 3: Cümle Yazma

Aşağıdaki kelimeleri kullanarak kendi cümlelerinizi yazınız.

1. umivati se

2. ljutiti se

3. smejati se

4. brijati se

Alıştırma 4: Anlamını Bulma

Aşağıdaki Sırpça cümlelerin Türkçe çevirisini yapınız.

1. On se smeje.

2. Ona se ljutio.

3. Oni se oblače.

4. Ti se umiješ.

Alıştırma 5: Fiil Çevirisi

Aşağıdaki Türkçe cümleleri Sırpçaya çeviriniz.

1. Ben kahvaltı yapıyorum.

2. O, yıkanıyor.

3. Sen, gülüyorsun.

4. Onlar, giyinmek istiyorlar.

Çözüm ve Açıklamalar

Alıştırmaların çözümleri aşağıda verilmiştir:

Alıştırma 1: Dönülücü Fiil Tamamlama

1. O, her sabah se umiva (yıkanmak).

2. Ben, her akşam se smejem (gülmek).

3. Onlar, sinemaya gitmeden önce se oblače (giyinmek).

4. Sen, dişlerini se češljaš (fırçalamak) unuttun.

Alıştırma 2: Doğru Fiil Seçimi

1. O, saçını se češlja (taramak).

2. Ben, her gün se odmaram (odmarati se) yaparım.

3. Onlar, doğum gününde se smeju (smejati se) çok eğlenirler.

4. Sen, bu akşam se zaljubi (zaljubiti se) karar verdin.

Alıştırma 3: Cümle Yazma

Örnek Cümleler:

1. Ben her sabah yıkanırım.

2. O, sinirleniyor.

3. Onlar her zaman gülüyorlar.

4. O, tıraş oluyor.

Alıştırma 4: Anlamını Bulma

1. O gülüyor.

2. O, sinirlendi.

3. Onlar giyiniyorlar.

4. Sen yıkanıyorsun.

Alıştırma 5: Fiil Çevirisi

1. Ben kahvaltı yapıyorum. - Ja se doručkujem.

2. O, yıkanıyor. - On se umiva.

3. Sen, gülüyorsun. - Ti se smeješ.

4. Onlar, giyinmek istiyorlar. - Oni se oblače.

Şimdi, dönülücü fiillerle ilgili yeterli bilgiye sahip olduğunuzu umuyoruz. Bu ders, Sırpça dilinde kendinizi ifade etme yeteneğinizi geliştirmenize yardımcı olacaktır. Dönülücü fiiller, günlük konuşmalarınızda sıkça karşınıza çıkacak ve bu bilgiyi kullanarak daha akıcı bir şekilde iletişim kurabileceksiniz.

Sırpça Kursu - 0'tan A1'e Tablosu

• Kurs Sunumu

  ---

Sırpça Dilbilgisine Giriş

• İsimler: Cinsiyet ve Sayı
• Durumlar: Yönelme ve Hedefe Yönelme
• Zamirler: Şahıs Zamirleri
• Fiiller: Şimdiki Zaman
• Fiiller: Geçmiş Zaman

  ---

Sırpça Kelime Hazinesine Giriş

• Selamlama ve Tanışma
• Sayılar ve Sayma
• Yiyecek ve İçecek
• Aile ve İlişkiler
• Ulaşım ve Yönler

  ---

Sırp Kültürüne Giriş

• Geleneksel Sırp Müziği
• Dini Festivaller
• Halk Dansları
• Sırp Filmleri
• Mutfak

  ---

Zamirler: İyelik Zamirleri

• Fiiller: Gelecek Zaman
• Sıfatlar: Karşılaştırmalı ve Üstünlük Belirten
• Fiiller: Emir Kipi

  ---

Alışveriş

• Giyim ve Aksesuarlar
• Pazarda
• Bankacılık ve Para

  ---

Spor ve Rekreasyon

• Sırbistan'da Futbol
• Kış Sporları
• Müzik Festivalleri

  ---

Sıfatlar: Çekim

• Fiiller: Tamamlanmış ve Tamamlanmamış
• Fiiller: Dönülücü Fiiller

  ---

İş ve Meslekler

• Şehirdeki Yerler
• Eğitim ve Öğrenme

  ---

Edebiyat ve Şiir

• Orta Çağ Sırp Edebiyatı
• Çağdaş Sırp Şiiri

  ---

Fiiller: Koşullu

• Fiiller: Partisipler
• Fiiller: Mastarlar

  ---

Eğlence ve Medya

• Filmler ve Tiyatro
• Müzik ve Performanslar

  ---

Sanat ve Sanatçılar

• Ünlü Sırp Ressamlar
• Çağdaş Sırp Sanat Sahnesi

diğer dersler

• 0 to A1 Course
• 0'dan A1'e Kadar Kursu → Gramer → Fiiller: Geçmiş Zaman
• 0'dan A1'e Kursu → Gramer → Fiiller: Tamamlanmış ve Tamamlanmamış
• 0'dan A1'e Kursu → Gramer → Fiiller: Şimdiki Zaman
• 0'dan A1 Seviyesine Tamamlama Kursu → Gramer → Fiyiller: Gelecek Zaman
• 0'dan A1 Seviyesine Tamamlama Kursu → Gramer → İsimler: Cinsiyet ve Sayı
• 0'dan A1'e Kadar Sırpça Kursu → Gramer → Hal: Nominatif ve Akkusatif
• 0'dan A1'e Sırpça Kursu → Gramer → Sıfatlar: Karşılaştırmalı ve Üstün
• 0 - A1 Dersi → Gramer → Zamirler: Kişisel Zamirler
• 0'dan A1'e Kurs → Gramer → Fiyiller: Emir Kipi