Language/French/Grammar/Agreement-of-Adjectives/kk

Французша → Грамматика → 0-ден A1-ге дейінгі курс → Сипаттамалардың келісімі

Кіріспе

Француз тілінде сипаттамалардың келісімі (сипаттамалардың жынысы мен саны бойынша сәйкестігі) өте маңызды тақырып. Сипаттамалар мен зат есімдер арасындағы келісімді меңгеру сіздің тілдік дағдыларыңызды нығайтып, сөйлегенде және жазғанда анықтық пен дәлдік береді. Бұл сабақта біз француз тіліндегі сипаттамалардың қалай келісетінін, яғни зат есімдермен қалай байланысатынын үйренеміз.

Сипаттамалардың келісімінің негіздері

Сипаттамалардың келісімі – бұл зат есімнің жынысы мен санына байланысты сипаттаманың формасын өзгерту. Француз тілінде зат есімдер екі жыныста болады: еркек (masculin) және әйел (féminin). Сонымен қатар, зат есімдер бірлік (singulier) және көптік (pluriel) формаларында болады.

Жыныс бойынша келісім

• Еркек жынысты зат есімдер: Сипаттамалар еркек жынысты зат есімдермен «-e» қосымшасынсыз қолданылады.

• Әйел жынысты зат есімдер: Сипаттамалар әйел жынысты зат есімдермен «-e» қосымшасымен қолданылады.

Мысалдар

French	Pronunciation	Kazakh
un homme grand	ə̃ ɔm ɡʁɑ̃	ұзын ер адам
une femme grande	yn fam ɡʁɑ̃d	ұзын әйел

Көптік бойынша келісім

• Бірлік: Сипаттамалар бірлік формасында зат есіммен сәйкес келеді.

• Көптік: Сипаттамалар көптік формасына «-s» қосу арқылы өзгереді.

Мысалдар

French	Pronunciation	Kazakh
des hommes grands	de z‿ɔm ɡʁɑ̃	ұзын ер адамдар
des femmes grandes	de fam ɡʁɑ̃d	ұзын әйелдер

Сипаттамалардың формалары

Сипаттамалардың формалары зат есімдерге байланысты өзгереді. Сипаттамалар жыныс пен санға сәйкес келу үшін әртүрлі формаларға ие болады.

Мысалдар

French	Pronunciation	Kazakh
un petit chat	ɛ̃ pəti ʃɑ	кішкентай мысық
une petite chatte	yn pəti ʃat	кішкентай мысық (әйел)
des petits chats	de pəti ʃɑ	кішкентай мысықтар
des petites chattes	de pəti ʃat	кішкентай мысықтар (әйелдер)

Сипаттамалардың орналасуы

Сипаттамалар француз тілінде зат есімнен кейін орналасады. Бұл ереже француз тіліндегі сөйлемдердің құрылымын одан әрі түсіну үшін маңызды.

Мысалдар

French	Pronunciation	Kazakh
un livre intéressant	ɛ̃ livʁ ɛ̃teʁesɑ̃	қызықты кітап
une histoire fascinante	yn istwaʁ fasinãt	қызықты әңгіме

Тапсырмалар

Енді сіз сипаттамалардың келісімі туралы білесіз, енді өзіңізді тексеру үшін бірнеше тапсырма орындаңыз.

Тапсырма 1: Сипаттамаларды дұрыс формада жазыңыз

Берілген зат есімдерге сәйкес келетін сипаттамаларды жазыңыз.

1. (une table) - ______

2. (un ordinateur) - ______

3. (des enfants) - ______

4. (une voiture) - ______

5. (des maisons) - ______

Шешімдер

1. (une table) - grande (үлкен)

2. (un ordinateur) - rapide (жылдам)

3. (des enfants) - jeunes (жас)

4. (une voiture) - rapide (жылдам)

5. (des maisons) - belles (әдемі)

Тапсырма 2: Сипаттамаларды сәйкестендіріңіз

Төменде берілген сипаттамаларды сәйкес зат есімдермен сәйкестендіріңіз.

1. beau (красивый)

2. petit (кішкентай)

3. grand (ұзын)

4. vieux (ескі)

5. nouveau (жаңа)

A. une voiture

B. des maisons

C. un homme

D. une fille

E. des enfants

Шешімдер

1. beau - C. un homme

2. petit - D. une fille

3. grand - B. des maisons

4. vieux - A. une voiture

5. nouveau - E. des enfants

Тапсырма 3: Сөйлемдерді толықтырыңыз

Төмендегі сөйлемдерді дұрыс сипаттамалармен толықтырыңыз.

1. Ce sont des _______ enfants. (жас)

2. C’est une _______ maison. (әдемі)

3. Il est un _______ homme. (жас)

4. Elles sont des _______ filles. (ұзын)

5. Voici un _______ livre. (қызықты)

Шешімдер

1. Ce sont des jeunes enfants.

2. C’est une belle maison.

3. Il est un jeune homme.

4. Elles sont des grandes filles.

5. Voici un intéressant livre.

Тапсырма 4: Сипаттамаларды аударыңыз

Аудару керек сипаттамаларды беріңіз.

1. ұзын ер адам

2. кішкентай мысық

3. қызықты фильм

4. әдемі гүл

5. жаңа компьютер

Шешімдер

1. un homme grand

2. un petit chat

3. un film intéressant

4. une belle fleur

5. un nouvel ordinateur

Тапсырма 5: Сипаттамаларды өзгертіңіз

Сипаттамалардың формасын өзгертіңіз.

