Language/Mandarin-chinese/Culture/Famous-Chinese-Mountains-and-Rivers/az

Mandarin Çin Dili → İnkişaf → 0-dan A1-ə Kurs → Tanınmış Çin Dağları və Çayları

Giriş

Çin, təbii gözəllikləri və mədəni irsi ilə zəngin bir ölkədir. Bu dərs, Mandarin Çin dilini öyrənənlər üçün vacib olan tanınmış dağlar və çaylar haqqında məlumat verəcək. Dağlar və çaylar yalnız mədəniyyətin və tarixin bir hissəsi deyil, həm də dilin zənginliyini artırır. Bu dərsdə, Çin coğrafiyasını, onun əhəmiyyətini və bu yerlərin mədəniyyətdəki rolunu öyrənəcəyik.

Tanınmış Çin Dağları

Çin, dünyada ən gözəl və tanınmış dağ zəncirlərinə ev sahibliyi edir. Bu dağlar, həmçinin Çin mədəniyyətinin simvolu olmuşdur. Burada bəzi tanınmış dağları tanıdaq:

1. Qomolangma (Everest)

• Çin dili: 珠穆朗玛峰

• Tələffüz: Zhūmùlǎngmǎ Fēng

• Şimal Azərbaycanı: Qomolangma

• Məlumat: Dünyanın ən yüksək zirvəsidir və Himalay dağlarında yerləşir. Dağcılar üçün böyük bir məqsəd olan bu yer, həm də qədim mədəniyyətlərin mənşəyidir.

2. Taishan

• Çin dili: 泰山

• Tələffüz: Tàishān

• Şimal Azərbaycanı: Taishan

• Məlumat: Şandong əyalətində yerləşən bu dağ, Çin mədəniyyətində müqəddəs bir yer hesab olunur. Hər il minlərlə ziyarətçi burada ibadət edir.

3. Huangshan (Sarı Dağlar)

• Çin dili: 黄山

• Tələffüz: Huángshān

• Şimal Azərbaycanı: Huangshan

• Məlumat: Bu dağlar, gözəl mənzərələri ilə tanınır. Çiçəklənən ağaclar və qeyri-adi qaya formaları ilə zəngindir.

4. Wutai Dağı

• Çin dili: 五台山

• Tələffüz: Wǔtáishān

• Şimal Azərbaycanı: Wutai Dağı

• Məlumat: Buddist mədəniyyətinin mərkəzlərindən biridir. Beş zirvəsi ilə məşhurdur və ziyarətçilər üçün ruhani bir yer təqdim edir.

5. Zhangjiajie

• Çin dili: 张家界

• Tələffüz: Zhāngjiājiè

• Şimal Azərbaycanı: Zhangjiajie

• Məlumat: Bu dağlar, Unesco-nun Dünya İrsi siyahısında yer alır. Qeyri-adi qaya sütunları ilə tanınır və "Avatar" filminin ilham mənbəyi olmuşdur.

Tanınmış Çin Çayları

Çin, həm də bir çox tanınmış çaylarla məşhurdur. Bu çaylar tarixi, mədəni və iqtisadi əhəmiyyət daşıyır. Aşağıda bəzi tanınmış çayları təqdim edirik:

1. Yangtze Çayı

• Çin dili: 长江

• Tələffüz: Chángjiāng

• Şimal Azərbaycanı: Yangtze Çayı

• Məlumat: Asiyanın ən uzun çayıdır. Çayın boyunca bir çox tarixi şəhərlər və mədəni irs obyektləri var.

2. Sarı Çay (Huang He)

• Çin dili: 黄河

• Tələffüz: Huáng Hé

• Şimal Azərbaycanı: Sarı Çay

• Məlumat: Çin sivilizasiyasının beşiyi sayılır. Çayın adının mənası, suyun sarı rəngdə olmasıdır.

3. Pearl Çayı

• Çin dili: 珠江

• Tələffüz: Zhūjiāng

• Şimal Azərbaycanı: Pearl Çayı

• Məlumat: Guangdong əyalətində yerləşir və ticarət yollarının mərkəzidir. Turi­zm üçün populyar bir yerdir.

4. Lijiang Çayı

• Çin dili: 漓江

• Tələffüz: Líjiāng

• Şimal Azərbaycanı: Lijiang Çayı

• Məlumat: Bu çay, gözəl mənzərələri ilə tanınır və turistlərin sevimli yeridir. Şirkətlərin bir çoxu burada rafting təşkil edir.

