Language/Spanish/Grammar/Present-Tense-Verbs/kk

Испан → Грамматика → 0 ден A1 деңгейіне дейін → Қазіргі шақ етістіктері

Кіріспе

Испан тілін үйрену барысында грамматиканың маңызы зор. Грамматика арқылы біз тілдің құрылымын түсініп, дұрыс сөйлеу мен жазу дағдыларын қалыптастырамыз. Бүгінгі сабақта біз қазіргі шақта етістіктерді қалай пайдалану керектігін үйренеміз. Бұл сабақта біз тұрақты, тұрақсыз және тамыр өзгеретін етістіктерді қарастырамыз. Түсінікті болу үшін, әрбір етістік түрін көптеген мысалдармен көрсетеміз. Сабақтың соңында сіз өзіңізді тексеру үшін бірнеше жаттығулар орындап, жаңа білімдеріңізді практикада қолдана аласыз.

Қазіргі шақтағы тұрақты етістіктер

Қазіргі шақта етістіктердің ең көп таралған түрі — тұрақты етістіктер. Испан тілінде етістіктер үш топқа бөлінеді: -ar, -er, -ir. Олардың әрқайсысының өзіне тән конъюгация ережелері бар.

-ar етістіктері

• -ar етістіктерінің конъюгациясы:

• Мен: -o

• Сен: -as

• Ол: -a

• Біз: -amos

• Сендер: -áis

• Олар: -an

Испан	Дыбыстау	Қазақ
hablar	абла́р	сөйлесу
bailar	ба́йлар	би билеу
estudiar	эстудиа́р	оқу
trabajar	траба́хар	жұмыс істеу
cantar	канта́р	ән айту

-er етістіктері

• -er етістіктерінің конъюгациясы:

• Мен: -o

• Сен: -es

• Ол: -e

• Біз: -emos

• Сендер: -éis

• Олар: -en

Испан	Дыбыстау	Қазақ
comer	ко́мер	тамақтану
beber	бебер	ішу
correr	корре́р	жүгіріп өту
aprender	апренде́р	үйрену
vender	венде́р	сату

-ir етістіктері

• -ir етістіктерінің конъюгациясы:

• Мен: -o

• Сен: -es

• Ол: -e

• Біз: -imos

• Сендер: -ís

• Олар: -en

Испан	Дыбыстау	Қазақ
vivir	виби́р	өмір сүру
escribir	эскриби́р	жазу
abrir	а́брир	ашу
decidir	десиди́р	шешу
subir	суби́р	көтеру

Қазіргі шақтағы тұрақсыз етістіктер

Тұрақсыз етістіктер — конъюгациясы тұрақты етістіктерден өзгеше етістіктер. Олардың конъюгациясы ережеге сәйкес келмейді. Енді біз тұрақсыз етістіктердің бірнешеуін қарастырамыз.

Испан	Дыбыстау	Қазақ
ser	се́р	болу
ir	и́р	бару
tener	тене́р	ие болу
venir	венир	келу
hacer	асе́р	жасау

Тамыр өзгеретін етістіктер

Тамыр өзгеретін етістіктер — етістіктің түбірі өзгеретін етістіктер. Олар көбінесе -ar, -er, -ir етістіктерімен бірлесіп қолданылады. Енді біз кейбір тамыр өзгеретін етістіктерді қарастырайық.

Испан	Дыбыстау	Қазақ
pensar	пенса́р	ойлау
poder	по́дер	қабілетті болу
querer	ке́рер	қалу
preferir	префери́р	таңдау
cerrar	серра́р	жабу

Жаттығулар

Сабақта үйренгендерді практикада қолдану үшін, мына жаттығуларды орындап көріңіз. Әр жаттығудан кейін шешімдер мен түсіндірулер берілген.

Жаттығу 1: Тұрақты етістіктерді конъюгациялау

Мыналарды конъюгациялаңыз:

1. hablar (мен)

2. comer (сен)

3. vivir (ол)

4. estudiar (біз)

5. bailar (сендер)

Шешімдер:

1. hablo

2. comes

3. vive

4. estudiamos

5. bailáis

Жаттығу 2: Тұрақсыз етістіктерді конъюгациялау

Мыналарды конъюгациялаңыз:

1. ser (ол)

2. tener (біз)

3. ir (сендер)

4. venir (мен)

5. hacer (олар)

Шешімдер:

1. es

2. tenemos

3. vais

4. voy

5. hacen

Жаттығу 3: Тамыр өзгеретін етістіктер

Мыналарды конъюгациялаңыз:

1. pensar (мен)

2. poder (сен)

3. querer (ол)

4. cerrar (біз)

5. preferir (сендер)

Шешімдер:

1. pienso

2. puedes

3. quiere

4. cerramos

5. preferís

Жаттығу 4: Етістіктерді сәйкестендіру

Төмендегі етістіктерді олардың конъюгациясымен сәйкестендіріңіз:

1. comer

2. hablar

3. vivir

4. ir

5. tener

Шешімдер:

1. como

2. hablas

3. vives

4. voy

5. tiene

Жаттығу 5: Сөйлемдерді толықтыру

Келесі сөйлемдерді етістіктермен толықтырыңыз:

1. Мен __ (жазу) үйренемін.