1. жаңа (masculin) - ______

2. әдемі (féminin) - ______

3. кішкентай (pluriel) - ______

4. ұзын (masculin) - ______

5. қызықты (féminin) - ______

Шешімдер

1. nouveau

2. belle

3. petits

4. grand

5. intéressante

Тапсырма 6: Суреттеуді жазыңыз

Суреттеуге арналған зат есімдер мен сипаттамалар жазыңыз.

1. (кітап) - ______

2. (жазу) - ______

3. (ағаш) - ______

4. (түйме) - ______

5. (сурет) - ______

Шешімдер

1. (кітап) - қызғылт (rose)

2. (жазу) - жасыл (vert)

3. (ағаш) - жоғары (haut)

4. (түйме) - көк (bleu)

5. (сурет) - көркем (beau)

Тапсырма 7: Сөйлемдер құрастыру

Төмендегі сипаттамаларды пайдаланып, сөйлемдер құрастырыңыз.

1. ұзын

2. қызыл

3. ескі

4. кішкентай

5. қызықты

Шешімдер

1. Бұл ұзын ағаш.

2. Бұл қызыл гүл.

3. Бұл ескі кітап.

4. Бұл кішкентай мысық.

5. Бұл қызықты фильм.

Тапсырма 8: Сипаттама жазыңыз

Төмендегі зат есімдер мен сипаттамаларды қолданып, сипаттама жазыңыз.

1. (балалар) - ______

2. (үй) - ______

3. (көйлек) - ______

4. (пiano) - ______

5. (сурет) - ______

Шешімдер

1. Балалар кішкентай.

2. Үй әдемі.

3. Көйлек қызыл.

4. Пиано ескі.

5. Сурет қызықты.

Тапсырма 9: Сипаттамаларды толықтырыңыз

Берілген сөйлемдерді толықтырыңыз.

1. Бұл _______ үй. (красивый)

2. Бұл _______ гүл. (сары)

3. Бұл _______ автомобиль. (жылдам)

4. Бұл _______ кітап. (қызықты)

5. Бұл _______ әйел. (жас)

Шешімдер

1. Бұл красивый үй.

2. Бұл сары гүл.

3. Бұл жылдам автомобиль.

4. Бұл қызықты кітап.

5. Бұл жас әйел.

Тапсырма 10: Сәйкестендіру

Сипаттамаларды және зат есімдерді сәйкестендіріңіз.

1. жаңа (masculin)

2. қызыл (féminin)

3. ұзын (pluriel)

4. ескі (masculin)

5. кішкентай (féminin)

A. une voiture

B. des балалар

C. un кітап

D. une көйлек

E. des үй

Шешімдер

1. жаңа - C. un кітап

2. қызыл - D. une көйлек

3. ұзын - B. des балалар

4. ескі - E. des үй

5. кішкентай - A. une voiture

Француз тілі - 0-ден A1-ке дейінгі Курстық мазмұны

• Курс танымалығы

  ---

Алфавит және Оңайлысы

• Француз әліпбиі
• Француз жолауы мен қатарлары
• Француз түрлендірмелері
• Таныстыру мен сәлемдесу

  ---

Құрамы мен артиктіктер

• Есімнің жынысы мен саны
• Анықтамалық және анықталмаған артиктіктер
• Бөлімді артиктіктер

  ---

Етістіктер және уақыт

• Регулярлық етістіктердің қазіргі уақыты
• Жиі қарашалы етістіктер
• Өткен уақытың толық орналасуы
• Жақын болып тұру

  ---

Сипаттамалар және тексерулер

• Сипаттамалардың келесілігі
• Салыстырулық және іздеуші сипаттамалар
• Пайдаланымы мен құрылымы бойынша тексерулер

  ---

Қайтуландыру мен сұрақтар

• Қайтуландыру
• Сұрау

  ---

Сандар және уақыт

• Көрсеткі сандар мен каталды сандар
• Уақыт мен күнтізбеліктер

  ---

Отбасы және байланыстар

• Отбасы мүшелері
• Еркек-аялдар туралы

  ---

Тамақ және ішкі-су

• Тамақ және тамақты көздеген заттар
• Ішкі-су және іші мамандығы

  ---

Хоббилер және мүйіздер

• Спорт және қозғалыс түрлері
• Музыка мен қарынданды және әйелдер

  ---

Жергілікті бөлімдер және саяхат

• Франциядағы аймақтар мен қалалар
• Қазықтық және тұрғындардың құлжығу мен дайын

  ---

Француз әдебиеті мен санаты

• Француз тағамдары мен гастрономиясы
• Француз кинематографы мен әдебиеті

  ---

Франция тарихы мен қоғамы

• Француз тарихындағы негізгі оқиғалар
• Француз қоғамы мен әрі жайлысы

Басқа сабақтар

• 0-А1 курсы → Грамматика → Тірлендірушілік және Ұлымдылық ерекшелер
• Introductions and Greetings
• 0-А1 курсы → Грамматика → Қайталамалар
• 0-тен A1 дейінгі курстар → Грамматика → Сұрақтық
• Definite and Indefinite Articles
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → Грамматика → Француз тілінде ақпарат белгілері
• 0-ден A1-ге дейінгі курстар → ғрамматика → Партитивтік мындайлықтар
• Курс 0 до А1 → Грамматика → Однако алыс нымдарды жастау
• 0- А1 Курстары → Грамматика → Футур проче
• 0 - A1 Курстары → Грамматика → Passé Composé
• Курстың 0-А1 деңгейі → Грамматика → Француз Әліпбиі
• 0-А1 курсы → Грамматика → Сан және жыныстықтық тілдер белгісі
• Should I say "Madame le juge" or "Madame la juge"?
• 0-А1 Курстары → Грамматика → Кәдімгі құрамдысысыз етістіктер