5. Wu Çayı

• Çin dili: 吴江

• Tələffüz: Wújiāng

• Şimal Azərbaycanı: Wu Çayı

• Məlumat: Bu çay, ətrafındakı tarixi şəhərləri ilə məşhurdur. Su yolları vasitəsilə ticarət keçmişdə burada geniş yayılmışdır.

Mədəniyyətin Rolu

Çin dağları və çayları, yalnız gözəl mənzərə yaratmır, eyni zamanda mədəniyyətin, sənətlərin və ədəbiyyatın ilham mənbəyidir. Çin poeziyasında və incəsənətində bu yerlər tez-tez təsvir olunur.

Tətbiq Məşqləri

İndi öyrəndiklərinizi tətbiq etmək üçün bir neçə məşq üzərində işləyəcəyik. Bu məşqlər, sizə dağlar və çaylar haqqında daha çox məlumat əldə etməyə kömək edəcək.

Məşq 1: Sözləri Tamamlama

Aşağıdakı cümlələri tamamlamaq üçün uyğun sözləri seçin:

1. Qomolangma, ___ (dünyanın ən yüksək zirvəsi)dır.

2. Yangtze, ___ (Asiyanın ən uzun çayı)dır.

Həll:

1. Qomolangma, dünyanın ən yüksək zirvəsi.

2. Yangtze, Asiyanın ən uzun çayıdır.

Məşq 2: Sual Cümlələri Yazma

Verilən dağ və çayların adlarından istifadə edərək sual cümlələri yazın.

1. Taishan hansı əyalətdədir?

2. Huang He-nin uzunluğu nə qədərdir?

Həll:

1. Taishan Şandong əyalətindədir.

2. Huang He, 5,464 km uzunluğundadır.

Məşq 3: Məlumat Araşdırması

Aşağıdakı dağlardan birini seçin və onun haqqında ətraflı məlumat yazın:

1. Huangshan

2. Wutai Dağı

Həll:

Müxtəlif məlumatlar toplayın və təqdimat hazırlayın.

Məşq 4: Sıralama

Çin çaylarını uzunluqlarına görə sıralayın:

1. Yangtze

2. Sarı Çay

3. Pearl Çayı

Həll:

1. Yangtze

2. Sarı Çay

3. Pearl Çayı

Məşq 5: Mədəniyyət və Tarix

Hər bir dağın və çayın mədəniyyətə təsirini izah edin.

1. Qomolangma – dağcıların ilham mənbəyi.

2. Yangtze – ticarət yollarının inkişafı.

Həll:

Hər bir cümləni genişləndirin və izah edin.

Məşq 6: Cədvəl Doldurma

Aşağıdakı cədvəldə dağlar və çaylar haqqında məlumatları doldurun.

Dağ/Çay	Tələffüz	Şimal Azərbaycanı	Məlumat
Qomolangma	Zhūmùlǎngmǎ Fēng	Qomolangma	Dünyanın ən yüksək zirvəsi.
Taishan	Tàishān	Taishan	Müqəddəs bir yer.
Yangtze	Chángjiāng	Yangtze Çayı	Asiyanın ən uzun çayı.

Məşq 7: Məlumat Mübadiləsi

Tələbələr bir-biri ilə dağlar və çaylar haqqında məlumat mübadiləsi etsinlər. Hər bir tələbə seçdiyi dağ və ya çay haqqında danışmalıdır.

Məşq 8: Təsvir Yazma

Seçdiyiniz bir dağ və ya çayı təsvir edin. Niyə bu yer sizin üçün xüsusi bir əhəmiyyət kəsb edir?

Məşq 9: Görüş Təşkilatı

Bir günlük səyahət planı hazırlayın. Hara gedəcəksiniz? Hangi dağ və ya çayı ziyarət edəcəksiniz?

Məşq 10: İfadələr Yaratma

Aşağıdakı ifadələri istifadə edərək yeni cümlələr yaradın:

1. Dağların gözəlliyi

2. Çayların tarixi

Həll: Yaradılan cümlələri müzakirə edin.