2. Сен __ (білу) білесің.

3. Олар __ (жүгіру) жүгіріп жүр.

4. Біз __ (тамақтану) тамақтанамыз.

5. Сендер __ (жұмыс істеу) жұмыс істейсіздер.

Шешімдер:

1. жазамын

2. білесің

3. жүгіреді

4. тамақтанамыз

5. жұмыс істейсіздер

Жаттығу 6: Сұрақтар мен жауаптар

Келесі сұрақтарға жауап беріңіз:

1. Сен не істейсің?

2. Олар қайда барады?

3. Біз не жейміз?

4. Сендер не үйренесіздер?

5. Ол не жазады?

Шешімдер:

1. Мен би билеймін.

2. Олар мектепке барады.

3. Біз пицца жейміз.

4. Сендер испан тілі үйренесіздер.

5. Ол хат жазады.

Жаттығу 7: Сөйлем құрау

Төмендегі сөздерден сөйлем құраңыз:

1. (жазу/мен) - Мен жазамын.

2. (білу/сен) - Сен білесің.

3. (жүгіру/ол) - Ол жүгіріп жүр.

4. (тамақтану/біз) - Біз тамақтанып жатырмыз.

5. (жұмыс істеу/сендер) - Сендер жұмыс істейсіздер.

Шешімдер:

1. Мен жазамын.

2. Сен білесің.

3. Ол жүгіріп жүр.

4. Біз тамақтанамыз.

5. Сендер жұмыс істейсіздер.

Жаттығу 8: Етікстің түрін анықтау

Келесі етістіктердің түрін анықтаңыз:

1. cantar

2. correr

3. abrir

4. hacer

5. querer

Шешімдер:

1. -ar

2. -er

3. -ir

4. тұрақсыз

5. тамыр өзгеретін

Жаттығу 9: Келесі сөйлемдерді аударыңыз

Аударыңыз:

1. Мен тамақтанамын.

2. Сен мектепке барасың.

3. Олар ойын ойнайды.

4. Біз кино көреміз.

5. Сендер ән айтасыздар.

Шешімдер:

1. Yo como.

2. Tú vas a la escuela.

3. Ellos juegan.

4. Nosotros vemos una película.

5. Vosotros cantáis.

Жаттығу 10: Мәтінді толықтыру

Келесі мәтінді толықтырыңыз:

Мен __ (жазу) хат. Сен __ (білу) испан тілін. Олар __ (жүгіру) паркта. Біз __ (тамақтану) мейрамханада. Сендер __ (жұмыс істеу) үйде.

Шешімдер:

Мен жазамын хат. Сен білесің испан тілін. Олар жүгіреді паркта. Біз тамақтанамыз мейрамханада. Сендер жұмыс істейсіздер үйде.

Курсты - испан тілі - 0-тен A1-ге

• Курсты таныту

  ---

Испан тіліне кірісу

• Испан алфавиті мен тәгіндегілері
• Сөйлемдер мен жыныстар
• Маңызды және ешқандайның жоқтығы маңызы
• Тақырыптық ережелер

  ---

Етістіктер

• Ені біткен етістіктер
• Сер және есте олар туралы
• Өзін-өзіне етістіктер

  ---

Сипаттандырулар

• Сипаттауларды сипаттау
• Көрсетулер

  ---

Ережелер

• Тікелей қатынастар ережелері
• Кеңейтімді қатынастар ережелері

  ---

Жиі қолайлы сөйлемдер және фразалар

• Қосымшаулар мен сәлемдесулер
• Сандар мен сан есеп
• Апта мен Айдары

  ---

Тамақ және ауызшарап

• Әдетте жеті азаматтық тағамдар
• Мейрамханада пайдаланушы ережелері

  ---

Саяхат және навигация-маршруттар

• Навигацияның бойынша жүргізу
• Үймелермен қатар пайдаланылатын сөздер

  ---

Испан тілін айтушы елдер

• Испания: Тарих мен Мәдениет
• Латын Америка: Тарих мен Мәдениет

  ---

Тойлар және мерекелер

• Мұраттық концерн: Еруланған адамдар тақырыбы
• Бес Май: Мереке туралы

  ---

Хиспан тарихы мерекелері

• Танымал гуманитарлар
• Музыкалық және әйел-тәтурлықтың Хиспан тамырындағы есімдері

Басқа сабақтар

• 0 to A1 Course → Grammar → Direct Object Pronouns
• 0-нен A1-ке дейінгі курстар → Грамматика → Мүлікті және мұғалімдік артықшылықтар
• 0 to A1 Course
• 0-А1 курсы → Грамматика → Тақырыптық түйіндемелер
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Алдын ала түйіншілері
• 0-А1 курстары → Грамматика → Сан және жыныс
• 0-dan A1-e Kursu → Qrammatika → Ser və Estar
• 0-А1 курстары → Грамматика → Көрсеткі атрибутылары
• Курс от 0 до А1 → Грамматика → Описательные прилагательные
• 0 до A1 курсы → Grammar → Өзгерткіш глаголдар
• Complete 0 to A1 Course → Грамматика → Испан алфавиті мен оң дәйектеу