Çin mandariñosu kursu - 0-ana səviyyəsindən A1-ə

• Kursun təqdimatı

  ---

Pinyin və Tonalıq

• Pinyin Tanıtımı
• Tonalıq Tanıtımı
• Ton Cütlüyü

  ---

Salamlama və Əsas İfadələr

• İnsanları salamlayanlar
• Əsas ifadələr
• Rəqəmlər və Sayğacalar

  ---

Cümlə Yapısı və Sözlərin Sırası

• Mövzu-Fiil-Obyekt Yapısı
• Sual Sözləri və Sual Yapısı
• Dil/Çin-mandariñosu/Qrammatika/Sifətlər-və-Zərb-Və-Sözbağlığı /Sifətlər-və-Zərb-Və-Sözbağlığı
• İmtina və Birləşdirici Sözlər
• Dil/Çin-mandariñosu/Qrammatika/Daşınım-və-Quruluş-Qütbləri /Qütlər-və-Quruluş-Qütbləri

  ---

Gündəlik Həyat və Qurtarma İfadələri

• Yön Soranlar
• Yiyecek və İçkilər Sifarişi
• Alış-veriş və Məzənnələşdirmə
• Nəqliyyat və Səyahət
• Təciliyyətlər və Tibbi Ənənələr

  ---

Çin Bayramları və Ənənələri

• İlbaşı Bayramı və Chunyun
• Mid-Autumn Bayramı və Aydın Çörək
• Dragon Qayığı Bayramı və Zongzi
• Double Ninth Bayramı və Chongyang Tortu

  ---

<big-Fiillər və Fiil İstifadəsi

• Fəaliyyət Fiilləri və Durma Durum Fiilləri
• Nəzəri Fiillər və Kömaltdırıcı Fiillər
• Birləşik Fiil Fraslar

  ---

Hobbi, İdman və Fəaliyyətlər

• Rahatlıq Fəaliyyətləri və Özəl İlgi Sahələri
• Sport və İdman
• Xarici Seyahət və Təbiət
• Musiqi və Film

  ---

Çin Coğrafiyası və Landmark-ları

• Çin'in Dörd Böyük Qadim Paytaxtları
• Məşhur Çin dağlıq və çaylar
• Çin'in Böyük Uduzlar

  ---

İsimlər və Zamir

• Müxtəlif və Mövcud İsimlər
• [[Dil/Çin-mandariñosu/Qrammatika/Şəxsi-Zamir-və-Müştərilik-Zamir</a>|Şəxsi Zamir və Müştərilik Zamir]]
• Göstərici Zamir və Sual Zamirlər

  ---

Profesiyalar və Şəxsiyyət Xüsusiyyətləri

• Profesiyalar və İşlər
• Şəxsiyyət Xüsusiyyətləri və Xarakteristikalar
• Hisslər və Duymalar

  ---

Çin Ənənəvi İncəsənət və İşlər

• Çin-Həti və Rəsmlər
• Çin Operası və Draması
• Çin Boğuyu və Kağızına Kəskinlik

  ---

Qarşılaşdırma və Ən-Başqa

• Qarşılaşdırma Formu və İstifadəsi
• Ən-Başqa Formu və İstifadəsi

  ---

Şəhərlər, Ölkələr və Turist Məkanları

• Çin və Beynəlxalq Şəhərlər
• [[Dil/Çin-mandariñosu/Lüğət/Ölkə-Adları-və

Other lessons

• Chinese Opera and Drama
• 0-dan A1 səviyyəsinə qədər tamamlanmış kurs → Mədəniyyət → Mid-Autumn Festival və Mooncakes
• 0- A1 كەسيبي → فرهنگ → ئوتتەم نوچى چونگىيىن شەھرى ۋە چونگىيىن كەكى
• 0-دان A1 دورسو → فرهنگ → چین باغلاما و کاغذ سنتی توبۇقلاشتۇرۇش
• 0'dan A1'e Kadar Kurs → Kültür → Çin Seddi
• Spring Festival and Chunyun
• Dragon Boat Festival and Zongzi
• 0'dan A1'e Kadar Kurs → Kültür → Çin Kaligrafi ve Resim Sanatı
• China's Four Great Ancient Capitals
• 0'dan A1'e Kadar Kurs → Kültür → Çin ve Ötesindeki Güncel Olay ve Konular
• Kurs 0 dan A1 → Kultura → Sənət və Məşqədə Çin
• 0'dan A1'e Kadar Kurs → Kültür → Çin'in Ekonomisi ve İş Dünyası Manzarası